Jump to content

Канад галуу

Википедиа — Чөлөөт нэвтэрхий толь
Канад галуу

Ховордолтын зэрэглэл

Ховордоогүй (IUCN3.1)
Биологийн ангилал
Аймаг: Амьтан
Хүрээ: Хөвчтөн
Анги: Жигүүртэн
Баг: Галуутан
Овог: Нугасныхан
Дэд овог: Anserinae
Төрөл: Branta
Зүйл: B. canadensis
Латин нэр
Branta canadensis
(Карл Линней, 1758)

Канад галуу (Branta canadensis) нь хар толгой, хүзүүтэй, хацар ба эрүүний доор цагаан үстэй, бор биетэй том зэрлэг галуу юм. Энэ нь Хойд Америкийн хойд туйлын болон сэрүүн бүс нутгийнх бөгөөд Европын хойд хэсэгт Атлантын далайг гатлах нүүдлийн үеэр хааяа олддог. Ихэнх галууны нэгэн адил Канад галуу нь гол төлөв өвсөн тэжээлтэн бөгөөд ихэвчлэн нүүдэллэдэг, Канадын галуу нь ихэвчлэн цэнгэг устай ойролцоо байдаг ба шорвог намаг, бэлчир, нууранд түгээмэл байдаг.

Нэршил ба ангилал[засварлах | кодоор засварлах]

Branta нь эртний скандинав хэлний Brandgás "түлэгдсэн (хар) галуу" гэсэн үгийн латинчлагдсан хэлбэр ба canadensis гэдэг нь "Канадын" гэсэн Латин үг юм.

Гадаад төрх[засварлах | кодоор засварлах]

Толгой

Канад галуу нь 75-110 см урт, далавчаа дэлгэхэд 127-185 см байдаг. Далавчны хөвч нь 39-55 см, 4.1-6.8 см хошуутай. Эр канад галуу нь ихэвчлэн 2,6-6,5 кг жинтэй, бүх дэд зүйлд дунджаар 3,9 кг жинтэй байдаг. Эмэгтэй нь бараг адилхан харагддаг боловч 2,4–5,5 кг жинтэй, бүх дэд зүйлээс дунджаар 3,6 кг.

Тархалт[засварлах | кодоор засварлах]

Спокан гол дээр

Канад галууны уугуул нутаг нь Хойд Америк юм. Энэ нь Канад болон АНУ-ын хойд хэсэгт өргөн хүрээний амьдрах орчинд үрждэг. Их нууруудын бүс нутагт Канад галуу их хэмжээгээр амьдардаг. Канад галуу нь АНУ-ын зүүн эрэг, Номхон далайн эргийн хойд хэсэг, тэдгээрийн хоорондох нутаг дэвсгэрийг багтаасан үржлийн нутаг дэвсгэрийнхээ өмнөд хэсэгт жилийн турш амьдардаг. АНУ-ын өмнөд хэсэгт орших Калифорниа, Өмнөд Каролина хоёрын хооронд, Мексикийн хойд хэсэгт Канадын галуу өвлийн улиралд голчлон хойд зүгийн ирэгсэд байдаг.

Зан байдал[засварлах | кодоор засварлах]

Сүрэг

Ихэнх галууны нэгэн адил Канад галуу нь байгалиасаа нүүдэллэдэг бөгөөд өвөлждөг нутаг нь АНУ-ын ихэнх нутаг юм. V хэлбэрт нисэж буй Канад галууны том бүлгүүдийн дуудлага нь хавар, намрын шилжилтийн дохио юм. Зарим бүс нутагт амьдрах орчин, хүнсний эх үүсвэрийн өөрчлөлтөөс шалтгаалан нүүдлийн зам нь өөрчлөгдсөн. Баруун өмнөд Бритиш Колумбаас Калифорниа, Их нуур хүртэл зөөлөн уур амьсгалтай бүс нутагт өвлийн идэш тэжээл, хуучин махчин амьтдын хомсдолоос болж хүн амын зарим хэсэг нь нүүдэллэдэггүй болжээ.

Эрэгтэй галуунууд үржлийн болон үүрлэх газар дээр болон түүнээс гадуур агонист зан авирыг харуулдаг. Энэ зан үйл нь төрөл зүйл хоорондын аллагад ховор тохиолддог. Нэгэн баримтжуулсан тохиолдлоор эрэг орчмоор тэнүүчилж ирсэн хөхөгчөөс үүрээ хамгаалж байсан эрэгтэй; Дараах халдлага нь эмэгчин үхэх хүртэл нэг цаг үргэлжилсэн. Үхлийн шалтгаан нь канад галуу шаварт хахаж цацсаны улмаас шаварт живсэн эсвэл амьсгал хураасан байжээ. Эрдэмтэд үүнийг дааврын түвшин өндөр, эмэгчин үүрлэсэн газраас гарч чадахгүй байгаатай холбон тайлбарлав.