Хэрэглэгчийн яриа:Ochirbal
Сэдэв нэмэх¯ë õºäëºõ ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààíû çàð÷èì
¯ë õºäëºõ ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààã õóóëèàð ýðõ îëãîãäñîí òºðèéí áàéãóóëëàãà õóóëüä çààñàí æóðìààð ýðõëýí ÿâóóëàõäàà эрх зүйн çàð÷ìûã áàðèìòëàäàã. Ýðõ ç¿éí îíîëûí õóâüä ýðõ ç¿éí çàð÷èì ãýäýã íü ýðõ ç¿éí õàðèëöààíä îðîëöîã÷ ýòãýýä¿¿äýýñ ¿éë àæèëëàãààíäàà óäèðäëàãà áîëãîâîë çîõèõ ýðõ ç¿éí àãóóëãà á¿õèé õóóëü ç¿éí èëýðõèéëýë, ýðõ ç¿éí ¿íäñýí òóëãóóð õýì õýìæýý þì. ÎÕÓ-ûí ýðäýìòýí À.Ð.Êèðñàíîâûí òýìäýãëñýíýýð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààíä äàðààõ çàð÷ìûã áàðèìòëàõ áºãººä òýäãýýð íü ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãº, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé õýëöëèéí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëèéí ¿íäñýí ýðõ ç¿éí ýõ ñóðâàëæ áîëäîã. ¯¿íä: 1. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë õóóëü ¸ñíû áàéõ çàð÷èì; 2. Ýðõèéí óëñûí íýãäñýí á¿ðòãýë ¿íýí çºâ áàéõ çàð÷èì; 3. ªìíºõ á¿ðòãýëèéí ýðõ äàâóó áàéõ çàð÷èì; 4. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë õî¸ðäìîë áàéõ çàð÷èì; 5. Á¿ðòãýë íýãäñýí áàéõ çàð÷èì; 6. Á¿ðòãýë íýýëòòýé áàéõ ãýõ çýðýã çàð÷èì õàìààðíà.
1. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë õóóëü ¸ñíû áàéõ çàð÷èì – ýíýõ¿¿ çàð÷èì íü ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààíû ¿íäñýí çàð÷èì áºãººä äàðààõ àãóóëãûã èëýðõèéëäýã. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé áóñàä õàðèëöàà íü õóóëü ¸ñíû áàéõ – Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí àëáàíààñ á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãàà ýðõëýõäýý õóóëü ¸ñûã áàðèìòëàõûí çýðýãöýý èðãýí, õóóëèéí ýòãýýä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ýðõýý á¿ðòã¿¿ëýõäýý èðãýíèé õóóëü áîëîí ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëü áóñàä ýðõ ç¿éí àêòûã õóóëü ¸ñíû äàãóó õýðýãæ¿¿ëýõ áàéäëààð èëýðíý. ͺ㺺òýéã¿¿ð á¿ðòãýëèéí òàëààðõ õàðèëöààã çîõèöóóëæ áàéãàà õóóëü òîãòîîìæèéí áóñàä àêò, ëîêàëüíûé ýðõ ç¿éí õýì õýìæýý íü ¯íäñýí õóóëü, èðãýíèé õóóëü, ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëü áîëîí îëîí óëñûí ãýðýýíèé çààëòòàé çºð÷èë人ã¿é áàéõ àãóóëãà ìºí õàìààðíà. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí àëáà íü á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààã ýðõëýõäýý èðãýí, õóóëèéí ýòãýýäèéí ýðõ, õóóëü ¸ñíû àøèã ñîíèðõëûã õàíãàæ, õàìãààëàõ зарчим. Èðãýíèé ýðõèéã ãàãöõ¿¿ õóóëüä çààñàí ¿íäýñëýë æóðìààð õÿçãààðëàõ áºãººä ýíý íü ¿íäñýí õóóëüò ¸ñíû ñóóðü, ñàëøã¿é çàð÷èì þì. Èðãýí, õóóëèéí ýòãýýä íü үл хөдлөх ýä õºðºíãө өмчлөх ýðõýý ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëñíýýð õóóëèéí õàìãààëàëò ýäëýõ áîëîìæòîé áºãººä ýíýõ¿¿ ýðõýý õýðýãæ¿¿ëýõ áîäèò áîëîìæ íü íýýëòòýé áàéõ ¸ñòîé. Èéìýýñ ÷ ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí ýðõ óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëèéí 14 ä¿ãýýð ç¿éëä çààñíààñ áóñàä ¿íäýñëýëýýð ýðõ á¿ðòã¿¿ëýõ òóõàé ìýä¿¿ëãèéã õ¿ëýýí àâàõààñ òàòãàëçàõûã õîðèãëîñîí íü õóóëü ¸ñíû áàéõ çàð÷ìûí èëðýë þì. ¯ë õºäëºõ ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààíä áàðèìòëàãäàõ õóóëü ¸ñíû áàéõ çàð÷èì íü íýã òàëààðàà ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ýä õºðºíãèéí ýðõýý á¿ðòã¿¿ëæ áàéãàà èðãýí, õóóëèéí ýòãýýäèéí ¿éë àæèëëàãàà íü õóóëüä íèéöñýí áàéõ íºãºº òàëààðàà ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí áàéãóóëëàãûí ¿éë àæèëëàãàà õóóëü ¸ñíû äàãóó ÿâàãäàõ àãóóëãûã èëýðõèéëíý. 2. Ýðõèéí óëñûí íýãäñýí á¿ðòãýë ¿íýí çºâ áàéõ çàð÷èì – Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëýë íü ¿íýí çºâ áàéõ áºãººä ¿ë õºäëºõ ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ áîëîí ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõòýé õîëáîîòîé ìàðãààíûã çºâõºí ø¿¿õèéí æóðìààð øèéäâýðëýõ àãóóëãûã èëýðõèéëíý.
3. ªìíºõ á¿ðòãýëèéí ýðõ äàâóó áàéõ çàð÷èì – ýíý íü ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë ¿íýí çºâ áàéõ çàð÷èìòàé èõýýõýí õîëáîîòîé. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ÿâöàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýã÷ íü øèíýýð á¿ðòãýãäýæ áàéãàà ìýä¿¿ëýãò òóñãàãäñàí ýðõ, ºìíºõ á¿ðòãýãäñýí ýðõèéí õîîðîíä õàðèëöàí õàìààðàë áàéãàà ýñýõýä ýðõ ç¿éí ¿íýëýëò ºãºõ ¿¿ðýãòýé. Õýðýâ ìýä¿¿ëýãò òóñãàãäñàí øèíýýð á¿ðòãýãäæ áàéãàà ýðõ, ºìíº á¿ðòãýãäñýí ýðõèéí õîîðîíä ÿìàð íýã çºð÷èë ¿¿ñâýë òóõàéí ýðõèéã á¿ðòãýõýýñ òàòãàëçàõ áºãººä ºìíºõ á¿ðòãýëèéã õóóëü ç¿éí õóâüä õ¿÷èí òºãºëäºð ãýæ òîîöäîã. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëèéí 14.1.9 –ä çààñíààð ìýä¿¿ëýãò äóðäñàí, ýíý õóóëèéí 3 äóãààð ç¿éëä çààñàí ýðõèéã óðüä íü ººð ýòãýýäèéí íýð äýýð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòãýñýí áºãººä òýð íü õ¿÷èíòýé áàéãàà áîë ìýä¿¿ëýãèéã õ¿ëýýí àâàõààñ òàòãàëçàõ ¿íäýñëýë áîëíî. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýã÷ íü ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãèéí ýðõèéã á¿îòãýõäýý òåõíèêèéí øèíæòýé àæèëëàãàà õèéãýýä çîãñîõã¿é ìºí òóõàéí ýðõèéí áàéäàëä õóóëü ç¿éí ¿íýëýëò, ä¿ãíýëò õèéäãýýðýý õóóëü ç¿éí äýýä áîëîâñðîëòîé áàéõûã øààðääàã.
4. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë õî¸ðäìîë áàéõ çàð÷èì – Ýíý çàð÷ìûí àãóóëãà íü ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëèéí íýðøëýýñ òîäîðõîé õàðàãäíà. Çàðèì óëñ îðíû ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òîãòîëöîîã - Ýðõèéí á¿ðòãýëèéí òîãòîëöîî - Õýëöëèéí á¿ðòãýëèéí òîãòîëöîî õýìýýí àíãèëäàã. Õî¸ðäìîë òîãòîëöîîíû äàãóó òóõàéëáàë îðîí ñóóö õóäàëäàõ õóäàëäàí àâàõ ãýðýý áàéãóóëàãäñàí òîõèîëäîëä óã õóäàëäàõ, õóäàëäàí àâàõ ãýðýý áîëîí ýðõ øèëæ¿¿ëýí àâàã÷èä øèëæèæ áàéãàà ýðõèéã äàâõàð á¿ðòãýäýã. Õóóëü õýðýãëýãäýæ áàéãàà ïðàêòèêààñ õàðàõàä èõýíõ òîõèîëäîëä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí àëáà íü ãýðýýíèé áîëîí ýðõèéí á¿ðòãýëèéã íýãýí çýðýã õèéäýã. Çàðèì ýðäýìòýä òóõàéëáàë ÎÕÓ-ûí ýðäýìòýí À.Â.Äìèòðèåâà “Ýðõèéí áîëîí õýëöëèéí á¿ðòãýë íü íýãýí óòãà àãóóëãàòàé” õýìýýí ¿çñýí áàéíà. Ãýòýë ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãºòýé õîëáîîòîé õýëöýë íü ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòãýãäñíýýð õ¿÷èí òºãºëäºð áîëäîã áîë òóõàéí õýëöëèéã ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëñíýýð ºì÷ëºõ ýðõ ¿¿ñäýã. Èíãýýä ¿çâýë õýëöëèéí á¿ðòãýë, ýðõèéí á¿ðòãýë ãýñýí îéëãîëòóóä íü õîîðîíäîî óÿëäàà õîëáîîòîé îéëãîëò áîëîõ íü õàðàãäàæ áàéíà.
Ìîíãîë Óëñûí Ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëèéí 5 äóãààð ç¿éëä çààñíààð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààíä äàðààõ çàð÷ìûã áàðèìòëàíà. 1. Á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëýë íýýëòòýé áàéõ 2. Á¿ðòãýë ¿íýí çºâ áàéõ 3. Á¿ðòãýë íýãäñýí áàéõ Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãàà íü èðãýí, õóóëèéí ýòãýýäèéí ýä õºðºíãèéí ýðõèéã õàìãààëàõ çîðèëãîîð õèéãääýã òóë ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë ýðõýëæ áàéãàà áàéãóóëëàãààñ äýýðõ çàð÷ìûã ¿éë àæèëëàãààíäàà óäèðäëàãà áîëãîõûí çýðýãöýý ¯íäñýí õóóëüä çààñàí àðä÷èëñàí ¸ñ, øóäàðãà ¸ñ, õ¿íèé ýðõ, òýãø áàéäàë, õóóëü äýýäëýõ ãýõ çýðýã òºðèéí áàéãóóëëàãûí ¿éë àæèëëàãààíû ¿íäñýí çàð÷ìûã áàðèìòëàí àæèëëàíà. 1. Á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëýë íýýëòòýé áàéõ çàð÷èì – Á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààíû çîðèëãî íü èðãýí õóóëèéí ýòãýýäèéí ýä õºðºíãèéí ýðõ, õóóëü ¸ñíû àøèã ñîíèðõëûã õàìãààëàõàä ìýäýýëëýýð õàíãàõàä îðøèäîã. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí áàéãóóëëàãà íü õóóëüä çààñàí æóðìûí äàãóó èðãýí, õóóëèéí ýòãýýä, òºðèéí áàéãóóëëàãàä òýäíèé õ¿ñýëòýýð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëëèéã òºëáºðòýé áóþó òºëáºðã¿é ãàðãàæ ºãäºã. Ãýõäýý á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëýë íýýëòòýé áàéíà ãýäýã íü õàðüöàíãóé îéëãîëò þì. Õóóëüä çààñíààð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí áàéãóóëëàãààñ ãàðãàæ ºãºõ ìýäýýëýë íü ºì÷ëºã÷èéí îâîã, ýöýã /ýõ/-èéí íýð, íýð îðøèí ñóóãàà ãàçàð, ºì÷ëºã÷ íü õóóëèéí ýòãýýä áîë ò¿¿íèé íýð, îðøèí ñóóãàà ãàçàð, òóõàéí ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãèéí õýìæýý, áàéðøëûí òàëààðõ ìýäýýëëèéã àãóóëñàí áàéäàã. Ýíý íü õóâü õ¿í, áàéãóóëëàãûí íóóöûã õóóëèàð õàìãààëàõ çàð÷ìûí àãóóëãàòàé èõýýõýí õîëáîîòîé áºãººä õóâü õ¿í, áàéãóóëëàãûí íóóöûã ìýäýýëëèéí íýýëòòýé áàéõ çàð÷èìòàé õîñëóóëàõ çîðèëãîîð õýðýâ ºì÷ëºã÷ íü àëáàí ¸ñîîð áè÷ãýýð çºâøººðñºí òîõèîëäîëä äýëãýðýíã¿é ìýäýýëëèéã ãóðàâäàã÷ ýòãýýäýä ãàðãàí ºã÷ áîëîõ çîõèöóóëàëòûã õóóëü÷èëñàí. Õàðèí ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí àëáà íü ýð¿¿ãèéí áàéöààí øèéòãýõ áîëîí èðãýíèé õýðýã ø¿¿õýä õÿíàí øèéäâýðëýõ, ò¿¿í÷ëýí ø¿¿õèéí øèéäâýð ã¿éöýòãýõ àæèëëàãààíû ÿâöàä ø¿¿õèéí øèéäâýð ã¿éöýòãýõ, õýðýã á¿ðòãýõ, ìºðäºí áàéöààí, ïðîêóðîð, ø¿¿õèéí áàéãóóëëàãûí ýðõ á¿õèé àëáàí òóøààëòíû àëáàí ¸ñíû õ¿ñýëòýýð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òàëààðõè äýëãýðýíã¿é ìýäýýëëèéã ¿íý òºëáºðã¿é ãàðãàæ ºãºõ áºãººä õîëáîãäîõ õýñãèéã ¿íý òºëáºðã¿éãýýð õóóëáàðëàí ºã÷ áîëäîã. 2. Á¿ðòãýë ¿íýí çºâ áàéõ çàð÷èì – Õóóëüä çààñíààð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí õóâèéí õýðýãòýé òóõàéí á¿ðòãýëèéã ýðõëýí ã¿éöýòãýõ óëñûí á¿ðòãýã÷, åðºíõèé á¿ðòãýã÷ íàð õàðüöàõ áºãººä óëñûí á¿ðòãýã÷èéí áè÷èëò, òýìäýãëýë íü ¿íýí çºâ áàéõààñ ãàäíà ºì÷ëºõ ýðõ áîëîí ò¿¿íòýé õîëáîîòîé áóñàä ýðõýý á¿ðòã¿¿ëæ áàéãàà ýòãýýä ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãèéí ýðõèéí òàëààðõ ìýäýýëýë ¿íýí çºâ áàéõ ¸ñòîé. Èðãýíèé õóóëèéí 183.1- çààñíû äàãóó ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãèéí ýðõèéã õýëöëèéí ¿íäñýí äýýð øèëæ¿¿ëýí àâ÷ áàéãàà ýòãýýä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë áóðóó òàøàà áîëîõûã ìýäýæ áàéñàí, ýñõ¿ë óã á¿ðòãýëèéã áóðóó òàøàà ãýæ ýñýðã¿¿öñýíýýñ áóñàä òîõèîëäîëä òèéíõ¿¿ ýðõ øèëæ¿¿ëýí àâ÷ áàéãàà ýòãýýäèéí õóâüä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë ¿íýí çºâ ãýæ òîîöîãääîã. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ºì÷ëºã÷ººð á¿ðòãýãäñýí ýòãýýä íü áóñàä ýòãýýäèéí õóâüä ºì÷ëºã÷ ãýæ òîîöîãäîõ áºãººä õýðýâ ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõèéí õàðèëöààíä ýä õºðºíãèéí ýðõèéã øèëæ¿¿ëýí àâ÷ áàéãàà ýòãýýä íü ºì÷ëºõ ýðõã¿é ýòãýýä áàéñàí ýñõ¿ë á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëýë áóðóó áîëîõûã ìýäýæ áàéñàí áîë ò¿¿íä ºì÷ëºõ ýðõ ¿¿ñýõ òàëààð ìàðãààí ãàðàõ áîëîìæòîé. Ó÷èð íü èðãýíèé õóóëèéí 109.3-ä çààñíààð Ýðõ øèëæ¿¿ëýã÷ íü ºì÷ëºã÷ áóñ ýòãýýä áàéñàí ÷ óëñûí á¿ðòãýëä ºì÷ëºã÷ººð á¿ðòã¿¿ëñýí áîë ºì÷ëºõ ýðõ îëæ àâ÷ áàéãàà ýòãýýäèéí õóâüä óã ýðõèéã øèëæ¿¿ëæ áàéãàà ýòãýýä òóõàéí ¿ë õºäëºõ ýä õºðºíãèéí ºì÷ëºã÷ áàéõ áîëîâ÷ ºì÷ëºõ ýðõ îëæ àâ÷ áàéãàà ýòãýýä ºì÷ëºã÷ áèø áîëîõûã ìýäýæ áàéñàí îëä äýýðõ çààëò õàìààðàõã¿é þì. Æèøýý íü: Èðãýí “À” ººðèéí íàéç “Ò”-èéí ãàçðûã õºëñëºí àìüäàðäàã áàéñàí áºãººä ãàçàð ºì÷ë¿¿ëýõ ¿åä òýðýýð óã ãàçðûã ººðèéí íýðýýð ºì÷ëºí àâ÷ “Ç”-ä õóäàëäñàí áàéíà. Õýñýã õóãàöààíû äàðàà “Ò” ýíý õýðãèéí òàëààð ìýäñýí. Ýíý òîõèîëäîëä “Ç” óã ãàçðûã ºì÷ëºõ ýðõòýé ýòãýýä íü “À” ãýäýãò ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ¿íäýñëýí ëàâòàé èòãýñýí áºãººä òýðýýð “À”-ã ºì÷ëºõ ýðõã¿é ãýäãèéã ìýäýýã¿é, ìýäýõ ÷ áîëîëöîîã¿é áàéñàí. Èéìýýñ èðãýíèé õóóëèéí äýýðõ çààëòûí äàãóó òýðýýð ýä õºðºíãèéí øóäàðãà ýçýìøèã÷ ãýæ òîîöîãäîí ýðõýý õàìãààëóóëàõ áîëîìæòîé þì. Õàðèí èðãýíèé õóóëèéí 183.2-ò çààñíû äàãóó á¿ðòã¿¿ëýõ ýðõã¿é ýòãýýäèéí íýðýýð õèéëãýñýí á¿ðòãýëèéí ¿ð ä¿íä ýðõ áîëîí ýðõ ç¿éí áàéäëûí õóâüä õîõèð÷ áàéãàà ýòãýýäýýñ ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ººð÷ëºëò îðóóëàõûã øààðäñàíûã óã ýòãýýä õ¿ëýýí çºâøººðñºí áîë ýíý áàðèìòûã ¿íäýñëýí åðºíõèé á¿ðòãýã÷èéí øèéäâýðýýð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ººð÷ëºëò îðóóëæ áîëäîã. Õàðèí ýíý øààðäëàãûã ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä íýð íü áàéãàà ýòãýýä õ¿ëýýí çºâøººðººã¿é áîë ø¿¿õèéí øèéäâýð ãàðñíû äàðàà ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ººð÷ëºëò îðóóëäàã. Æèøýý íü: “À” ñîëîíãîñ óëñàä àæèëëàæ àìüäàðäàã. Öàëèíãàà õóðèìòëóóëñààð 3 ºðºº îðîí ñóóö õóäàëäàí àâàõ ãýñýí áîëîâ÷ ãýðýý áàéãóóëàõ, ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä á¿ðòã¿¿ëýõ ãýýä çààâàë áèåýð ìîíãîë óëñàä áàéõ øààðäëàãàòàé áîëñîí òóë òýðýý𠺺ðèéí àõ “Á”-ýýð ãýðýý áàéãóóëóóëàí ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä îðîí ñóóöûã ò¿¿íèé íýðýýð á¿ðòã¿¿ëñýí. Õýñýã õóãàöààíû äàðàà “À” ìîíãîëä èðæ àõààñàà áàéðàà àâàõ ãýñýí áîëîâ÷ àõ íü ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëä ìèíèé íýðýýð á¿ðòã¿¿ëñýí áàéãàà ó÷èð áè ºì÷ëºã÷ íü õýìýýí ò¿¿íä ºì÷ëºõ ýðõèéã øèëæ¿¿ëýõýýñ òàòãàëçñàí. Ýíý òîõèîëäîëä ìºí á¿ðòãýëèéí òàëààðõ ìýäýýëýë ¿íýí çºâ áàéõ çàð÷èì àëäàãäàõ áºãººä “À” ø¿¿õýä íýõýìæëýë ãàðãàõ æóðàìàà𠺺ðèéí ýðõýý õàìãààëóóëàõ áîëîìæòîé þì. Ýä õºðºí㺠ºì÷ëºõ ýðõ, ò¿¿íòýé õîëáîîòîé ýä õºðºíãèéí áóñàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí òóõàé õóóëèéí 7.5-ä çààñíààð ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë áóðóó òàøàà áîëîõ òóõàé ºðãºäëèéã ýðõ íü çºð÷èãäºæ áàéíà ãýæ ¿çñýí ýòãýýä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí àëáàíä ãàðãàõ ýðõòýé áºãººä ºðãºäëèéã øàëãàõ ÿöàä ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéã áóðóó õèéñýí íü òîãòîîãäâîë åðºíõèé á¿ðòãýã÷èéí øèéäâýðýýð á¿ðòãýëä ººð÷ëºëò îðóóëæ áîëíî. Æèøýý íü Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýã÷ “Ñ” á¿ðòãýëèéí õóâèéí õýðýã áîëîí ãýð÷èëãýýíä Ðåí÷èíãèéí ×èíãýñèéí îâîã íýðèéã Ðèí÷èíãèéí ×èíãèñ ãýæ áè÷ñýí áàéíà. Ýíý òîõèîëäîëä ýðõ íü çºð÷èãäñºí ýòãýýäèéí ºðãºäºëä ¿íäýñëýí ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýã÷ åðºíõèé á¿ðòãýã÷èéí øèéäâýðýýð á¿ðòãýëä ººð÷ëºëò îðóóëíà. 3. Ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýë íýãäñýí áàéõ çàð÷èì – Ýíý çàð÷ìûí àãóóëãà íü ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéã õóóëèàð ýðõ îëãîãäñîí òºðèéí áàéãóóëëàãà áîëîõ ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí àëáà ýðõëýõ áºãººä îðîí íóòàãò ýðõèéí óëñûí á¿ðòãýëèéí ¿éë àæèëëàãààã óëñûí á¿ðòãýã÷ ýðõëýí ã¿éöýòãýäýã.
Start a discussion with Ochirbal
Talk pages are where people discuss how to make content on Википедиа the best that it can be. Start a new discussion to connect and collaborate with Ochirbal. What you say here will be public for others to see.