Жефферсон Дэвис

Же́фферсон Фи́нис Дэвис (англи. Jefferson Finis Davis,1808 оны 6-р сарын 3-нд төрсөн- 1889 оны 12-р сарын 6-нд нас барсан) — америкийн цэргийн, төрийн болон улс төрийн зүтгэлтэн. Америкийн иргэний дайны үеэр Америкийн Холбооны муж Улсын (1861-1865) анхны бөгөөд цорын ганц ерөнхийлөгч байсан юм.
Кентакки мужид фермерийн гэр бүлд төрсөн Ж.Дэвис ахынхаа Миссисипи, Луизиана мужуудад хөвөнгийн тариалангийн талбайд бага насаа өнгөрөөсөн байна. Тэрээр Вест Пойнт дахь АНУ-ын Цэргийн Академийг төгсөж, 6 жил армид дэслэгчээр алба хааж, дараа нь Мексик-Америкийн дайнд сайн дураараа оролцож, хороог командлаж байжээ. Тэрээр Ерөнхийлөгч Франклин Пирсийн удирдлага дор Дайны нарийн бичгийн дарга, Миссисипи мужийн сенатороор ажиллаж байсан.
Том хөвөнгийн тариалангийн талбай, олон тооны боолын эзэн Дэвис боолчлолыг дэмжигч гэдгээрээ алдартай байв. Тэрээр салан тусгаарлахыг эсэргүүцсэн боловч мужуудын бүрэн эрхт байдлыг дэмжиж байв. 1861 оны 2-р сарын 18-нд Дэвис Америкийн Холбооны муж улсын Ерөнхийлөгчөөр тангараг өргөж, 1865 оны 5-р сарын 10-нд баривчлагдах хүртлээ Америкийн Иргэний дайны туршид энэ албан тушаалыг хашиж байжээ. Түүнийг урвасан хэргээр буруутгасан боловч шүүх хурал болохгүй байсаар хоёр жилийн дараа суллагджээ.
Жефферсон Дэвис Холбооны мужийн цэргийн төлөвлөгөөг хувийн хяналтандаа авснаар хүн ам ихтэй, аж үйлдвэржсэн Умард мужуудын Холбоог ялж чадаагүй юм. Түүний дипломат хүчин чармайлтыг бусад улс орнууд хүлээн зөвшөөрөөгүй. Тэрээр өөрийн Холбооны эдийн засаг суларч байгаад хэтэрхий бага анхаарал хандуулсан; засгийн газар цэргийн зардлыг нөхөхийн тулд улам их мөнгө хэвлэж, эцэст нь хяналтгүй инфляци, Америкийн Холбооны муж улсын долларын ханшийн уналтад хүргэсэн. Жефферсон Дэвисийн хувийн дутагдал нь Холбооны улсын хувь заяанд ихээхэн үүрэг гүйцэтгэсэн гэж олон түүхчид үздэг. Түүний нарийн ширийн зүйлд илүү анхаарал хандуулдаг, эрх мэдлийг шилжүүлэхээс татгалздаг, мужийн захирагчидтай дотоод тэмцэлддэг, цэргийн талд орж иргэний хэргийг үл тоомсорлодог, олон нийтийн санаа бодлыг эсэргүүцдэг байсан нь зэрэг нь түүний эсрэг байх болсон. Дэвисийн дайны үеийн гүйцэтгэл нь түүний өрсөлдөгч Абрахам Линкольныхоос хамаагүй доогуур байсан гэдэгтэй түүхчид санал нийлдэг.
АНУ-ын Үндсэн хуулийн "Арван дөрөвдүгээр нэмэлт өөрчлөлт"-өөр дайны дараа Ж.Дэвисыг төрийн албан тушаал хашихыг хориглосон учраас тэрээр улс төрөөс хол амьдарч байжээ. 1881 он гэхэд тэрээр "Холбооны засгийн газрын өсөлт ба уналт" дурсамжаа бичиж дуусгасан байна. 1880-аад оны сүүлчээр тэрээр өмнөдийнхнийг холбооны эрх мэдэлд илүү үнэнч байхыг уриалж, эвлэрлийн үзэлтэн болсон байна. Тэрээр 1889 оны 12-р сарын 6-нд нас баржээ.