РНХ полимераза
РНХ полимераза нь транскрипцийн явцад ДНХ-ийн хэвээс РНХ нийлэгжүүлдэг ферментийн цогц юм. Бактерид нэг олон дэд нэгжтэй РНХ полимераз бүх төрлийн транскрипцийг гүйцэтгэдэг бол эукариотуудад өөр өөр төрлийн РНХ-ийг (рРНХ, мРНХ, тРНХ болон бусад) нийлэгжүүлдэг хэд хэдэн тусгайлсан полимераз (Пол I, II, III) байдаг.
Энэ фермент нь транскрипцийн хүчин зүйлсийн тусламжтайгаар промотор дарааллыг таньж, ДНХ-ийн давхар гинжийг нээж, фосфодиэфир холбоо үүсэхийг катализлан РНХ-ийн гинжийг уртасгадаг. Төгсгөлийн дохио болон боловсруулалтын хүчин зүйлс нь шинээр нийлэгжсэн транскриптийг цаашдын боловсруулалтад зориулан ялгаруулдаг.
Үндсэн механизмаас гадна РНХ полимеразын үйл ажиллагаа нь генийн илэрхийллийг зохицуулах гол цэг бөгөөд түр саатал, уртасалтын хурд, хроматины дахин зохион байгуулалттай харилцан үйлчлэл нь ямар ген хэзээ илэрхийлэгдэхийг тодорхойлдог. Анагаах ухаан болон биотехнологид РНХ полимеразыг дарангуйлагч бодисуудыг антибиотик (жишээлбэл, рифампицин) болгон ашиглахаас гадна транскрипцийг судлах судалгааны хэрэгсэл болгон хэрэглэдэг. Полимеразын дэд нэгжүүдэд нөлөөлөх мутаци нь өвчин үүсгэх эсвэл эсийн стрессийн хариу урвалыг өөрчилж болно. Ангийн үйл ажиллагаанд бактерийн болон эукариотын полимеразуудыг харьцуулах, промоторын хүч генийн илэрхийлэлд хэрхэн нөлөөлдгийг судлах, мөн полимеразын дарангуйлагчдыг эмнэлзүйн практикт хэрхэн ашигладгийг хэлэлцэх зэрэг орно.