Санчир

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Санчир  Санчир гаригийн одон орны тэмдэг
Санчир
Кассини хөлгөөр авсан зураг
Эрин J2000
Апоцентр 1,513,325,783 км
10.115 958 04 а.н.
Перицентр 1,353,572,956 км
9.048 076 35 а.н.
Их хагас тэнхлэг 1,433,449,370 км
9.582 017 20 а.н.
Эксентриситет 0.055 723 219
Орбитийн үе 10,832.327 өдөр
29.657 296 жил
Үзэгдэх орбитийн үе 378.09 өдөр[3]
Дундаж орбитийн хурд 9.69 км/с[3]
Дундаж гажилт 320.346 750°
Хазайлт 2.485 240° (Эклиптикт)
5.51° (Нарны экваторт)
0.93° (Тогтмол хавтанд)[4]
Өгсөгч уулзварын уртраг 113.642 811°
Перицентрийн аргумент 336.013 862°
Дагуул харагдсан ~ 200 (тогтмол орбиттой 61)
Физик шинж чанар
Экваторын радиус 60,268 ± 4 км[5][6]
9.4492 дэлхий
Туйлын радуис 54,364 ± 10 км[5][6]
8.5521 дэлхий
Хавтгайжилт 0.097 96 ± 0.000 18
Гадаргын талбай 4.27X1010 км²[6][7]
83.703 дэлхий
Эзлэхүүн 8.2713X1014 км³[3][6]
763.59 дэлхий
Масс 5.6846X1026 кг[3]
95.152 дэлхий
Дундаж нягтшил 0.687 г/см³[3][6]
(уснаас бага)
Экваторын гадаргын гравитацын хүч 8.96 м/с²[3][6]
0.914 g
Сансрын хоёрдугаар хурд 35.5 км/с[3][6]
Экватор дахь
эргэх үе
0.439 – 0.449 өдөр[8]
(10 цаг 32 – 47 мин)
Экваторын эргэлтийн хурд 9.87 км/с[6]
35 500 км/цаг
Тэнхлэгийн хазайлт 26.73°[3]
Хойд туйлын баруун мандалт 2 цаг 42 мин 21 сек
40.589°[5]
Хойд туйлын хэлбийлт 83.537°[5]
Албедо 0.342 (бонд)
0.47 (геом.)[3]
Гадаргын темп.
   1 бар түвшин
   0.1 бар
бага дундаж их
134 K[3]
84 K[3]
Үзэгдэх гэрэлтэлт +1.2 to -0.24[9]
Өнцгийн диаметр 14.5" — 20.1"[3]
(цагирагуудыг тооцолгүй)
Агаар мандал[3]
Өндрийн хуваарь 59.5 км
Бүтэц
~96% Устөрөгч (H2)
~3% Гели
~0.4% Метан
~0.01% Аммон
~0.01% Устөрөгчийн детрит (HD)
0.000 7% Этан
Мөснүүд:
Аммон
Ус
Аммоний гидросульфид(NH4SH)

Санчир нь нарны аймгийн хоёр дахь том гариг (Бархасбадийн дараа), нарнаас тоолбол зургаа дахь гариг юм. Санчир болон Бархасбадь, Далайн ван, Тэнгэрийн ван нарыг хийн гаригууд гэдэг.

Санчир гариг нь устөрөгч болон бага хэмжээний гели зэргээс тогтоно.[10] Бүтэц нь чулуулаг, мөснөөс тогтох цөм, металл устөрөгчөөс тогтох манти ба хийн гадаад давхраа юм. Гаднах атмосфер нь ерөнхийдөө өнгөлөг биш ч гэсэн хааяа удаан орших онцлогууд бий болдог. Санчир дээр салхины хурд 1,800 км/цагт хүрэх бөгөөд энэ нь Бархасбадийнхаас харьцангуй их юм. Татах хүч нь дэлхийн болон бархасбадийн хүчүүдийн дундаж орчим юм.

Санчир гаригийг 2013 оны 7 сарын 19-нд Кассини хөлгөөс нарны сүүдэр талаас нь авсан зураг

Дагуул[засварлах]

Санчир нь мөс, бага хэмжээний чулууны хэлтэрхий, тоосноос тогтох цагиргийн системтэй. Гаригийг одоогоор жаран хоёр дагуул тойрч буйг тогтоосон бөгөөд үүнээс гадна зуу гарам дагууланцрууд цагираг дотор оршино. Санчирын хамгийн том дагуул Титан нь нарны аймгийн хоёр дахь том дагуул (Бархасбадийн Ганимедийн дараа орно) бөгөөд Буд гаригаас ч том хэмжээтэй. Үүнээс гадна ихээхэн хэмжээний агаар мандалтай цорын ганц дагуул юм.[11] Мөн Санчирын дагуул Энселадусын өмнөд туйлын мөсөн бүрхүүл доор шингэн ус байгааг тогтоосон.

Санчирын англи нэр Saturn нь Ромын хөдөө аж ахуй, ургацын бурхан Сатурны нэрээр нэрлэгдсэн. Одон орны тэмдэг нь тухайн бурхны хадуур болно (юникод: ♄).

Санчир гаригийн өмнөд туйлын туяаг хосолмол спектрийн аргаар тодруулж авсан зураг
Файл:SaturnW00087363.jpg
Санчирийн туйлд байдаг зургаан талт аврага хуй салхи

Нэмэр[засварлах]

Эшлэл[засварлах]

  1. Yeomans, Donald K. (2006-07-13). HORIZONS System. NASA JPL. 2007-08-08-д хандсан.—At the site, go to the "web interface" then select "Ephemeris Type: ELEMENTS", "Target Body: Saturn Barycenter" and "Center: Sun".
  2. Orbital elements refer to the barycenter of the Saturn system, and are the instantaneous osculating values at the precise J2000 epoch. Barycenter quantities are given because, in contrast to the planetary centre, they do not experience appreciable changes on a day-to-day basis from to the motion of the moons.
  3. 3.00 3.01 3.02 3.03 3.04 3.05 3.06 3.07 3.08 3.09 3.10 3.11 3.12 Williams, Dr. David R. (September 7, 2006). Saturn Fact Sheet. NASA. 2007-07-31-д хандсан.
  4. The MeanPlane (Invariable plane) of the Solar System passing through the barycenter (2009-04-03). the original on 2009-04-20-с архивлагдсан. 2009-04-10-д хандсан. (produced with Solex 10 written by Aldo Vitagliano; see also Invariable plane)
  5. 5.0 5.1 5.2 5.3 Seidelmann, P. Kenneth; Archinal, B. A.; A’hearn, M. F.; et al. (2007). "Report of the IAU/IAGWorking Group on cartographic coordinates and rotational elements: 2006". Celestial Mech. Dyn. Astr. 90: 155–180. DOI:10.1007/s10569-007-9072-y.
  6. 6.0 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 Refers to the level of 1 bar atmospheric pressure
  7. NASA: Solar System Exploration: Planets: Saturn: Facts & Figures
  8. Than, Ker (September 6, 2007). Length of Saturn's Day Revised. Space.com. 2007-09-06-д хандсан.
  9. Schmude, Richard W Junior (2001). Wideband photoelectric magnitude measurements of Saturn in 2000. Georgia Journal of Science. 2007-10-14-д хандсан.
  10. Hamilton, Calvin (1997). Voyager Saturn Science Summary. Solarviews. 2007-07-05-д хандсан.
  11. Munsell, Kirk (April 6, 2005). The Story of Saturn. NASA Jet Propulsion Laboratory; California Institute of Technology. 2007-07-07-д хандсан.

Гадаад холбоос[засварлах]

Агуулахад байгаа «Санчир» зургийн цомог