Чилдренит

Чилдренит (Англи: Childrenite) нь төмөр, манган, хөнгөн цагаан, фосфор, хүчилтөрөгч болон устөрөгчийн элементүүдийг агуулсан ховор усжсан фосфатын эрдэс юм. Түүний химийн томьёо нь (Fe²⁺, Mn)₂AlPO₄(OH)₂·H₂O бөгөөд молекул жин нь 229.83 г/моль. Нягт нь 3.2, Моосын хатуулаг нь 4.5–5 байна. Ихэвчлэн хагас тунгалаг, флюресценцгүй, төгс бус хагаралтай. Шилэн гялбаатай, цагаан зурвастай, өнгө нь бор эсвэл шар байдаг. Конхоидаль (бүрхүүл маягийн), жигд бус хагаралтай бөгөөд орторомбын талст системд хамаарна.

Чилдренит нь эосфориттой хатуу уусмалын цуваа үүсгэдэг. Эосфоритын химийн найрлага нь зөвхөн манганаар баялаг, төмрөөр баялаг биш гэдгээрээ ялгаатай. Тэдний бүтцүүд ижил боловч шинж чанарын ялгаа нь төмөр/манганы агууламжийн хувиас хамаардаг. Эдгээрийн дундаас чилдренит нь илүү нягттай. Харин эосфорит нь ихэвчлэн ягаан өнгөтэй байдаг нь мангантай холбоотой.

Чилдренитыг 1823 онд Английн нэрт химич, эрдэс судлаач Жон Жорж Чилдрен (1777–1852) нээсэн. Энэхүү хоёрдогч эрдсийг анх Девон дахь Тависток хотын ойролцоох Жорж болон Шарлоттын уурхайгаас олсон. Түүний үүсэл нь литофиллит, трифиллит зэрэг боржинлог фосфатуудын өөрчлөлтөөс үүдэлтэй байх магадлалтай.