Эскимосчууд

Эскимосууд(эским.ᐃᓄᐃᑦ, инуит, юпигыт)　- ОХУ-ын Чукоткын өөртөө засах тойрог, Камчаткын хязгаар, Бүгд Найрамдах Саха Улсын, АНУ-ын Аляска муж, хойд Канад болон Гренландын уугуул ард түмнүүд.

Хүн ам нь ойролцоогоор 170,000. Инуит буюу эскимос хэл нь Эскимо-Алеут хэлний аймгийн Эскимо бүлэгт багтдаг.

Угсаатан судлаачид инуитуудыг Арктикийн монголоид (Арктикийн арьстан) гэж үздэг.

Түүх

Инуитуудын гол ажил бол далайн хөхтөн амьтад (далайн хав, халим) агнах явдал байв. Далайн хөхтөн амьтдыг агнахаас гадна инуитууд загас агнадаг байв (ялангуяа Аляска, Гренландын өмнөд эрэгт). Аляска болон Канадын дотоод хэсгийн инуитууд цаа буга мөн агнадаг байжээ.

Инуитуудын соёл нь Арктикт өвөрмөц байдлаар зохицсон байдаг. Тэд далайн хөхтөн амьтдыг агнах эргэлдэгч жад, каяк, иглоо (цасан байшин), яранга (арьсан гэр), үслэг эдлэл, арьсаар хийсэн тусгай хамгаалалтын хувцас зохион бүтээжээ. Эртний инуитуудын соёл өвөрмөц онцлогтой. 18, 19-р зуунд тэд далайн хөхтөн амьтад болон цаа буга агнах ажлыг хослуулан нутаг дэвсгэрийн нийгэмлэгт амьдардаг байжээ.

Төрөл

Юпигууд
- Сиреник юпигууд (Сиӷыныгмыӷий )
- Юпигууд
  - Сибирь юпигууд (Yupiget = Юпигыт )
  - Наукан юпигууд (Нывуӄаӷмит )
  - Аляска юпигууд (Yupʼik болон Cupʼik )
  - Алуутигууд(Сугпиатууд)(Sugpiaq , Alutiiq)
Инуитууд
- Инупиатууд (Iñupiaq)
- Баруун Канадын инуитууд (Inuvialuit & Inuinnait / ᐃᓄᐃᓐᓇᐃᑦ & Natsilingmiut)
- Зүүн Канадын инуитууд (Inuit )
- Гренландын инуитууд (Kalaaleq)
Чукчанууд (Лыгъоравэтльат)
Алеутууд (Унанган)

Цахим холбоос

Wiktionary

Wiktionary: Эскимосчууд – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу