Олон Улсын Эрүүгийн Шүүх

Чөлөөт нэвтэрхий толь, Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Олон Улсын Эрүүгийн Шүүх
International Criminal Court logo.svg
Лого
ICC member states world map.png
Гишүүн орнууд (2009 оны 10 сарын байдлаар), улбар шараар тэмдэглэгдсэн улсууд гэрээнд нэгдсэн боловч хараахан соёрхон батлаагүй
Төв байр Маанвег 174, Хааг, Нидерланд
Байрлал 52°04′06″N 4°21′13″E / 52.068333°N 4.353611°E / 52.068333; 4.353611
Гишүүд 111 улс
Албан ёсны хэл Англи, франц
Ерөнхийлөгч Сон Сан-Хюн
Цахим сүлжээ www.icc-cpi.int

Олон Улсын Эрүүгийн Шүүх (англ. International Criminal Court, фр. Cour Pénale Internationale; товчоор ICC буюу ICCt, ОУЭШ)[1] нь геноцид, хүн төрөлхтний эсрэг гэмт хэрэг, дайны гэмт хэрэг, хүчирхийллийн гэмт хэрэг үйлдсэн хувь хүүүсийг шүүх зориулалттай, байнгын шүүх (одоогоор хүчирхийллийн гэмт хэргийн шүүх ажиллагаа явуулж эхлээгүй байгаа) юм[2][3].

ОУЭШ-ийг байгуулсан явдал нь магадгүй олон улсын хууль зүйд 1945 оноос хойш гарсан хамгийн том шинэчлэл билээ.

ОУЭШ-ийг байгуулах үндсэн гэрээ болох Олон Улсын Эрүүгийн Шүүхийн Ромын тогтоол 2002 оны 7 сарын 1-нд хүчин төгөлдөр болсноор уг байгууллага байгуулагджээ[4]. Дүрэм ёсоор ОУЭШ нь зөвхөн байгуулагдсанаасаа хойшхи хэргүүдийг шүүх боломжтой юм[5]. Төв нь Нидерландын Хааг хотноо байрлах боловч дэлхийн өнцөг булан бүрт үйл ажиллагаа явуулах боломжтой[6].

2010 оны 8 сарын байдлаар 111 улс ОУЭШ-ийн гишүүн болоод байна[7][8][9]. Сейшель, Сент-Люси улсууд Ромын тогтоолыг 2010 оны 8 сард соёрхон баталснаар 2010 оны 11 сарын 1-нд ОУЭШ-ийн 112, 113 дахь гишүүд болохоор болоод буй[10][11]. Түүнчлэн Орос, Америкийн Нэгдсэн Улс зэрэг 35 улс гэрээнд гарын үсэг зурсан бөгөөд хараахан соёрхон баталж амжаагүй байна[7]. Гэхдээ Бүгд Найрамдах Хятад Ард Улс, Энэтхэг зэрэг нэлээн хэдэн улс Ромын гэрээнд шүүмжлэлтэй хандаж байгаа бөгөөд гарын үсэг зураагүй.

Одоогийн байдлаар ОУЭШ нь Хойд Уганда, Бүгд Найрамдах Ардчилсан Конго Улс, Төв Африкийн Бүгд Найрамдах Улс, Дарфур (Судан), Кенид болсон хэрэг явдлуудад мөрдлөг явуулж байгаа[12][13] бөгөөд 16 хүнийг шүүхэд дуудаад байгаагаас 7 нь нуугдсан хэвээр, 2 нь нас барсан, 4 нь баривчлагдаж, 3 нь сайн дураараа хүрэлцэн иржээ.

2009 оны 1 сарын 26-нд ОУЭШ-ийн хамгийн анхны шүүх ажиллагаа болох Конгын цэргийн эрхтэн Томас Лубангагийн эсрэг шүүх ажиллагаа эхэлжээ.

Ишлэл[засварлах]

  1. International Criminal Court is sometimes abbreviated as ICCt to distinguish it from several other organisations abbreviated as ICC. However, the more common abbreviation ICC is used in this article.
  2. Article 5 of the Rome Statute. Accessed 20 March 2008.
  3. United Nations Department of Public Information, December 2002. The International Criminal Court. Accessed 5 December 2006.
  4. Amnesty International, 11 April 2002. The International Criminal Court — a historic development in the fight for justice. Accessed 20 March 2008.
  5. Article 11 of the Rome Statute. Accessed 20 March 2008.
  6. Article 3 of the Rome Statute. Accessed 20 March 2008.
  7. 7.0 7.1 United Nations Treaty Collection. Rome Statute of the International Criminal Court. Accessed 30 June 2009.
  8. International Criminal Court, 2010. The States Parties to the Rome Statute. Accessed 21 August 2010.
  9. Coalition for the International Criminal Court, 18 August 2010. States Parties to the Rome Statute of the ICC Accessed 21 August 2010.
  10. See an article by the ICC.
  11. [1]
  12. International Criminal Court, 2007. Situations and Cases. Accessed 26 January 2009.
  13. [2]