Argyrodite
Аржиродайт (Argyrodite)
Аржиродайт нь Ag₈GeS₆ томьёотой, ховор тохиолддог мөнгө–германи–хүхрийн сульфид эрдэс юм. Түүний өнгө нь төмөр хар, бага зэрэг ягаандуу туяатай, гялбаа нь металл шинжтэй.
Энэ эрдсийг 1886 онд Албин Вайсбах нээж нэрлэсэн бөгөөд онцгой ач холбогдолтой. Учир нь Менделеев германи элементийг онолын хувьд таамагласнаас 15 жилийн дараа, Клеменс Винклер германи элементийг анх аржиродайтаас ялган гаргаж авсан юм.
Аржиродайтыг анх Германы Саксони мужийн Фрайберг хот орчмын Химмельсфюрстийн уурхайгаас илрүүлсэн. Үүнээс өмнө Фрайбергийн эрдсийг Аугуст Брайтхаупт “Плузингланц” нэрээр бүрэн бус тайлбарласан байдаг. Мөн Боливид олдсон талстуудыг 1849 онд андуурч талстжсан броньярдит гэж нэрлэж байжээ.
Аржиродайттай изоморф (ижил талст бүтэцтэй) эрдэс бол Ag₈SnS₆ найрлагатай, цагаан тугалга агуулсан канфилдит бөгөөд мөн Боливид хуурамч куб хэлбэрийн талст байдлаар олддог. Түүнчлэн (Cu₄.₇Ag₃.₃)GeS₆ найрлагатай путцит хэмээх холбогдох эрдэс ч бий.
Аржиродайт гэдэг нэр нь грек хэлний “мөнгөөр баян” гэсэн утгатай үгнээс гаралтай.
Мөн аржиродайт гэдэг нэр томьёог ижил төстэй талст бүтэцтэй бусад материалд хэрэглэдэг. Ялангуяа литид суурилсан аржиродайт төрлийн материалууд нь литий-ион батерейн хатуу электролит болгон ашиглах боломжтой гэж судлаачдын сонирхлыг ихэд татаж байна.
Аржиродайт