Арабын Нэгдсэн Эмирт Улс

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Арабын Нэгдсэн Эмирт Улс
دولة الإمارات العربية المتحدة
Уриа: ар. الله ثم الوطن ,ثم الرئيس
«Бурхан, Нутаг, Ерөнхийлөгч»
Төрийн дууллын нэр:
ар. عيشي بلادي
«Миний улс мөнх оршиг»
Нийслэл Абу-Даби
Том хот Дубай
Албан хэл Араб хэл
Төр засаг Холбооны, сонгуульт хаант засаг
 -  Ерөнхийлөгч Халифа ан-Нахайян
 -  Ерөнхий сайд Мохаммед аль-Мактум
Тусгаар тогтносон нь
 -  Их Британиас 1971 оны 12 сарын 2 
Нутаг дэвсгэр
 -  Бүх талбай 83,600 км2 (116)
 -  Гадаргын ус (%) маш бага
Хүн ам
 -  Тооцоо (2010) 8,264,070[1] (93)
 -  Тооллого (2005) 4,106,427 
 -  Нягт сийрэг 99 хүн/км2 
ДНБ (ХАЧТ) 2011 оны тооцоо
 -  Нийт дүн $258.825 тэрбум[2] 
 -  Нэг хүнд $48,158[2] 
ДНБ (Нэрлэсэн) 2011 оны тооцоо
 -  Нийт дүн $360.136 тэрбум[2] 
 -  Нэг хүнд $67,008[2] 
ОТББИ (2008) 36 (дундаж
ХХИ (2011) 0.846[3] (маш сайн) (30)
Мөнгөний нэгж Дирхам (AED)
Цагийн бүс GMT+4
Домэйн нэр .ae, امارات.
Утасны томьёо +971

Арабын Нэгдсэн Эмирт Улс (АНЭУ) нь Ойрхи Дорнод буюу Баруун Азид орших Арабын хойг дахь 7 орны холбоо улс юм. 7 улс буюу эмират нь Абу-Даби, Ажман, Дубай, Фужайра, Рас ал-Хайма, Шаржа, Умм ал-Кувейн юм.

Түүх[засварлах]

Оманы булангийн баруун хойд эрэг болон Персийн булангийн өмнөд эргийн дагуу байрлах багаахан шейх омгууд 17-р зуунд Исламын шашин дэлгэрсэн Арабын халифтын бүрэлдэхүүнд орсон. Энэ үед Дубай, Шаржа, Эль-Фужайра хотууд үүсжээ. Халифтын хүч сулрахын хэрээр шейхүүд бүх эрх мэдлийг өөртөө авч байсан. Х-ХI зуунд Арабын хойгийн дорнод хэсэг карматовын бүрэлдэхүүнд орж, харин түүнийг задрахад Оманы эрхшээлд орсон байна. 15-р зууны сүүлчээр тус бүсэд Европын нөлөө ихээр орж ирсэн юм. Португал нь Бахрейн болон Жульфар мөн Ормузын хоолойд хяналт тогтоон тус хойгт бэхлэгдэж чадсанаараа барууны гүрнүүдээс анхдагч нь болжээ. Гол төлөв худалдаа эрхэлдэг Арабын вант улсын хүн ам 18-р зуунаас Их Британитай тэмцэлдэж эхэлсэн. Их британийн усан онгоцууд Персийн булангийн боомтуудын хооронд ачаа зөөвөрлөхөд голлож байсан нь нутгийн иргэдийг амьдрах гол эх үүсвэрээс нь салгасан. Энэ нь "Ост-Индийн компани" болон Арабын нутгийн иргэдийн хооронд дуусашгүй зөрчилдөөн үүсэхэд хүргэжээ. Арабын нутгийн иргэдийг англичууд - "далайн дээрэмчид", харин вант улсын бүс – "далайн дээрэмчдийн эрэг" гэж нэрлэдэг байв.

Британийн протекторат (ивээн эзэрхэх журам)[засварлах]

Ост-Индийн компани цэргийн ангиа байнга Персийн булан руу чиглүүлж байсан ба 1820 онд Арабын 7 вант улсын эмир шейхүүдэд Оманыг Имамат Оман, Султанат Маскат, Далайн дээрэмчдийн эрэг гэж 3 хуваах "ерөнхий гэрээ"-нд гарын үсэг зурахыг тулгасан. 1853 оноос энэхүү вант улсуудыг "Гэрээний Оман" гэж нэрлэх болсон. Вант улсын нутаг дэвсгэр дээр английн цэргийн бааз үүссэн юм. Английн улс төрийн тагнуулч улс төрийн эрх мэдлээ хэрэгжүүлж байсан. Гэсэн хэдий ч английн протекторат нь нутгийн уламжлалт хуучин системийг нь эвдэж чадаагүй юм. Нутгийн иргэд эртний ёс заншлаа хадгалсаар байсан. Гэвч тэд цөөхөн хүн амтай төдийгүй дотроо бусад овог аймгуудтайгаа байнга хагаралдаж байсан учраас колоничлогчдод нухацтай эсэргүүцэл үзүүлж чадахгүй байсан. Энэхүү газар нутаг дээр зонхилж тодорч байсан овог нь үржил сайтай баян бүрдүүд болох Лива ба Аль-Айнд анхнаасаа нутагшиж байсан Бани-яз овог юм. 1833 онд Мактумын омог - Бани-яз нь баян бүрдээсээ нүүж, Дубайд суурьшин, улмаар хотынхоо тусгаар тогтнолыг зарласан. Ингэж Мактум гүрэн үүссэн бөгөөд өнөөдрийг хүртэл Дубайн эмиратыг захирч байна. 1920 оны эхээр "Гэрээний Оман"-д тусгаар тогтнолын төлөөх тэмцэл өрнөсөн бөгөөд энэ нь Шаржа ба Рас-эль-Хаймд илүү далайцтай болсон. Яг энэ үед Эмиратын болон бүх Ойрхи Дорнодын түүхэнд эрс өөрчлөлтийн үйл явдал болсон нь Персийн буланд нефтийн асар их нөөцийг олж нээсэн. 1922 онд англичууд шейхийн эрхэнд хяналт тогтоож, нефть хайж олборлох концесс байгуулсан. Харин "Гэрээний Оман"-д нефть олборлолт нь ашиг авчраагүй бөгөөд вант улсад үндсэн орлогыг сувдны худалдаа л авчирсан.

Эх сурвалж[засварлах]

  1. UAE National Bureau of Statistics. (PDF). Retrieved on 2012-01-01.
  2. 2.0 2.1 2.2 2.3 United Arab Emirates. International Monetary Fund. 2012-04-22-д хандсан.
  3. Human Development Report 2010. United Nations (2010). 5 November 2010-д хандсан.