Кыргызстан
| Бүгд Найрамдах Кыргыз Улс
Кыргыз Республикасы
|
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
|
||||||
| Дуулал: хирг. Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик Гимни "Бүгд Найрамдах Кыргыз Улсын төрийн дуулал" |
||||||
| Нийслэл (ихийн их хот) |
Бишкек | |||||
| Албан ёсны хэл | Хиргис (улсын) Орос (албан ёсны)[1][2] |
|||||
| Угсаатны бүтэц (2009) |
70.9%% Хиргис 14.3% Узбек 7.8% Орос 7.8% бусад |
|||||
| Төрийн хэлбэр ба засаг баригч | Парламентийн бүгд найрамдах засаг | |||||
| - | Ерөнхийлөгч | Алмазбек Атамбаев | ||||
| - | Ерөнхий сайд | Омурбек Бабанов | ||||
| Хууль тогтоох байгууллага | Дээд Зөвлөл (Жогорку Кенеш) |
|||||
| Тусгаар Тогтнол | ЗСБНХУ-аас | |||||
| - | Киргизийн ЗСБНУ | 1936 оны 12 сарын 5 | ||||
| - | ЗХУ бутарч тусгаар тогтносон | 1991 оны 8 сарын 31 | ||||
| Нутаг дэвсгэр | ||||||
| - | Талбай | 199,900 км2 (86) | ||||
| - | Үүнээс: Ус (%) | 3.6 | ||||
| Хүн ам | ||||||
| - | Тооцоо (2009) | 5,482,000[3] (110) | ||||
| - | Тооллого (1999) | 4,896,100 | ||||
| - | Нягтрал | 27.4 хүн/км2 | ||||
| ДНБ (ХАЧ) | 2010 оны тооцоо | |||||
| - | Нийт | $12.016 тэрбум[4] | ||||
| - | Нэг хүнд | $2,248[4] | ||||
| ДНБ (Нэрлэсэн) | 2010 оны тооцоо | |||||
| - | Нийт | $4.615 тэрбум[4] | ||||
| - | Нэг хүнд | $863[4] | ||||
| ОТББИ (2003) | 30.3 (дундаж) | |||||
| ХХИ (2010) | ▲ 0.598[5] (дундаж) (109) | |||||
| Мөнгөн тэмдэгт | Хиргис сом (KGS) |
|||||
| Цагийн бүс | +6 | |||||
| Замын хөдөлгөөн | баруун | |||||
| Интернетийн АДН | .kg | |||||
| Утасны дугаар | 996 | |||||
Бүгд Найрамдах Кыргыз Улс (хирг. Кыргыз Республикасы; орос. Киргизская Республика[6]), Кыргызстан — Казахстан, БНХАУ (Шиньжян), Тажикистан, Узбекистан дөрвөн улстай хил залгадаг, далайд гарцгүй Дундад Азийн улс. Мөн Тэнгэр Уулын төв болон баруун хэсэг, Памирийн араар байрлах уулын орон. Нийслэл нь Бишкек хот.
Нутаг дэвсгэр - 199,900 км2, 2009 онд тооцсоноор хүн амын тоо - 5,482,000[3]. Үүнд 70.9% (3 сая 804 мянган) нь Хиргис, 14.3% нь Узбек, 7.8% нь Орос угсаатан гэж бүртгэгджээ.[7] Улсын (магадгүй төрийн) Хиргис хэлнээс гадна Орос хэл албан ёсны зэргэмжтэй.[1] Хиргис хэл Түрэг хэлний бүлэгт багтдаг.
[засварлах] Нэр, бэлгэдэл
Хиргис (хирг. кыргыз) гэдэг нь Манас тууль ёсоор Ойрад Монголчуудын эсрэг нэгдсэн 40 аймгаас үүдэж "40 охин" буюу "40 аймаг" гэсэн утгатай нэр юм гэнэ. Кыргызстаны төрийн далбаан дээрх 40 цацрагт нар нь Манасын 40 аймгийг бэлгэддэг[8].
[засварлах] Зургийн цомог
-
Иссык-Күл нуур
[засварлах] Эх сурвалж
- ↑ 1.0 1.1 Закон «О государственном языке Кыргызской Республики». Институт проблем информационного права. the original on 2011-08-22-с архивлагдсан. 2010-06-10-д хандсан.
- ↑ Александр Шустов (11 мая 2010). Кыргызстан: русский язык как заложник «революции». Materik.ru. the original on 2011-08-22-с архивлагдсан. 2010-06-10-д хандсан.
- ↑ 3.0 3.1 Department of Economic and Social Affairs Population Division (2009). "World Population Prospects, Table A.1" (PDF). Retrieved on 2009-03-12.
- ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 Kyrgyzstan. International Monetary Fund. 2011-04-30-д хандсан.
- ↑ Human Development Report 2009: Kyrgyzstan. The United Nations. 2009-10-18-д хандсан.
- ↑ Распоряжение Администрации Президента Российской Федерации от 17 августа 1995 г. № 1495 "О написании названий государств – бывших республик СССР и их столиц"
- ↑ Национальный состав населения Киргизии 2009
- ↑ Кыргызстаны төрийн далбаан дээрх 40 цацрагт нар ба 40 аймаг, SRAS–Орос, Ази Судлалын Сургууль
| Азийн орнууд |
|---|
| Азербайжан1 · АНЭУ · Армен · Афганистан · Балба · Бангладеш · Бахрейн · Бруней · Бутан · Вьетнам · Гүрж1 · Египет2 · Зүүн Тимор (Тимор-Лесте)3 · Израйль · Индонез3 · Йордан · Ирак · Иран · Йемен · Казахстан1 · Камбож · Катар · Кипр · Кыргызстан · Кувейт · Лаос · Ливан · Малайз · Мальдив · Монгол · Мьянмар · Оман · Орос1 · Узбекистан · Пакистан · Саудын Араб · Сингапур · Сири · Хойд Солонгос · Өмнөд Солонгос · Тажикистан · Бүгд Найрамдах Хятад Улс (Тайвань)4 · Тайланд · Туркменистан · Турк1 · Филиппин · Хятад · Шри Ланка · Энэтхэг · Япон |
| 1 Нутаг дэвсгэрийн ихэнх хэсэг нь Европт оршдог. 2 Нутаг дэвсгэр ихэнх хэсэг нь Африкт оршдог. 3 Нутаг дэвсгэр нь бүхэлдээ эсвэл хэсэгчлэн нь Далайн орнуудад оршдог. 4 Бүгд Найрамдах Хятад Улс буюу Тайвань нь НҮБ-ийн гишүүн бус. |