Хандгай

Хадмал
Монгол үсгээр
буриад кирилл.	хандагай
монгол кирилл.	хандгай
халимаг кирилл.	хандһа

Хандгай
Мэнж (эр) Сүндэс (эм)
Биологийн ангилал
Аймаг: Амьтан Хүрээ: Хөвчтөн Дэд хүрээ: Сээр нуруутан Анги: Хөхтөн Баг: Туруутан (Artiodactyla) Овог: Бугынхан (Cervidae) Төрөл: Alces Зүйл: Хандгай
Латин нэршил
A. alces Карол Линней, 1758
Хандгайн тархалтын зураг

Хандгай (лат. Alces alces) — Бугынхан овгийн хамгийн том зүйл болох хөхтөн амьтан. Хандгайн мэнжийн эвэр нь дундаа хавтгай байдгаараа овгийнхоо бусад зүйлээс ялгагдана.

Тархац

Хандгай Хойд Америк, Евразийн хойд хэсгээр ой модонд тархсан. Хойд Америкт Канадын бараг бүх нутгаар, Аляскын баруун хэсэг, Шинэ Английн ихээхэн хэсэг, Нью-Йорк, Рокки нуруу, зүүн хойд Миннесота, Мичиганы хойг тархсан. Түүнчлэн Юта, Колорадо муж улсад мөн тааралддаг. 1978 онд Колорадо муж улсад нутагшуулснаас хойш тоо толгой нь 1000-аас давсан.

Европт Норвег, Швед, Финлянд, Балтийн улсуудад тархсан. Түүнчлэн Оросын нутгаар өргөн тархсан бөгөөд цөөн тоогоор Монгол, Хятадын нутагт тохиолдоно.

Ньюфаундлендэд 1904 онд амжилттай нутагшуулсан ба одоо тэндхийн хамгийн олон тоотой туруутан амьтан болсон. Түүнчлэн Антикости арал, Сент Лоренсийн буланд нутагшуулах оролдлого хийж байв. 1910 онд Шинэ Зеландын Фьордлендэд арван хандгай нутагшуулсан нь үхээд дууссан гэж тооцогдож байсан боловч сүүлд 2002 онд тэндээс хандгайн үс олдсон нь нутагшуулсан хандгайн үр удам одоо ч байгааг нотолж байна. 2008 онд Шотландад хандгайг эргэн нутагшуулсан.

Дэд зүйлүүд

Түгээмэл нэр	Латин нэр	Тархац
Европын хандгай	A. a. alces	Финлянд, Швед, Норвег.
Америкийн хандгай	A. a. americana	Зүүн Канад, зүүн хойд АНУ.
Өрнөдийн хандгай	A. a. anderson	Баруун Канад.
Хар мөрний хандгай	A. a. cameloides	Зүүн Сибирь, Монгол, Манжуур.
Шивэр хандгай	A. a. pfizenmayeri	Монгол.
Аляскын хандгай	A. a. gigas	Аляска, Юкон.
Ширас хандгай	A. a. shirasi	Вайоминг,Юта

Гадаад холбоос

Commons: Alces alces - зураг, дуу, бусад юмс

Нэмж унших материал

• Alces, a journal devoted to the biology and management of moose (Alces alces)