2025 оны Өмнөд Солонгосын ерөнхийлөгчийн сонгууль
 | |||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||
Хамгийн олон санал авсан нэр дэвшигч ялна | |||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Бүртгэгдсэн | 44,391,871 | ||||||||||||||||||||
| Ирц | 79.38% | ||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||
2025 оны Өмнөд Солонгосын ерөнхийлөгчийн сонгууль (сол. 대한민국 제21대 대통령 선거) нь Өмнөд Солонгосын ерөнхийлөгчийг сонгох ээлжит бус сонгууль бөгөөд 2025 оны 6 сарын 3-нд зохион байгуулагдсан. Ерөнхийлөгч Юн Сок Ёлыг Үндсэн хуулийн шүүх 2025 оны 4 сарын 4-нд албан тушаалаас нь огцруулсны дараа сонгуулийг хугацаанаас нь өмнө зарлажээ.[1]
Ардчилсан намын нэр дэвшигч Ли Жэ Мён 17,287,513 санал буюу 49.42 хувийн санал авч ялсан. Ард түмний хүч намын Ким Мүн-сү 41.15 хувь, Шинэчлэлийн намын Ли Жүн-сок 8.34 хувийн санал авчээ. Сонгогчдын ирц 79.38 хувь байв.[2]
Ерөнхийлөгчийн албан тушаал сул байсан тул Ли Жэ Мён Сонгуулийн үндэсний хороо дүнг албан ёсоор баталсан 2025 оны 6 сарын 4-нөөс таван жилийн бүрэн эрхээ шууд хэрэгжүүлж эхэлсэн.[3]
Нөхцөл байдал
[засварлах | кодоор засварлах]Ерөнхийлөгч Юн Сок Ёл 2024 оны 12 сарын 3-нд цэргийн онц байдал зарласан боловч Үндэсний Ассамблей хэдхэн цагийн дараа уг шийдвэрийг хүчингүй болгохыг шаардсан тогтоол баталсан. Үүний дараа онц байдлыг цуцалжээ.
2024 оны 12 сарын 14-нд Үндэсний Ассамблей Юныг огцруулах саналыг 204 гишүүний дэмжлэгтэйгээр баталж, түүний ерөнхийлөгчийн бүрэн эрхийг түдгэлзүүлсэн. Үндсэн хуулийн шүүх 2025 оны 4 сарын 4-нд импичментийг санал нэгтэйгээр баталж, Юныг албан тушаалаас нь огцруулсан.[1]
Өмнөд Солонгосын Үндсэн хуулийн 68 дугаар зүйлд ерөнхийлөгчийн албан тушаал сулрах тохиолдолд 60 хоногийн дотор залгамжлагчийг сонгоно гэж заасан байдаг.[4]
Ерөнхийлөгчийн үүрэг гүйцэтгэгч Хан Док-сүгийн удирдсан Засгийн газар 4 сарын 8-нд сонгуулийг 6 сарын 3-нд явуулах шийдвэр гаргаж, уг өдрийг түр амралтын өдөр болгосон.[5]
Сонгуулийн тогтолцоо
[засварлах | кодоор засварлах]Өмнөд Солонгосын ерөнхийлөгчийг нийт улсын хэмжээнд явагдах нэг шаттай шууд сонгуулиар сонгодог. Хамгийн олон санал авсан нэр дэвшигч ялж, саналын үнэмлэхүй олонх авах шаардлагагүй.
Ерөнхийлөгч таван жилийн хугацаатай сонгогдох бөгөөд дахин сонгогдох эрхгүй. Ерөнхийлөгчийн албан тушаал сулрахтай холбоотой ээлжит бус сонгуулийн ялагчид ердийн хоёр сарын шилжилтийн хугацаа үйлчилдэггүй. Сонгуулийн үндэсний хороо саналын дүнг баталснаар шинэ ерөнхийлөгчийн бүрэн эрх шууд эхэлнэ.[4][3]
Нэр дэвшигчид
[засварлах | кодоор засварлах]Сонгуульд таван нэр дэвшигч санал хураалт дуустал өрсөлдсөн.[6]
| Дугаар | Нэр дэвшигч | Нам | Өмнө хашиж байсан гол албан тушаал |
|---|---|---|---|
| 1 | Ли Жэ Мён | Ардчилсан нам | Кёнги мужийн захирагч, Үндэсний Ассамблейн гишүүн, Ардчилсан намын дарга |
| 2 | Ким Мүн-сү | Ард түмний хүч нам | Хөдөлмөр эрхлэлт, хөдөлмөрийн сайд, Кёнги мужийн захирагч |
| 4 | Ли Жүн-сок | Шинэчлэлийн нам | Шинэчлэлийн намын дарга, Үндэсний Ассамблейн гишүүн |
| 5 | Квон Ён-гүк | Ардчилсан хөдөлмөрийн нам | Хүний эрх, хөдөлмөрийн эрхийн хуульч |
| 8 | Сон Жин-хо | Бие даагч | Бизнес эрхлэгч |
Ардчилсан нам
[засварлах | кодоор засварлах]Ли Жэ Мён 2025 оны 4 сарын 27-нд Ардчилсан намын анхан шатны сонгуульд нийт саналын 89.77 хувийг авч, ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвших эрхтэй болсон. Тэрээр 2022 оны ерөнхийлөгчийн сонгуульд Юн Сок Ёлд 0.73 хувийн зөрүүгээр ялагдаж байв.[7]
Ард түмний хүч нам
[засварлах | кодоор засварлах]Ким Мүн-сү 5 сарын 3-нд Ард түмний хүч намын анхан шатны сонгуульд ялсан. Намын удирдлага түүний нэр дэвших эрхийг түр цуцалж, ерөнхийлөгчийн үүрэг гүйцэтгэгч асан Хан Док-сүтэй нэгдсэн нэр дэвшигч тодруулахыг оролдсон боловч намын гишүүд уг өөрчлөлтийг дэмжээгүй. Кимийн нэр дэвших эрхийг 5 сарын 10-нд сэргээжээ.[8]
Сонгуулийн кампанит ажил
[засварлах | кодоор засварлах]Сонгуулийн кампанит ажлын гол асуудалд 2024 оны цэргийн онц байдлын дараах ардчилсан тогтолцоог сэргээх, улс төрийн тогтвортой байдал, эдийн засгийн өсөлт, амьжиргааны өртөг, орон сууцны үнэ, нийгмийн туйлшрал болон гадаад худалдааны нөхцөл багтаж байв.[8]
Ли Жэ Мён улс төрийн хямралыг даван туулах, эдийн засгийг сэргээх, дотоодын хөрөнгө оруулалтыг нэмэгдүүлэх болон нийгмийн ялгааг бууруулахыг онцолж байв. Ким Мүн-сү зах зээлийн эдийн засаг, үндэсний аюулгүй байдал болон АНУ-тай тогтоосон холбоог бэхжүүлэхийг гол бодлогоо болгожээ. Ли Жүн-сок залуу сонгогчид, улс төрийн шинэчлэл болон төрийн бүтцийн өөрчлөлтийн асуудлыг түлхүү хөндсөн.
Нэр дэвшигчдийн телевизийн мэтгэлцээнүүдэд улс төрийн хямрал, эдийн засаг, АНУ-ын худалдааны бодлого, гадаад харилцаа болон Умард Солонгосын асуудлыг хэлэлцсэн.[8]
Үр дүн
[засварлах | кодоор засварлах]| Нэр дэвшигч | Нам | Санал | Хувь |
|---|---|---|---|
| Ли Жэ Мён | Ардчилсан нам | 17,287,513 | 49.42% |
| Ким Мүн-сү | Ард түмний хүч нам | 14,395,639 | 41.15% |
| Ли Жүн-сок | Шинэчлэлийн нам | 2,917,523 | 8.34% |
| Квон Ён-гүк | Ардчилсан хөдөлмөрийн нам | 344,150 | 0.98% |
| Сон Жин-хо | Бие даагч | 35,791 | 0.10% |
| Хүчинтэй санал | 34,980,616 | 100.00% | |
| Хүчингүй санал | 255,881 | ||
| Нийт санал өгсөн | 35,236,497 | ||
| Бүртгэлтэй сонгогч | 44,391,871 | ||
| Ирц | 79.38% | ||
Эх сурвалж: Бүгд Найрамдах Солонгос Улсын Сонгуулийн үндэсний хороо.[2]
Ли Жэ Мён Сөүл, Инчон, Кёнги, Тэжон, Сэжун, Чэжү болон баруун өмнөд нутгийн мужуудад хамгийн олон санал авсан. Ким Мүн-сү Тэгү, Пүсань, Үлсань, Канвонь болон Кёнсангийн мужуудад тэргүүлжээ.
Сонгуулийн дараа
[засварлах | кодоор засварлах]Сонгуулийн үндэсний хороо 2025 оны 6 сарын 4-ний өглөө санал хураалтын дүнг албан ёсоор баталж, Ли Жэ Мёныг Өмнөд Солонгосын 21 дэх ерөнхийлөгчөөр зарласан. Түүний таван жилийн бүрэн эрх мөн өдөр 06:21 цагт эхэлжээ.[3]
Ли мөн өдөр Үндэсний Ассамблейн ордонд тангараг өргөж, улс төрийн хуваагдлыг багасгах, эдийн засгийг сэргээх, үндэсний эв нэгдлийг хангахаа амласан.[9]
Мөн үзэх
[засварлах | кодоор засварлах]Лавлах холбоос
[засварлах | кодоор засварлах]- 1 2 "Case on Impeachment Trial of President (Yoon Suk-yeol)" (Англи хэлээр). Constitutional Court of Korea. 2025-04-04. Татаж авсан: 2026-08-03.
- 1 2 "South Korean Presidency 2025 General" (Англи хэлээр). IFES Election Guide. 2025-06-03. Татаж авсан: 2026-08-03.
- 1 2 3 "Lee Jae Myung officially sworn in as nation's 21st president" (Англи хэлээр). Korea.net. 2025-06-04. Татаж авсан: 2026-08-03.
- 1 2 "Constitution of the Republic of Korea" (Англи хэлээр). Korea Legislation Research Institute. Татаж авсан: 2026-08-03.
- ↑ "Country to elect new president on June 3, temp holiday declared" (Англи хэлээр). Korea.net. 2025-04-08. Татаж авсан: 2026-08-03.
- ↑ "후보자 데이터: 전체 목록" (Солонгос хэлээр). Бүгд Найрамдах Солонгос Улсын Сонгуулийн үндэсний хороо. Татаж авсан: 2026-08-03.
- ↑ "Lee Jae-myung nominated by South Korea's liberal opposition to run for president" (Англи хэлээр). Associated Press. 2025-04-27. Татаж авсан: 2026-08-03.
- 1 2 3 "A look at the key events that triggered South Korea's snap presidential election" (Англи хэлээр). Associated Press. 2025-06-02. Татаж авсан: 2026-08-03.
- ↑ "Lee JM pledges to be 'everyone's president' at inauguration" (Англи хэлээр). Korea.net. 2025-06-04. Татаж авсан: 2026-08-03.
