"Даралт"-ны өөр хувилбарууд

Jump to navigation Jump to search
no edit summary
|SieheAuch=}}
[[Файл:Pressure force area.svg|thumbnail|right|Зурагт хүч нь талбайд босоо чиглэлд үйлчилж буйг дүрсэлжээ.]]
'''Даралт''' гэдэг нь [[Матери|материйн]] оршин буй орон зайндаа жижигрэхгүй байхыг эсэргүүцэх эсэргүүцлийн хэмжээс юм. Даралт нь [[Скаляр (математик)|скаляр]] [[Физикийн хэмжигдхүүн|физикийн хэмжигдхүүн]] бөгөөд [[Олон улсын нэгжийн систем|СИ системийн]] нэгж [[Паскаль (нэгж)|паскалиар]] хэмжинэ. Томьёонд тэмдэглэхдээ <math>p</math> үсгээр тэмдэглэх бөгөөд энэ нь латин болон англи хэлний даралтындаралт ''([[Латин хэл|лат.]] <big>pressio</big> [[Англи хэл|англ.]] <big>pressure</big>)'' гэсэн үгний эхний үсэг юм.
 
Даралт нь ихэнх тохиолдолд [[хүч]]ийг <math>F</math> [[гадаргуугийн талбай]]д <math>A</math> харьцуулсан харьцаатай тэнцүү байдаг.
:<math>p=-\frac{1}{3}\mathrm{tr}\mathbb S</math>.
 
Xүчдэлийн тензорынтензорыг зөвхөн даралтын хүчдэлд бичвэл, диагонал матриц болон багасах ба үүнийг нэгжийн тензор олонлог <math>\mathbb I</math>-р бичвэл:
 
:<math>\mathbb S = -p \mathbb I</math>
===Гидростатикийн даралт===
{{Гол|Гидростатикийн даралт}}
Гидростатикийн даралт нь шингэнтэй харьцаж буй бүх талбайд хүчээр үйлчлэх бөгөөд талбайн хэмжээтэй шууд хамааралтайгаар нөлөөлдөг. Харьцаж буй талбайталбайн хэмжээ хэдий чинээ том байна төдий чинээ их хүчээр нөлөөлнө гэсэн үг. Даралтын энэ хэлбэр нь тэгэхээр [[Уян налархай шинж чанар (Физик)|уян налархай]] хүчдэлийн онцгой тохиолдол болох ба харин идеал шингэн (үрэлт байхгүй) болон хийд зөвхөн гидростатик даралтын нормал хүчдэл байдаг.
 
Гидростатикийн даралт <math>p(h)</math> нь шингэний баганы өндөр <math>h</math> болон нягт <math>\rho</math>-тай [[чөлөөт уналтын хурдатгал]]ын нөлөөнд байгаа <math>g</math> [[Гидростатик|гидростатикийн үндсэн тэгшитгэлийн]] онцгой тохиолдлыг бичвэл:
</math>
 
Үүний <math>p(0)</math> даралт нь шингэний баганы дээд хэсэгт байх даралдаралт юм.
 
===Гидродинамикийн даралт===
== Нэгжүүд ==
[[Олон улсын нэгжийн систем|СИ систем]] дэхьдэх даралтын нэгж нь [[Паскаль (нэгж)|паскаль]] бөгөөд нэгжийн тэмдэглэгээ нь Па. Нэг паскаль нь нэг метр квадрат талбайд, нэг [[Ньютон (нэгж)|ньютон]] хүчээр үйлчлэх даралт юм:
 
: <big>1 Па = 1 [[Ньютон (нэгж)|Н]]/[[Метр|м]]<sup>2</sup> = 1 [[Килограмм|кг]]/[[Метр|м]]&middot;[[Секунд|сек]]<sup>2</sup> <br/>

Хажуугийн цэс