Вологда

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Jump to navigation Jump to search
Хот
Вологда
Вологда
Далбаа Сүлд
Далбаа Сүлд
Холбооны тойрог Баруун Хойд
Бүс нутаг Вологда
Хотын тойрог Вологда
Засаг дарга Евгений Шулепов
(2008 оноос хойш)
Байгуулагдсан 1147 он
Хот 1147 оноос хойш
Нутаг дэвсгэр 116 км2
Хүн ам 301.755 оршин суугч
(Мэдээ: 14. 10-р сар 2010)[1]
Хүн амын нягтрал 2601 хүн/км²
Газрын байц 120 м
Цагийн бүс UTC+3
Утасны код (+7) 8172
Шуудангийн дугаар 160000-160035
ТХ-н улсын дугаар 35
ОКАТО 19 401
Цахим хуудас www.vologda-city.ru
Газар зүйн байршил
Солбицол 59° 13′ У, 39° 54′ ДКоординат: 59° 13′ 0″ У, 39° 54′ 0″ З
Вологда (Европын Орос)
Red pog.svg
ОХУ-ын өрнөд хэсэг дэх газар зүйн байршил
Вологда (Вологда муж)
Red pog.svg
Бүс нутаг дахь байршил
Оросын хотын жагсаалт

Вологда (орос. Во́логда) нь Оросын Холбооны Улсын Вологда мужийн засаг захиргааны төв хот юм. Хүн ам нь 2008 оны байдлаар 286,158. Тус хот дундуур урсах Вологда голын нэрээр нэрлэгдсэн бөгөөд Вологда гэдэг нь Угро-Фин гаралтай үг юм.

Түүх[засварлах | edit source]

Энэ хавийн газар нутагт сүүлчийн мөстлөгийн үеийн өмнө, өөрөөр хэлбэл 25.000 жилийн өмнө хүн суурьшин амьдарч байсан аж. Археологичид хуучин чулуун зэвсгийн үеийн эд өлгийн зүйлс олсон байдаг.

2000 жилийн өмнөөс финландын овог, аймгууд энд хавиар суурьших болсон ба тэднээс өнөөдөр хотын баруун хойд талд нь орших өөр захиргааны нэгжид 6000 орчим вепсүүд үлдсэн байдаг байна.

5-р зуунд славчууд суурьшиж эхлээд, 8-р зуунаас эхлэн анхны хотууд болох Белозерск, Вологда, Великий Устюг бий болсон байх хэмээн үздэг. Белозерск нь хамгийн эртний хот бөгөөд 862 оны баримтад анx удаа дурдсан байдаг ба түүний дараахан Новгород хотыг өөр баримтад дурдсан байдаг аж.

Аль 988 онд Киевийн төрийн шашин байсан христийн шашин 11, 12-р зуунд энэ бүсэд ч бас хүрч ирэв. Вологда хотын тухай анх 1147 онд он цагийн хэлхээсэнд дурджээ. 13-р зуунаас эхлэн шашны номлогчид Вологда хотод хүчтэй дэлгэрэв. Маш олон хийдүүд баригдаж эхэлсэн (үүний нэг нь Кирилло-Белозерскийн хийд нь Оросын хамгийн том хийд) ба ялангуяа Оросын умард хэсгээр барьж байсан нь слав бус гаралтай иргэдийг ч христийн шашнаас холдох бий гэсэн болгоомжлол байв.

Хүн амын өсөлт[засварлах | edit source]

Он Хүн ам Он Хүн ам
1825 9.699 1959 139.137
1856 14.159 1970 177.751
1897 27.705 1979 236.537
1917 69.664 1989 282.802
1926 57.976 2002 293.046
1939 95.314 2010 301.755

Зүүлт: 1897, 1926–2010 онуудын хүн амын тооллогын мэдээ

Цаг агаар[засварлах | edit source]

Вологда
Уур амьсгалын диаграмм
123456789101112
 
 
32
 
-9
-17
 
 
25
 
-7
-15
 
 
26
 
0
-9
 
 
35
 
8
-1
 
 
46
 
17
5
 
 
65
 
21
9
 
 
77
 
23
12
 
 
74
 
20
10
 
 
55
 
14
5
 
 
50
 
6
0
 
 
42
 
-1
-6
 
 
42
 
-6
-12
Температур °CТунадас мм
Эх сурвалж: Roshydromet
Сарын дундаж температур болон хур тунадасны хэмжээ: Вологда
1-р сар 2-р сар 3-р сар 4-р сар 5-р сар 6-р сар 7-р сар 8-р сар 9-р сар 10-р сар 11-р сар 12-р сар
Маx. Температур (°C) −9.1 −6.7 −0.1 7.9 16.6 20.6 22.7 20.3 13.8 6.1 −1.0 −5.9 Ø 7.2
Мин. Температур (°C) −16.9 −14.8 −8.8 −1.3 4.9 9.1 11.6 9.9 5.2 0.3 −5.9 −12.3 Ø −1.5
Тунадас (мм) 32 25 26 35 46 65 77 74 55 50 42 42 Σ 569
Бороотой өдөр (d) 10 8 8 8 9 10 10 11 11 11 12 12 Σ 120
Т
е
м
п
е
р
а
т
у
р
−9.1
−16.9
−6.7
−14.8
−0.1
−8.8
7.9
−1.3
16.6
4.9
20.6
9.1
22.7
11.6
20.3
9.9
13.8
5.2
6.1
0.3
−1.0
−5.9
−5.9
−12.3
1-р сар 2-р сар 3-р сар 4-р сар 5-р сар 6-р сар 7-р сар 8-р сар 9-р сар 10-р сар 11-р сар 12-р сар
Хур тунадас
Х
у
р

т
у
н
а
д
а
с
32
25
26
35
46
65
77
74
55
50
42
42
  1-р сар 2-р сар 3-р сар 4-р сар 5-р сар 6-р сар 7-р сар 8-р сар 9-р сар 10-р сар 11-р сар 12-р сар
Эх сурвалж: Roshydromet

Цахим холбоос[засварлах | edit source]

 Commons: Вологда – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан

Эшлэл[засварлах | edit source]

  1. Itogi Vserossijskoj perepisi naselenija 2010 goda. Tom 1. Čislennostʹ i razmeščenie naselenija (Ergebnisse der allrussischen Volkszählung 2010. Band 1. Anzahl und Verteilung der Bevölkerung). Tabellen 5, S. 12–209; 11, S. 312–979 (Download von der Website des Föderalen Dienstes für staatliche Statistik der Russischen Föderation)