Jump to content

Клинохедрит

Википедиа — Чөлөөт нэвтэрхий толь

Клинохедрит (Англи: Clinohedrite) нь ховор тохиолддог силикат эрдэс юм. Химийн найрлага нь ус агуулсан кальци-цайрын силикат бөгөөд CaZn(SiO₄)·H₂O гэсэн томьёотой. Энэ эрдэс нь моноклин системд талсаждаг бөгөөд ихэвчлэн судал, ан цавын бүрхүүл хэлбэрээр тохиолдоно.

Клинохедрит нь ихэвчлэн өнгөгүй, цагаан эсвэл цайвар ягаан (аметистын өнгөтэй төстэй) байдаг. Төгс хагаралтай, талстууд нь гялалзсан гялбаатай. Моосын хатуулаг нь 5.5, нягт нь 3.28–3.33 байна. Богино долгионы хэт ягаан туяанд тод улбар шар өнгөөр флуоресценцилдэг.

Клинохедрит нь ихэвчлэн дараах эрдсүүдтэй хамт тохиолдоно. Үүнд:

Клинохедритыг анх АНУ-ын Нью-Жерси мужийн Франклины цайрын уурхайгаас илрүүлсэн бөгөөд энэ нь тухайн эрдсийн төрөл зүйн орд юм. Мөн Аризона мужийн Гила тойргийн Крисмас уурхай, БНХАУ-ын Ганьсү мужийн Баруун Чиньлин уулсын алтны бүс нутгуудаас бүртгэгдсэн байдаг.

Энэ эрдсийг 1898 онд анх тодорхойлсон бөгөөд нэршил нь талстын хэлбэрийг илэрхийлсэн грек хэлний “klino” (хазайх), “hedra” (нүүр, тал) гэсэн үгээс гаралтай.