Нүүр хуудас

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Хэн ч нэмэрлэж болох чөлөөт нэвтэрхий толь
Википедиад тавтай морилно уу.
2004 онд эхэлсэн энэхүү монгол хэлний хувилбарт одоогоор 15,466 өгүүлэл байна.
Emblem-star.svg
Онцлох өгүүлэл
Guyuk khan's Stamp 1246.jpg

Тэнгэр шүтлэг (Тэнгэризм, Тэнгэрийн шашин; англ. Tengrism, Tengriism, Tengrianism; орос. Тенгрианство; тур. Tengricilik) бол Төв Азийн Алтай хэлний язгуурын нүүдэлчдийн уламжлалт бөө мөргөлийг нэрлэсэн 1990-ээд онд бий болсон нэр томъёо юм. Энэ нэр томъёог анх түрэгүүд бий болгон хэрэглэсэн бөгөөд тэнгэризмийг түрэгүүдийн улс төрийн хөдөлгөөн гэж үздэг байна. (бөөтэй холбож үзэж болохгүй)

МЭӨ 3-р зуунд Монголын дээдэс Хүннүгийн төрийн шүтлэг болж байсан ба МЭ 6-9 -р зууны эртний Булгар, Унгар зэрэг үндэстний шүтлэг бишрэлийн сэтгэлгээнд чухал байр эзэлнэ.

Одоо голдуу ЗХУ задарсны дараах Алтай хэлний язгуурын үндэстнүүд, Татар, Буриад, Киргиз, Казакт сэхээтний дотор Тэнгэризм сэргэсэн. Якут, Хакас, Тува ба Оросын холбооны Турк Монгол хэлний бүлгийн үндэстнүүд нь шашны зохион байгуулалтын төвшинд шүтэж байна. Тэнгэризм нь Алтайд Бурханизм хэмээх шинэ шашны хэлбэрээр хөгжиж иржээ.

Монгол хэлэнд Хөх Мөнх Тэнгэр гэж хэлдэг бөгөөд одоо хүртэл шүтлэг бишрэлийн субъект болсон хэвээр байна. Монголын дээдэс Хүннү гүрэн нь тэнгэрийн шүтлэгтэй байсан бөгөөд Их Монгол улсын үед Чингис хаан нь Мөнх тэнгэрийн шашин болтол хөгжүүлж төрийн шашин болгож шүтэж байсан нь шарын шашин хүчээр дэлгэртэл уламжлагдсан. Орчин үеийн Турк хэлэнд Göktanrı dini (Гөктанры дини) буюу Хөх тэнгэрийн шашин гэж нэрлэдэг байв. (бүрэн эхээр унших)

Image-x-generic.svg
Онцлох зураг
May 21 2016 Mongolia book fair.jpg
5 сарын 21-нд Чингисийн талбай дээр Номын баяр өргөн худалдаа болов.
Gnome-fs-blockdev.svg
Өгүүллийн ангилал
Emblem-web.svg             

Амин судлал • Анагаах ухаан • Бодис зүй • Газар зүй • Улс гүрэн • Одон орон • Тооны ухаан • Байгалийн шинжлэх ухаан • Хэрэглээний шинжлэх ухаан • Нийгмийн шинжлэх ухаан • Цаг агаар • Намтар • Улс төрч • Улс төр

Gnome-fs-home.svg

Барилга урлал • Гүн ухаан • Түүх • Хэл шинжлэл • Хууль • Сэтгэл зүй • Нийгэм судлал • Холбоо харилцаа • Хүмүүнлэг • Эдийн засаг • Зэвсэгт хүчин • Улс төр судлал • Цаг хугацаа • Хэл шинжлэл • Эрүүл мэнд • Холбоо харилцаа • Хүн төрөлхтөн

Exquisite-kfm home.png

Аж үйлдвэрлэл • Арга ухаан • Байгууллага • Боловсрол • Дайн • Инженерийн шинжлэх ухаан‎ • Мэдээлэл • Мэдээллийн арга ухаан • Санхүү • Салбар хоорондын шинжлэх ухаан • Хөдөө аж ахуй • Цахим тооцоолуур • Техник • Эрчим хүч • Эрдэм шинжилгээ • Цахилгаан хэрэгсэл

Exquisite-amorok.png

Итгэл үнэмшил • Кино • Урлаг • Дуурь • Тоглоом • Жүжигчин • Уран зураг • Хөгжим • Дуучин • Утга зохиол • Зохиолч • Тамир • Тамирчин • Хэл • Шашин • Соёл Хувцас • Бөх • Хөлбөмбөг • Олимп • Гэр бүл

Wikipedia-logo.png
Бусад төсөл
Викимедиа агуулах Викимедиа агуулах
Дуу дүрсний сан
Вики толь Вики толь
Үгийн тайлбар толь
Вики сурвалж Вики сурвалж
Ном судар
Вики мэдээ Вики мэдээ
Сонин мэдээ
Вики ном Вики ном
Үнэгүй ном
Вики эшлэл Вики эшлэл
Хүний хэлсэн үг
Вики зүйл Вики зүйл
Амьтан ургамал
Вики сургууль Вики сургууль
Сурах бичиг
Мета-Вики  Мета-ВикиТөслийн нэгтгэл
Help-browser.svg
Товч танилцуулга

Википедиа бол эх сурвалжийг дурдаад хэн ч ашиглаж болох чөлөөт, бидний сайн дурын оролцоогоор баяждаг нэвтэрхий толь юм. 2001 оноос нааш Википедиа төсөлд 30 сая, түүн дотор 2004 оны 2 дугаар сарын 28-нд эхэлсэн монгол хэл бичгийн хувилбарт 15,466 юм үзэгдлийн утга учрыг тайлаад буй энэ цагт уншигч та ч бас эх хэлээрээ нэвтэрхий толийг баяжуулалцаж болно.


Хэрхэн эхлэхээ мэдье гэвэл хуудас яаж засварлах вэ? (доорх зүйлс), тогтмол тавигддаг асуултыг уншиж, ноорог талбарт туршин бичих боломжтой.

Өөр зүйл тодруулах бол Википедиагийн хуралд сэдэв нэмж асуугаарай.

Internet-web-browser.svg
Сүүлийн үеийн мэдээ
Skin layers.svg
  • 5 сарын 17 — Японы эрдэмтэн Такао Сомэя амьтны арьснаас илүү мэдрэхүйтэй электрон арьс гаргаж авчээ. Өд шиг хөнгөн, маш уян налархай, олон тооны сэрэл мэдрэлийн электродтой энэхүү хиймэл арьсыг хорт хавдрын оношилгоо, арьс нөхөх зэрэг анагаахын зориулалтаар болон мөн роботонд ашиглаж болох аж. Үүнээс гадна зүрх орчмийн арьс эсвэл хувцастай залгах замаар зүрхний шигдээс болохоос өмнө мэдрэн урьдчилан сэргийлж болох аж.
BEAM mockup.jpg
  • 4 сарын 16 — Ирээдүйн сансрын зочид буудлын шийдэл болж болохуйц хийлдэг унтлагын бүхээгийн туршилтын хувилбарыг Олон Улсын Сансрын Станц-д амжилттай залгалаа. Bigelow Aerospace компанийн бүтээж буй энэхүү бүхээгийг ирэх 2 жилийн хугацаанд сансрын туяа, дулааны хэмийн өөрчлөлтөнд ажиллаж чадах эсэхийг турших аж. Энэхүү бүхээг нь одоо буй метал бүхээгүүдийг бодвол хямд, хөнгөн, эзлэхүүн ихтэй зэрэг давуу талуудтай юм.
Kepler spacecraft artist render (crop).jpg
  • 4 сарын 11НАСА-н 3 хоногийн турш онц байдлын горимд байсан Кеплер сансрын хөлөг хэвийн горимондоо орлоо. Ямар доголдол гарсныг хараахан тогтоож чөдөөгүй ч сансрын хөлгийн антен дэлхийг чиглэж хэвийн горимондоо оржээ. Кеплер нь одоогоор эх дэлхийгээс 121 сая км алсад амьдрал оршиж болохуйц гараг хайж байгаа юм.
Facebook New Logo (2015).svg
  • 4 сарын 5 — Өдрөөс өдөрт зурган мэдээллийн хэрэглээ бичгэн мэдээллээс давамгайлж буй өнөө үед Facebook компани хараагүй хүмүүст зориулан зураг унших систем бүтээжээ. Энэхүү систем нь хиймэл оюун ухаан ашиглан зурганд юу байгааг тайлбарлаж өгдөг аж. Уг систем одоогоор 80 орчим эд зүйлс болон үйл байдлыг таньж байгаа ч илүү олон зураг уншуулсаар яваандаа улам олон зүйлсийг таньдаг болгох боломжтой аж.
Panama Skyline.jpg
Wikipedia-logo.png
Бусад хэлээр
Сая өгүүлэлтэй: English (англи)Nederlands (нидерланд)Deutsch (герман)Svenska (швед)Français (франц)Italiano (итали)Русский (орос)Español (испани)Polski (польш)

Буман өгүүлэлтэй: Winaray (варай)日本語 (япон)Sinugboanong Binisaya (себу)Tiếng Việt (вьетнам)Português (португал)中文 (хятад)Українська (украйн)Català (каталан) · Norsk bokmål (норвег)فارسی (перс)Suomi (фин)Bahasa Indonesia (индонез)Česká (чех)한국어 (солонгос)العربية (араб)Magyar (мажар)Bahasa Melayu (малай)Српски/Srpski (серб)Română (румын) · Türkçe (турк)Қазақша (хасаг)Esperanto (эсперанто)Slovenčina (словак)


Монгол төрлийн: Буряад хэлэн (буриад монгол)Хальмг келн (халимаг монгол)


For non-Mongolian speakers please visit our Embassy, or our Guestbook and Help page for general enquiries.