Бангладеш
Чөлөөт нэвтэрхий толь, Википедиагаас
| Төрийн дуулал আমার সোনার বাংলা (Амар Шонар Бангла) (Миний алтан Бенгал) |
|
| Нийслэл | Дакка |
| Албан ёсны хэл(нүүд) | Бенгал хэл |
| Засаглал | Парламентийн засаглалт Бүгд Найрамдах Улс |
| - Ерөнхийлөгч | Иажуддин Ахмед |
| - Ерөнхий сайд | хоосон |
| - Ерөнхий зөвлөгч (түр зуурын з.г.) | Факруддин Ахмед |
| Тусгаар тогтнолын үйл явдлууд | |
| - Пакистанаас тусгаарсан | 1971 оны 3 сарын 26 |
| - Ялалтын баяр | 1971 оны 12 сарын 6 |
| Газар нутаг | |
| - Нийт | 144,000 км² (94-д) |
| - Ус (%) | 7.0 |
| Хүн ам | |
| - 2007 оны тооцоо | 150,448,340 (7-д) |
| - 2001 оны тооллого | 129,247,233 |
| - Нягтшил | 1045/км² (11-д) |
| ҮНБ | 2006 оны тооцоо |
| - Нийт | $330.8 тэрбум (31-д) |
| - 1 хүнд оногдох ҮНБ | $2200 (138-д) |
| ХХИ (2004 он) | 0.530 (137-д) – дунд |
| Мөнгөн тэмдэгт | Бангладеш Така (BDT) |
| Цагийн бүс | UTC+6 |
| Улсын домэйн нэр | .bd |
| Утасны код | +880 |
Бангладеш (Бенгал хэл: বাংলাদেশ, Bangladesh), албан ёсоор Бүгд Найрамдах Бангладеш Ард Улс (Бенгал хэл: গণপ্রজাতন্ত্রী বাংলাদেশ, Gônoprojatontri Bangladesh) нь өмнөд Азид орших улс юм. Ихэнхдээ Энэтхэг улсаар хүрээлэгдэх боловч зүүн өмнөд хэсгээрээ Бирм улстай бага хэмжээгээр хиллэж, өмнөд хэсгээрээ Бенгалын булантай нийлнэ. Бангладеш нь Энэтхэгийн Баруун Бенгал мужтай нийлж Бенгал гэгч хэл-угсааны бүсийг үүсгэдэг. Бангладеш гэдэг нь "Бенгалын улс" гэдэг утгатай.
1947 онд Бенгал, Энэтхэг салж шинээр байгуулагдсан Пакистан улсын зүүн хэсэг болох үед өнөөгийн Бангладеш улсын хил хязгаар тогтоогджээ. Харин энэ нь баруун хэсгээс нь Энэтхэгээр 1,600 км газраар тусгаарлагдаж байв. Улс төр, хэл ярианы ялгаварлан гадуурхал, мөн эдийн засгийн хайхрамжгүй байдал зэргээс болж тусгаар тогтнолын төлөөх дайн болж, 1971 онд тусгаарлажээ. Гэвч шинээр байгуулагдсан Бангладеш улс нь хоолны хомсдол, байгалийн гамшиг, ядуурал, улс төрийн үймээн самуун, цэрэг армийн эхлүүлсэн төрийн эргэлт зэрэг үйл явдлууд олноор тохиолдох болов. 1991 онд ардчилсан тогтолцоог сэргээснээр харьцангуй тогтвортой байдал, эдийн засгийн хөгжил дагалдаж байна.
Бангладеш нь дэлхийд хүн амын нягтшилаараа маш өндөрт бичигддэг бөгөөд ядуурлын түвшин нь ч өндөр. Газар зүйн хувьд ганга мөрний бэлчирийн хоёр талд орших бөгөөд жил болгон улирлын борооны үер, хар салхи тохиолдоно. Засаглалын хэлбэр нь парламентийн засаглалтай ардчилал боловч 2007 оны 1 сарын 11-нээс онцгой байдал зарлан ард түмний засаглалыг түр зогсоосон байгаа. Бангладеш нь Үндэстнүүдийн Хамтын Нөхөрлөл, Өмнөд Азийн Хамтын Ажиллагааны Байгууллага (South Asian Association for Regional Cooperation), Бенгалын Буланд Бүх Секторын Техник, Эдийн Засгийн Хамтын Ажиллагааг Дээшлүүлэх Санаачлага (Bay of Bengal Initiative for MultiSectoral Technical and Economic Cooperation), Исламын шашинт улсуудын байгууллага (Organization of the Islamic Conference), Хөгжиж буй 8 орон (Developing 8, D8) зэрэг байгууллагуудын гишүүн орон юм. Дэлхийн Банкны 2005 оны 7 сарын судалгаагаар Бангладеш улс нь бичиг үсэгт тайлагдах байдал, сургуулиудад хүйсийн тэгш байдал, хүн амын өсөлтийн сааруулалт зэрэгт ихээхэн ахиц дэвшил гаргажээ.
[Засварлах] Гадаад холбоос
| Commons: Bangladesh - зураг, медиа материалууд |
| Азийн орнууд |
|---|
| Азербайжан1 | АНЭУ | Армен | Афганистан | Балба | Бангладеш | Бахрейн | Бруней | Бутан | Вьетнам | Гүрж1 | Египет2 | Зүүн Тимор (Тимор-Лесте)3 | Израйль | Индонез3 | Йордан | Ирак | Иран | Йемен | Казахстан1 | Камбож | Катар | Кипр | Кыргызстан | Кувейт | Лаос | Ливан | Малайз | Мальдив | Монгол | Мьянмар | Оман | Орос1 | Пакистан | Саудын Араб | Сингапур | Сири | Хойд Солонгос | Өмнөд Солонгос | Тажикстан | Бүгд Найрамдах Хятад Улс (Тайвань)4 | Тайланд | Туркменистан | Турк1 | Узбекистан | Филиппин | Хятад | Шри Ланк | Энэтхэг | Япон |
| 1 Нутаг дэвсгэрийн ихэнх буюу зарим хэсэг нь Европт оршдог. 2 Нутаг дэвсгэрийн ихэнх буюу зарим хэсэг нь Африкт оршдог. 3 Нутаг дэвсгэрийн бүх буюу зарим хэсэг нь Далайн орнуудад оршдог. 4 Бүгд Найрамдах Хятад Улс буюу Тайвань нь НҮБ-ийн гишүүн биш. |
| Исламын шашинт улсуудын байгууллага (OIC) |
|---|
| Азербайжан | Алжир | АНЭУ | Афганистан | Бангладеш | Бахрейн | Бенин | Бруней | Буркина Фасо | Габон | Гайана | Гамби | Гвиней | Гвиней Биссау | Египет | Жибути | Зааны ясан эрэг | Индонез | Ирак | Иран | Йемен | Йордан | Казахстан | Камерун | Катар | Комор | Кувейт | Кыргызстан | Ливан | Ливи | Мавритани | Малайз | Мали | Мальдив | Марокко | Мозамбик | Нигер | Нигери | Оман | Пакистан | Палестин | Саудын Араб | Сенегал | Сири | Сомали | Судан | Суринам | Сьерра-Леоне | Тажикистан | Того | Тунис | Турк | Туркменистан | Уганда | Узбекистан | Чад |
