Виктор Беленко
Виктор Беленко (орос. Виктор Иванович Беленко, 1947 оны 2-р сарын 15, ЗХУ-ын өмнөд хэсэг дахь Нальчик хотод төрсөн - 2023 оны 9-р сарын 24-нд АНУ-ын Иллиной мужийн Розбад хотод нас барсан) - Зөвлөлтөөс зугтаасан нисгэгч байсан бөгөөд 1976 оны 9-р сарын 6-нд МиГ-25П онгоцоор Япон руу нисч, гадаадын эрх баригчдад ангиллын тоног төхөөрөмжийг агаарын хөлөгт хүлээлгэн өгчээ. Тэрээр АНУ-аас улс төрийн орогнол хүсч дараа нь Америкийн иргэншил авсан.

Намтар
[засварлах | кодоор засварлах]Виктор Беленко 1947 оны 2-р сарын 15-нд Зөвлөлтийн Нальчик хотод ажилчны гэр бүлд төрсөн. Эцэг эх нь салсны дараа эцгийнхээ гар дээр өссөн. 1965 онд ахлах сургуулиа мөнгөн медальтай төгсөөд Омск хотын аж ахуйн нэгжүүдэд ажиллаж, оройн сургуульд суралцаж байгаад Армид татагдан байна. Дараа нь цэргийн нисэхийн сургуульд суралцахаар болжээ. Нэг семестрийн турш тэрээр Омскийн Анагаах ухааны дээд сургуульд суралцаж, Армийн туслах нийгэмлэгийн нисэх клубт нэгэн зэрэг суралцаж байжээ.
Тэрээр 1967 онд Армавир хотын Агаарын довтолгооноос хамгаалах нисэхийн нисгэгчдийн дээд сургуульд элсэн орж, 1971 онд төгссөн бөгөөд дараа нь түүнийг Ставрополь дахь цэргийн нисэхийн нисгэгч, нисгэгчдийн дээд сургуульд нисгэгч багшаар ажиллуулахаар илгээжээ. Армид алба хааж байх хугацаандаа түүнийг эерэгээр тодорхойлогддог байжээ. ЗХУ-ын Коммунист намын гишүүн болсон. Комсомол, намын товчооны гишүүнээр сонгогдон ажиллаж байжээ. 1975 онд түүнийг өөрийн хүсэлтээр нь Зөвлөлтийн Алс Дорнод руу шилжүүлжээ. Ахлах нисгэгч байхдаа тэрээр МиГ-25П сөнөөгч онгоцоор нисч байжээ.
1976 оны 9-р сарын 6-ны өглөөний 6:45 цагт Виктор Беленко Соколовка нисэх онгоцны буудлаас хөөрөөд 7:40 цагт сөнөөгч онгоц Зөвлөлт-Японы хилийг давсан юм. Японы радио өглөөний 9:15 цагт Зөвлөлтийн нисгэгч Виктор Беленкогийн жолоодсон МиГ-25П (сүүлийн дугаар "31") Хоккайдо арал дээрх Хакодате нисэх онгоцны буудалд газардсан тухай мэдээлэв. Улмаар Японы эрх баригчид В.Беленко улс төрийн орогнол хүссэн тухай албан ёсны мэдэгдэл хийсэн. В.Беленкогийн өөрийнх нь хүсэлтээр 9-р сарын 9-нд АНУ-д хүргэж өгсөн байна. Онгоцыг Япон, Америкийн мэргэжилтнүүд нарийвчилсан судалгаа хийж байгаад 1976 оны 11-р сарын 15-нд ЗХУ-д буцааж өгчээ.