Жиовани Монтекорвино
Жовани Монтекорвино буюу Монтекорвины Жиовани (итал. Giovanni da Montecorvino; 1246 онд Италийн Кампаниа мужийн Монтекорвино-Ровелла хотод төрсөн— 1328 онд Бээжинд нас барсан) — Хятад, Энэтхэгт католик шашны эхлэлийг тавьсан Францискийн номлогч, аялагч. Бээжин дахь католик шашны анхны хамба лам.
Намтар
[засварлах | кодоор засварлах]Италийн өмнөд нутгийн уугуул Фра Жованни түүхэнд анх 1272 онд VIII Майкл Палеологоос сүмүүдийг нэгтгэх хэлэлцээр хийхээр Пап лам X Григорий руу илгээсэн үед гардаг. 1272-1289 онд тэрээр Ойрхи Дорнодод, ялангуяа Ил Хааны удмын Монголчуудын Персийн ордонд номлолын ажил явуулахаар Пап ламаас даалгаж байсан юм.
1289 онд Пап лам IV Николас Раббан Саума агуу Хубилай хааны христийн шашинтнуудыг дэмжсэн гэдэгт итгүүлэн Жованнид агуу хаан, Ил Хаан, Татар Мурза, Арменийн хаан, Якобичуудын хамбад захидал илгээж, Марко Пологийн үед амьдарч байсан Юань улс руу нүүхийг тушаажээ. Түүнтэй хамт Доминиканы Николас Пистоя, худалдаачин Пьетро ди Лукалонго нар явжээ.
Уйгагүй аялагч Франциск 1294 онд Их хааны нийслэл Ханбалиг (Бээжин) хотод далайгаар хүрч, тэнд Хубилай хаан дөнгөж нас барж, Төмөр хаан ширээнд суусныг мэдсэн байна. тэрээр Бээжингийн несторианчуудын эсэргүүцлийг үл харгалзан номлолын идэвхтэй үйл ажиллагаа явуулж, Хятадад анхны католик сүмийг (1299) бариад, зургаан жилийн дараа эзэн хааны ордны яг эсрэг талд дахин нэг сүмийг босгосон байна.
Жованнигийн 1305 оны 1-р сарын 8-наас 1306 оны 2-р сарын 13-ны хооронд эх орон руугаа бичсэн захидлуудаас үзэхэд тэрээр Хятадад 12 жил амьдрахдаа нутгийн хэлийг судалж, Шинэ Гэрээ, Дуулал номыг хятад, монгол хэл рүү орчуулсан байна.
1328 онд Жованниг нас барсны дараа католик сүм Хятадад үндсэрхэг үзэлтэй, харийнхныг үзэн ядах үзэлтэй Улаан алчууртны бослого хүртэл 40 жилийн турш оршин тогтнож байжээ. 1336 онд Ромын Пап лам XII Бенедикт Авиньон хотод Их хаанаас Генусын элч нарыг нарыг хүлээн авчээ. Шинэ хамба ламтай болох хүсэлтийн хариуд Бенедикт 1338 онд Хятад руу 50 шашны зүтгэлтэн илгээсэн бөгөөд 1353 онд тэдний нэг болох Жованни Мариньоли Юань улсын эзэн хаанаас Пап VI Иннокентийд илгээсэн захидлыг авчирч Ром руу буцаж ирж байжээ.
Эх сурвалж
[засварлах | кодоор засварлах]- Lauren Arnold. Princely Gifts and Papal Treasures: The Franciscan Mission to China and Its Influence on the Art of the West, 1250—1350. — Desiderata Press, 1999.