Умард туйл

Умард туйл ба Умард мөсөн далайг харуулсан дэлгэмэл зураг

Умард туйл (Газарзүйн умард туйл) гэж Дэлхийн эргэлтийн тэнхлэг, бөмбөрцөгийн хойд хагаст, Дэлхийн гадаргуутай огтлолцох цэгийг хэлнэ.

Умард туйл нь дэлхийн хамгийн хойд цэг (хойд өргөргийн 90°) бөгөөд өмнөд туйлын яг эсрэг талд байрлана. Умард туйл дээр бүх чиглэл өмнө зүгийг заана.

Өмнөд туйл нь эх газар (Антарктид дээр) дээр байдаг бол хойд туйл нь Умард мөсөн далайд байрлана. Умард туйл орчмын усны гүн 4087 метр . Хамгийн ойр байрлах хуурай газар нь Каффеклаб арал бөгөөд Гренландын хойд эрэг хүртэл ойролцоогоор 700 км.

Нэр

Монгол хэлэнд хойд, урд зүгт орших газар орны нэрийг хойд, урд хэмээн нэрлэдэг хэдий ч туйлын хойд, урд зүгт байгааг умард, өмнөд хэмээн нэрлэдэг. Тиймээс зарим тохиолдолд гадаад хэлнээс орчуулахдаа Хойд туйл хэмээн орчуулдаг боловч, уг ёсоор бол Умард туйл гэх нь зөв юм.

Нэмэр

• Өмнөд туйл
• Атлантын далай

Гадаад холбоос

• Arctic Council
• The Northern Forum
• North Pole Web Cam
• The short Arctic summer of 2004
• The puzzling Arctic summer of 2003
• FAQ on the Arctic and the North Pole
• Polar Controversies Still Rage article by Roderick Eime