"Узбекчүүд"-ны өөр хувилбарууд

Jump to navigation Jump to search
no edit summary
б (Munkhzaya.E moved page Узбек үндэстэн to Узбекчүүд)
}}
 
'''Узбек [[үндэстэн]]''' (олон тоонд '''узбекүүдУзбекчүүд''') нь [[Дунд Ази]]йн [[Узбек улс]]ын үндсэн хүн ам бөгөөд эргэн тойрны [[Афган улс|Афган]], [[Тажик улс|Тажик]], [[Хиргис улс|Хиргис]], [[Хасаг улс|Хасаг]], [[Туркмен улс|Туркмен]] улсад хэдэн бумаар оршин сууж байгаа [[түрэг угсаатан]] буюу түрэг төрлийн хэлтэй [[ард түмэн]], 30 сая хүн амтай [[үндэстэн]]. Узбекүүд XV зуунаас баттай тодорч ялгарсан.
 
== Нэр ==
 
== Хэл бичиг ==
УзбекүүдУзбекчүүд [[узбек хэл]]тэй. Узбек хэл [[Алтай хэлний язгуур|алтай язгуурын]] [[түрэг хэлний бүлэг|түрэг төрлийн]] хэл юм. Түүн дотроо [[харлуг хэлний бүлэг|харлуг бүлэгт]] мөхсөн [[цагаадай хэл]] (узбек хэлний өвөг), одооны [[уйгур хэл]]ний хамтаар харьяалагддаг. Умард аялгуу, өмнөд аялгуу, туркментэй ойр хорезм аялгуу, хасагтай ойр кыпчак аман аялгуу гэж үндсэн дөрвөн янзын яриатай. VII—X зуунд хамаарагдах түрэг бичгийн дурсгалаас [[харлуг]]ийг тодорхойлсон. Тэр үед [[рун]] үсэгтэй байв. IX зуунаас Дунд Азийн [[иран угсаатан|иран]], түрэг угсаатан даяараа [[ислам]] шашинтай болохын зэрэгцээ [[араб үсэг|араб үсгээр]] бичдэг болсон.
 
[[Зөвлөлт Холбоот Улс]]ад 1923 онд узбек цагаан толгойг хэл, авиа зүйтэй уялдуулан зассан ба 1928-1940 онд латин үсэг, 1940 оноос кирилл үсэг хэрэглэдэг болжээ. [[Бүгд Найрамдах Узбек Улс]] тусгаар тогтносны дараа 1992 онд цаашид [[латин үсэг|латин үсгээр]] бичиж байх шийдвэр гарч, 2005 оноос дунд сургуульд зааж эхлэв.
Харин Тажик, Хиргисийн узбекүүд [[кирилл үсэг|кирилээр]], Афганы узбекүүд [[араб үсэг|араб үсгээр]] хэлээ тэмдэглэдэг.
 
== ИшЦахим баримтхолбоос ==
{{Commonscat|Uzbeks|Узбекчүүд}}
* [http://www.china.org.cn/e-groups/shaoshu/shao-2-ozbek.htm The Ozbek ethnic minority]
 
== Эшлэл ==
{{лавлах холбоос|2}}
{{Түрэг угсаатан}}
 
[[Ангилал:Узбек үндэстэнУзбекчүүд| ]]
[[Ангилал:Азийн ард түмэн]]
[[Ангилал:Афганистаны угсаатан]]
[[Ангилал:Түрэг угсаатан]]
[[Ангилал:Шинжааны угсаатан]]

Хажуугийн цэс