Jump to content

Чикаго

Википедиа — Чөлөөт нэвтэрхий толь
Чикаго
Chicago
Чикаго албан ёсны тамга
Official logo of Чикаго
Үгийн гарал: Майами-Иллиной: shikaakwa ('зэрлэг сонгино' эсвэл 'зэрлэг саримс')
Уриа: 
Латин: Urbs in Horto (Цэцэрлэгт хот)
Map
Интерактив газрын зураг
Чикаго, Иллиной
Чикаго
Чикаго
Чикаго, Америкийн Нэгдсэн Улс
Чикаго
Чикаго
Солбицол: 41°52′55″N 87°37′40″W / 41.88194°N 87.62778°W / 41.88194; -87.62778Солбицол: 41°52′55″N 87°37′40″W / 41.88194°N 87.62778°W / 41.88194; -87.62778[1]
Улс АНУ
Муж Иллиной
ТойрогКүүк болон ДүПэйж
Суурьшсан1780 он; 246 жилийн өмнө (1780)
Нэгтгэсэн (суурин)1833 оны 8 сарын 12; 192 жилийн өмнө (1833-08-12)
Нэгтгэсэн (хот)1837 оны 3 сарын 4; 189 жилийн өмнө (1837-03-04)
Үүсгэн байгуулагчЖан Батист Пуэн дю Сабль
Засаг захиргаа
  ТөрөлХотын дарга-зөвлөл
  БиетЧикаго хотын зөвлөл
  Хотын даргаБрэндон Жонсон (АН)
  Хотын няравМелисса Коньярс-Эрвин (АН)
Газар нутаг
  Хот
607.44 км2 (234.53 бээр2)
  Газар589.82 км2 (227.73 бээр2)
  Ус17.62 км2 (6.80 бээр2)
Өндөр
[1] (дундаж)
182.02 м (597.18 фут)
Хамгийн өндөр цэг

– Цэнхэр арлын ойролцоо
205 м (672 фут)
Хамгийн нам цэг

– Мичиган нуур дээр
176 м
Хүн ам
  Хот2,746,388
  Тооцоо 
(2025)[3]
2,731,585
  Байр
  • Хойд Америкт 5-т
  • АНУ-д 3-т
  • Иллинойд 1-т
  Нягтрал4,656.33/км2 (12,059.8/бээр2)
  Хотын бүс8,671,746 (АНУ: 3-т)
  Нягтрал1,432.1/км2 (3,709.2/бээр2)
  Бөөгнөрөл9,408,576 (АНУ: 3-т)
Иргэдийн нэршилЧигагочууд
ДНБ
  Чикаго (ХБСБ)$923.120 тэрбум (2022)
Цагийн бүсUTC−06:00 (ТЦБ)
  Зун (ЗЦ)UTC−05:00 (ТЗЦ)
ЗИП кодууд
606xx, 607xx, 608xx
Бүс нутгийн кодууд312, 773, 872
МБХС код17-14000
ГНМС онцлог ID0428803
Вэб сайтchicago.gov

Чикаго хот нь АНУ-ын Иллиной муж улсын хамгийн олон хүн амтай хот бөгөөд АНУ-даа 2019 оны байдлаар 2,716,450 (дагуул хотуудтайгаа нийлээд 10 сая орчим) байнгын оршин суугч иргэдийн тоогоороо 3 дахь том хот юм. Даяарчлал ба Дэлхийн хотууд судалгааны төвөөс гаргасан үзүүлэлтээр дэлхийн 7 дахь том хотоор 2012 онд шалгарсан. Дэлхийн хоёрдогч хүчин чадал бүхий О'Хэйр олон улсын нисэх буудал Чикаго хотод харьяалагдах ба 2008 онд уг хот 45.6 сая гадаадын болон дотоодын зочид жуулчдыг хүлээн авсан байдаг. Хотыг "Chi-city" (Чи-хот), "Windy city" (Салхит хот), "Second city" (Хоёрдогч хот) гэх мэтээр нэрлэх нь түгээмэл байдаг. (Чикаго хотыг англиар Шикаго гэж дууддаг).

Мичиган нуурын баруун эрэг дээрх уг суурин 1833 онд газрын зураг дээр 350 хүн амтай тосгон байсан бөгөөд 1837 онд хотын статустай болжээ. 1871 оны 10 дугаар сарын 8-10-ны хооронд "Их гал түймэр" (The Great Fire) болж хот их сүудэж олон зуун хүн нас барсан боловч "Их гал түймэр"-ийн дараа хот эрчимтэй хөгжиж өргөжсөн байна. 1890 онд Чикаго хот Нью-Йоркийн дараа 1,1 сая хүн амтай АНУ-ын хоёр дахь том хот болж байжээ.

Чикаго бол олон улсын санхүү, соёл урлаг, худалдааны бөгөөд аж үйлдвэр, боловсрол, технологи, тээврийн төв юм. Энд Boeing, Kraft Heinz, McDonald’s, Sears и Walgreens компаниудын төв байр байралдаг байна.

Нэрийн гарал үүсэл

[засварлах | кодоор засварлах]

Нэр нь «Чекагоу» (Checagou) гэх үгнээс гаралтай бөгөөд Потаватоми-Индианчууд уг нутгийг ийнхүү нэрийддэг байгаад сүүлд нь энэ газарт нь хот байгуулагджээ. Үүнээс гадна «зэрлэг сонгино» эсвэл «өмхий хүрэн»[7] гэх индиан гаралтай үгнүүдийн орчуулгууд байдаг ч эдгээр нь ихээхэн маргаантай.

Чикагог аман ярианд the Windy City хэмээн нэрлэдэг. Энэхүү хоч нэрийг хамгийн анх 1858 онд хэвлэгдсэн «Чикаго Трибуне» сонингийн нэг өгүүлэлд дурдсан байдаг. Дараа нь ахиад 1876 онд өрсөлдөгч хот Цинциннатитай холбоотойгоор хэрэглэгджээ.

Огноо Хүн амын тоо
1830100
18404.470
185029.963
1860112.172
1870298.977
1880503.185
18901.099.850
19001.698.575
19102.185.283
19202.701.705
19303.376.438
Огноо Хүн амын тоо
19403.396.808
19503.620.962
19603.550.404
119703.366.957
19803.005.072
19902.783.726
20002.896.016
20052.842.518
20082.853.114
20102.695.598
20112.714.856
Чикаго хотын шөнийн төрх, Жон Ханкүк Төвөөс

Газар зүйн байшил

[засварлах | кодоор засварлах]

Иллиной Муж Улсын зүүн хойд хэсэгт оршдог. АНУ-ын хүн амын тооллогын товчооны мэдээгээр 606, 1 км² нутаг дэвсгэртэй. Үүний 2,94 %-ийг (17,8 километр квадрат) ус бүрхэнэ. Хойд Америкийн таван том нуурын нэг болох Мичиган нуурт урьд нь Чикаго гол цутгадаг байв. Гэвч 1900 онд түүний урсгалыг өөрчилснөөр ундны усанд ашигладаг Мичиган нуурт биш харин Иллинойн усны сувгаар дамжин Иллиной голд, цааш Миссисипи мөрөнд цутгадаг болжээ.

Цаг уурын мэдээлэл: Чикаго (Мидвэй олон улсын нисэх буудал), 1991–2020 оны хэвийн, туйлын үе 1928–одоо
Сар 1 сар 2 сар 3 сар 4 сар 5 сар 6 сар 7 сар 8 сар 9 сар 10 сар 11 сар 12 сар Жил
Макс. Температур °F (°C) 67
(19)
75
(24)
86
(30)
92
(33)
102
(39)
107
(42)
109
(43)
104
(40)
102
(39)
94
(34)
81
(27)
72
(22)
109
(43)
Дундаж макс. °F (°C) 53.4
(11.9)
57.9
(14.4)
72.0
(22.2)
81.5
(27.5)
89.2
(31.8)
93.9
(34.4)
96.0
(35.6)
94.2
(34.6)
90.8
(32.7)
82.8
(28.2)
68.0
(20.0)
57.5
(14.2)
97.1
(36.2)
Дундаж дээд °F (°C) 32.8
(0.4)
36.8
(2.7)
47.9
(8.8)
60.0
(15.6)
71.5
(21.9)
81.2
(27.3)
85.2
(29.6)
83.1
(28.4)
76.5
(24.7)
63.7
(17.6)
49.6
(9.8)
37.7
(3.2)
60.5
(15.8)
Өдрийн дундаж °F (°C) 26.2
(−3.2)
29.9
(−1.2)
39.9
(4.4)
50.9
(10.5)
61.9
(16.6)
71.9
(22.2)
76.7
(24.8)
75.0
(23.9)
67.8
(19.9)
55.3
(12.9)
42.4
(5.8)
31.5
(−0.3)
52.4
(11.3)
Дундаж доод °F (°C) 19.5
(−6.9)
22.9
(−5.1)
32.0
(0.0)
41.7
(5.4)
52.4
(11.3)
62.7
(17.1)
68.1
(20.1)
66.9
(19.4)
59.2
(15.1)
46.8
(8.2)
35.2
(1.8)
25.3
(−3.7)
44.4
(6.9)
Дундаж мин. °F (°C) −3
(−19)
3.4
(−15.9)
14.1
(−9.9)
28.2
(−2.1)
39.1
(3.9)
49.3
(9.6)
58.6
(14.8)
57.6
(14.2)
45.0
(7.2)
31.8
(−0.1)
19.7
(−6.8)
5.3
(−14.8)
−6.5
(−21.4)
Мин. температур °F (°C) −25
(−32)
−20
(−29)
−7
(−22)
10
(−12)
28
(−2)
35
(2)
46
(8)
43
(6)
29
(−2)
20
(−7)
−3
(−19)
−20
(−29)
−25
(−32)
Дундаж хур тунадас инч (см) 2.30
(58)
2.12
(54)
2.66
(68)
4.15
(105)
4.75
(121)
4.53
(115)
4.02
(102)
4.10
(104)
3.33
(85)
3.86
(98)
2.73
(69)
2.33
(59)
40.88
(1,038)
Дундаж цас инч (см) 12.5
(32)
10.1
(26)
5.7
(14)
1.0
(2.5)
0.0
(0.0)
0.0
(0.0)
0.0
(0.0)
0.0
(0.0)
0.0
(0.0)
0.1
(0.25)
1.5
(3.8)
7.9
(20)
38.8
(99)
Дундаж хур тунадастай өдрүүд (≥ 0.01 инч) 11.5 9.4 11.1 12.0 12.4 11.1 10.0 9.3 8.4 10.8 10.2 10.8 127.0
Цастай дундаж өдөр (≥ 0.1 инч) 8.9 6.4 3.9 0.9 0.0 0.0 0.0 0.0 0.0 0.2 1.6 6.3 28.2
Дундаж хэт ягаан туяаны индекс 1 2 4 6 7 9 9 8 6 4 2 1 5
Эх сурвалж 1: NOAA[8][9][10], WRCC[11]
Эх сурвалж 2: Weather Atlas (UV)[12]
 Commons: Chicago – Викимедиа дуу дүрсний сан
  1. 1 2 Загвар:Cite GNIS
  2. "2020 U.S. Gazetteer Files". АНУ-ын Хүн амын тооллогын товчоо. Архивласан огноо 2022-03-15. Татаж авсан: 2024-05-10.
  3. 1 2 "QuickFacts: Chicago city, Illinois". census.gov. АНУ-ын хүн амын тооллогын товчоо. Архивласан огноо 2023-12-18. Татаж авсан: 2024-05-10.
  4. "List of 2020 Census Urban Areas". census.gov. АНУ-ын хүн амын тооллогын товчоо. Архивласан огноо 2023-01-14. Татаж авсан: 2024-05-10.
  5. "2020 Population and Housing State Data". АНУ-ын хүн амын тооллогын товчоо. Архивласан огноо 2021-08-24. Татаж авсан: 2024-05-10.
  6. "Total Gross Domestic Product for Chicago-Naperville-Elgin, IL-IN-WI (MSA)". fred.stlouisfed.org.
  7. Michael McCafferty: Disc: „Chicago“ Etymology. In: LINGUIST List, 21. Dezember 2001.
  8. "Station: Chicago Midway AP 3SW, IL". U.S. Climate Normals 2020: U.S. Monthly Climate Normals (1991–2020). National Climatic Data Center. Татаж авсан: 2026-05-30.
  9. "NowData – NOAA Online Weather Data". NWS Romeoville, IL. Татаж авсан: 2026-05-30.
  10. "Top 20 Weather Events of the Century for Chicago and Northeast Illinois 1900–1999". NWS Romeoville, IL. Татаж авсан: 2026-05-30.
  11. "Chicago Midway AP 3 SW, Illinois". Western Regional Climate Center. Татаж авсан: 2026-05-30.
  12. "Chicago, IL - Detailed climate information and monthly weather forecast". Weather Atlas (Англи хэлээр). Yu Media Group. Эх хувилбараас архивласан: 2019-04-15. Татаж авсан: 2026-05-30.