Хэнгэрэг

Хэнгэрэг

Хэнгэрэг нь Ардын буюу язгуур хэнгэрэг, Найрал хөгжмийн гэсэн үндсэн хоёр төрөл зүйлтэй байна. Модон хүрээ царанд амьтны арьс татаж янз бүрийн хэмжээтэйгээр хэнгэрэгийг хийх бөгөөд гогчлон бөөгийн шүтлэгтэй ард түмнүүдэд түгээмэл хэрэглэгдэнэ. Хэнгэрэгийн царанд шигшүүргэ хийж хослон дэлдэх нь элбэг. Эрт дээр үеэс Монголчууд хүрэл, зэс, гууль хэнгэрэг үйлдэж элдэв зан үйлд хэрэглэж байжээ.

Хэнгэрэг нь бөө хүнд амьд амьтан даль жигүүрт хүлэг нь билээ. Хэнгэрэг бөөгийн зан үйлийн хамгийн гол зэвсэг бөгөөд дугуй, зууван дугуй, гурвалжин, болон янз бүрийн хэлбэр дүрстэй, янз бүрийн билгэдэл агуулсан зураг чимэглэлтэй байдаг. Хэнгэрэгний дотор талд босоо бариул хөндлөвч байх агаад бөө хэнгэрэгээ дэлдэж хүлэг морио улам бүр дээш нисгэж дэлдэлтээ намсгаснаар хүлэг морио газарт аажмаар буулгаж ирнэ. Дээд болон доод ертөнц рүү хүлэг мориороо зорчих бөгөөд насан туршдаа зургаан хүлэг унасан гэх нь зургаан хэнгэрэг элээсэн гэсэн үг ажээ.

Үүнтэй төстэй хэрэгслүүд[засварлах | кодоор засварлах]

Бубен[засварлах | кодоор засварлах]

Хэнгэрэг (оросоор Бубен, украйнаар Бубон, словенээр boben, чехээр хэнгэрэг,[1] польшоор bemben) нь хэнгэрэгтэй төстэй цохиурын овгийн хөгжмийн зэмсэг юм. Хэнгэрэг нь модон эсвэл төмөр цагирагнаас бүрдэх бөгөөд түүний аль нэг талд нь өтгөн мембран сунадаг (зарим хэнгэрэгт огт мембран байдаггүй). Зарим төрлийн хэнгэрэг нь дуугарах металл цагираг, цан эсвэл жижиг хонх зэргээр тоноглогдсон байдаг.[2][3]

Дайерех[засварлах | кодоор засварлах]

Дайре (эсвэл дойра, дойра, дайре, дойра, дайре) нь Иран (Перс), Балкан болон Афганистан, Тажикистан, Узбекистан зэрэг Төв Азийн олон оронд алдартай, сонгодог хөгжмийг дагалдуулдаг жингэнэсэн дунд хэмжээний хүрээтэй бөмбөр юм.[4][5] Энэ бол бөмбөр, хэнгэрэг хоёрын хоорондох цохивор хөгжим юм.

Даф[засварлах | кодоор засварлах]

Даф (دف) нь Иран, Азербайжан, Арабын ертөнц, Турк (түүнийг TEF гэж нэрлэдэг), Узбекистан (түүнийг кидирма гэж нэрлэдэг), Энэтхэг (хаана) зэрэг алдартай, сонгодог хөгжмийг дагалдуулдаг том хэнгэрэг буюу Перс-Араб бөмбөр юм. үүнийг дафли гэж нэрлэдэг) болон Туркменистан.[6] Даф нь ихэвчлэн тоглож буй хөгжмийн хэмнэл, хэмнэлийг заадаг тул монофоник дорнын хөгжимд удирдаачийн үүрэг гүйцэтгэдэг.

Тимпанум[засварлах | кодоор засварлах]

Тимпанум буюу табрет (эртний Еврейчүүдийн тоф, Исламын шашинтнууд, Испанийн Моорчуудын адюфе) нь орчин үеийн хэнгэрэгтэй төстэй израильчуудын гол цохиур хөгжим юм.[7]

Рабана[засварлах | кодоор засварлах]

Рабана (олон тооны рабан) нь Шри Ланкад хэрэглэгддэг нэг талт уламжлалт гар хэнгэрэг юм.[8][9]

Эх сурвалж[засварлах | кодоор засварлах]

Эшлэл[засварлах | кодоор засварлах]

  1. "Carmen: opéra comique en quatre actes". books.google.com. Retrieved 2024-01-31.
  2. "Types of Tambourines". ourpastimes.com. Retrieved 2024-01-31.
  3. "Традиционные русские музыкальные инструменты, о которых вы должны знать". yavitrina.ru. Retrieved 2024-01-31.
  4. "Dayereh". www.indianidolacadmy.in. Retrieved 2024-01-31.
  5. "Doira - Uzbek National Musical Instrument". globalconnect.uz. Retrieved 2024-01-31.
  6. "Daf". www.traditionalarabicmusic.com. Retrieved 2024-01-31.
  7. "Tambourine Instrument". indianmusicschool.com. Retrieved 2024-01-31.
  8. "Musical instruments of Sri Lanka". asiainch.org. Retrieved 2024-01-31.
  9. "11 Traditional Sri Lankan Drums". asian-recipe.com. Retrieved 2024-01-31.