Эсэхү хаан

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Jump to navigation Jump to search

Дөчин дөрвөн хоёрын Монгол улсын хаан (1415-1425).

Эсэхү бол Ойрадын Хэрнүүдийн ноён Үгэчи хашихагийн хүү. Дэлбэг хааныг нас барсны дараа 1415 онд хаан суужээ. Түүнийг бас Ойрадай хаан гэж нэрлэж байжээ.

Түүний хаанчлалын жилүүдэд болсон гол үйл явдал нь Монгол-Ойрадын дайн тулалдаан байлаа. Зүүн Монголын ноёд 1416 онд Хами-гийн зүүн тал дахь Зэлмэн ханы ойролцоо орших Бор нохойн зоо гэдэг газар Ойрадтай тулалджээ. Удаа дараагийн тулалдаанд Ойрадын цэрэг дараалан ялагдаж, Батула чинсангийн хүү Багму (Тогоон) олзлогджээ.

Монгол сурвалжид “Батула чинсангийн Самур гүнжийг аван Эсэхү хаан хэмээн алдаршаад, Өлзийт хун гоо бэйж, Ажай тайж эх хөвгүүн хоёр ба Асудын Аругтай тайши гурвуулыг Эсэхү хаан гэртээ зарж явбай. Тэр Эсэхү хаан хөхөгчин хонин жилээс арван нэгэн од болоод гучин еснөө хөхөгчин могой (1425 он) жилээ егүүтгэвэй” гэснээс өөр Эсэхү-гийн үйл ажиллагааны талаар дорвитой мэдээ үгүй.