Jump to content

Братислав

Холбоос засах
Википедиа — Чөлөөт нэвтэрхий толь
Братислав
Bratislava (Словак)
Нийслэл
Дунай мөрний дээгүүр харагдах байдал
Евровеа цамхаг
Грассалковичийн ордон
Хуучин хотын гудамж болон төв талбай
Цэнхэр сүм
Sky Park
Братислав далбаа
Далбаа
Братислав албан ёсны тамга
Тамга
Братислав сүлд
Сүлд
Official logo of Братислав
Лого
Хоч: 
Дунай дээрх гоо үзэсгэлэн, Блава, Бяцхан том хот, Partyslava
Братислав, Словак
Братислав
Братислав
Словак дахь Братиславын байршил
Братислав, Европ
Братислав
Братислав
Братислав (Европ)
Солбицол: 48°08′38″N 17°06′35″E / 48.14389°N 17.10972°E / 48.14389; 17.10972Солбицол: 48°08′38″N 17°06′35″E / 48.14389°N 17.10972°E / 48.14389; 17.10972
Улс Словак
Муж Братислав
Анх дурдагдсан[1]907 он; 1119 жилийн өмнө (907), Brezalauspurc
Харти[2][3]
Хааны чөлөөт хот		1291 оны 12 сарын 2; 734 жилийн өмнө (1291-12-02)
Словакын нийслэл1993 оны 1 сарын 1; 33 жилийн өмнө (1993-01-01)
Захиргааны төвПримасын ордон,
Хуучин хот
Орон нутгийн захиргаа17 дүүрэг
Засаг захиргаа
 • ТөрөлХотын дарга–зөвлөлийн засгийн газар
 • БиетБратислав хотын зөвлөл
 • Хотын даргаМатуш Валло[4] (Братислав баг)
 • Хотын зөвлөл45 гишүүн[5]
Газар нутаг
[6]
367.66 км2 (141.95 бээр2)
 • Хотын бүс
853.15 км2 (329.40 бээр2)
 • Муж2,053 км2 (793 бээр2)
Өндөр
(Дунай)
124 м (407 фут)
Хамгийн өндөр цэг
(Девинска Кобыла)
514 м (1,686 фут)
Хүн ам
 (2025)[7]
 • Нийслэл480,902
 • Байр
 • Бөөгнөрөл
[8]
1,300,000[a]
 • Муж
[9]
732,000
 • Нягтрал1,297/км2 (3,360/бээр2)
Иргэдийн нэршил
  • Bratislavčan (эр), Bratislavčanka (эм) (sk),
  • Братиславчууд (mn),
  • pozsonyi (hu),
  • Preßburger (de)
Ethnicity (2021)
[10]
 • Угсаатны бүлэг
Жагсаалт
  • 86% Словакчууд
  • 3% Унгарчууд
  • 1% Чехүүд
  • 10% бусад/дурдаагүй
Шашин (2021)
[11]
 • Шашин
Жагсаалт
  • 40% Шашингүй
  • 15% бусад
  • 10% дурдаагүй
Цагийн бүсUTC+1 (ТЕЦ)
 • Зун (ЗЦ)UTC+2 (ТЕЗЦ)
Шуудангийн код
8XX XX
Бүсийн дугаар+421 2
Улсын дугаар (2022 он хүртэл)BA, BL, BT
Хотын төсөв€760.5 сая
(2026)[12]
Вэб сайтbratislava.sk/en

Братислав (монгол дуудлага нь Братислаав; харин словакаар Bratislava гэж бичээд [ˈbracɪslava]ⓘ гэж дуудах нь монголоор Братислава, Братислаава гэж бичсэн мэт сонсогддог) бол Словакийн нийслэл төдийгүй хамгийн том хот нь юм.

Братиславын одоогийн 367.6 км² нутагт 46 түмэн хүн аж төрөн сууж байна.[13] 2001 онд оршин суугчдын 91.4% нь Словак, 3.8% нь Унгар хүн байсан.[14] Тэртээ 1910 онд 78 мянгуулаа байхад 40.5% нь Унгар, 41.9% Герман байсан бол 1918 онд Чехословак улс байгуулагдаж 1950-иад оноос Словакууд 90%-г давж чаджээ.[15]

Хотын дундуур Дунай мөрөн урсдаг. Хотын захиргаанд харьяалагдах нутаг яг барилгажсан дүүргээсээ хэд дахин том байдаг. Энэ том Братислав хот хоёр гадаад улстай (Австри, Унгар) хаяа залгадаг. Ийм гайхам сонин нийслэл дэлхийд өөр байхгүй.[16] Хотын баруун хойд захаар Морав гол урсаж Дунайд цутгадаг.

Братиславын цайзаас хуучин хотын зүг харсан зураг

Газар зүй

[засварлах | кодоор засварлах]

Уур амьсгал

[засварлах | кодоор засварлах]
Цаг уурын мэдээлэл: Братислав нисэх буудал (1991–2020 оны хэвийн, туйлын үе 1951–одоо)
Сар 1 сар 2 сар 3 сар 4 сар 5 сар 6 сар 7 сар 8 сар 9 сар 10 сар 11 сар 12 сар Жил
Макс. Температур °C (°F) 19.8
(67.6)		 19.7
(67.5)		 25.0
(77.0)		 30.3
(86.5)		 33.4
(92.1)		 36.3
(97.3)		 38.2
(100.8)		 39.4
(102.9)		 34.0
(93.2)		 28.0
(82.4)		 21.6
(70.9)		 17.9
(64.2)		 39.4
(102.9)
Дундаж дээд °C (°F) 3.1
(37.6)		 5.8
(42.4)		 11.1
(52.0)		 17.5
(63.5)		 21.7
(71.1)		 25.6
(78.1)		 28.0
(82.4)		 27.9
(82.2)		 21.9
(71.4)		 15.6
(60.1)		 9.3
(48.7)		 3.7
(38.7)		 15.9
(60.6)
Өдрийн дундаж °C (°F) 0.3
(32.5)		 1.9
(35.4)		 6.1
(43.0)		 11.7
(53.1)		 16.2
(61.2)		 20.2
(68.4)		 22.0
(71.6)		 21.5
(70.7)		 16.2
(61.2)		 10.7
(51.3)		 5.7
(42.3)		 1.1
(34.0)		 11.1
(52.0)
Дундаж доод °C (°F) −2.8
(27.0)		 −1.7
(28.9)		 1.7
(35.1)		 5.7
(42.3)		 10.6
(51.1)		 14.2
(57.6)		 16.2
(61.2)		 15.9
(60.6)		 11.2
(52.2)		 6.3
(43.3)		 2.6
(36.7)		 −1.5
(29.3)		 6.5
(43.7)
Мин. температур °C (°F) −24.6
(−12.3)		 −24.6
(−12.3)		 −16.4
(2.5)		 −5.0
(23.0)		 −1.6
(29.1)		 2.7
(36.9)		 4.4
(39.9)		 4.8
(40.6)		 −1.7
(28.9)		 −7.6
(18.3)		 −12.5
(9.5)		 −20.3
(−4.5)		 −24.6
(−12.3)
Дундаж хур тунадас см (инч) 37.4
(1.47)		 32.9
(1.30)		 36.8
(1.45)		 35.9
(1.41)		 58.6
(2.31)		 59.2
(2.33)		 61.8
(2.43)		 60.5
(2.38)		 58.6
(2.31)		 43.6
(1.72)		 46.2
(1.82)		 42.7
(1.68)		 574.3
(22.61)
Дундаж хур тунадастай өдрүүд (≥ 1.0 мм) 13.2 11.4 11.7 9.2 11.3 10.9 11.5 10.0 9.6 11.2 12.5 13.6 136.1
Цастай дундаж өдөр 11.2 8.7 5.8 1.3 0.0 0.0 0.0 0.0 0.0 0.2 4.1 8.6 39.8
Дундаж харьцангуй чийгшил (%) 80.9 74.7 67.5 61.0 62.8 62.0 60.5 62.3 69.2 76.8 81.9 83.2 70.2
Сарын дундаж нартай цаг 65.5 99.3 153.7 218.6 258.1 269.4 286.5 273.3 194.5 134.6 69.5 51.9 2,074.9
Эх сурвалж 1: Дэлхийн Цаг Уур Судлалын Байгууллага[17][18]
Эх сурвалж 2: SHMI (туйлын үе, 1951-одоо)[19]

Цахим холбоос

[засварлах | кодоор засварлах]
 Commons: Братислав – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан
Wiktionary
Wiktionary
 Wiktionary: Братислав – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу

Эшлэл

[засварлах | кодоор засварлах]
  1. ↑ "Vyšiel prvý zväzok Dejín Bratislavy - Brezalauspurc" [The first volume of the History of Bratislava - Brezalauspurc has been published]. Bratislavské noviny (Словак хэлээр). 2012-11-21. Архивласан огноо 2025-12-31. Татаж авсан: 2026-05-30.
  2. ↑ "Archival funds". City of Bratislava. Архивласан огноо 2025-11-07. Татаж авсан: 2026-05-30.
  3. ↑ Lys&#225, Žofia (2011). "Privilégium pre Bratislavu z roku 1291" [The charter of privileges granted to Bratislava in 1291]. Central and Eastern European Online Library (Словак хэлээр). х. 189–214. Архивласан огноо 2022-03-24. Татаж авсан: 2026-05-30.{{cite web}}: CS1 maint: numeric names: authors list (link)
  4. ↑ "Vallo wins in Bratislava, stronger than four years ago". The Slovak Spectator. 2022-10-30.
  5. ↑ "Хотын зөвлөл". Bratislava.sk. Архивласан огноо 2024-12-22. Татаж авсан: 2026-05-30.
  6. ↑ "Hustota obyvateľstva - obce [om7015rr_obc=AREAS_SK, v_om7015rr_ukaz=Rozloha (Štvorcový meter)]". Бүгд Найрамдах Словак Улсын Статистикийн Алба. 2026-03-31. Татаж авсан: 2026-03-31.
  7. ↑ "Počet obyvateľov podľa pohlavia - obce (ročne) [om7102rr_obce=AREAS_SK]". Бүгд Найрамдах Словак Улсын Статистикийн Алба. 2026-03-31. Татаж авсан: 2026-03-31.
  8. ↑ Šveda (2025). "Functional Bratislava Metropolitan Region" (PDF). Slovenský národopis.
  9. ↑ "Bratislavský kraj - Characteristic of the region". Бүгд Найрамдах Словак Улсын Статистикийн Алба. 2025-02-24.
  10. ↑ "V Bratislavskom kraji sa k slovenskej národnosti hlási vyše 86 percent obyvateľov". TA3 (Словак хэлээр). 2022-01-24. Архивласан огноо 2024-12-24. Татаж авсан: 2026-05-30.
  11. ↑ "Sčítanie: Koľko ľudí sa v Bratislave hlási k rôznym cirkvám a koľkí sú bez vyznania?". Bratislavské noviny (Словак хэлээр). 2022-01-24. Архивласан огноо 2024-12-24. Татаж авсан: 2026-05-30.
  12. ↑ "Budget of the Capital City Bratislava for 2026, historically the lowest debt and more money for security, road and pavement repairs and public transport". Братислав хот. 2025-11-06.
  13. ↑ "Population on December 31, 2006 – districts". Statistical Office of the Slovak Republic. 2007-07-23. Эх хувилбараас архивласан: Наймдугаар сар 11, 2011. Татаж авсан: January 8, 2007.
  14. ↑ "POPULATION AND HOUSING CENSUS 2001 - Tab. 3a". web.archive.org. Эх хувилбараас архивласан: 2007-07-04. Татаж авсан: 2009-11-06.
  15. ↑ Peter Salner (2001). "Ethnic polarisation in an ethnically homogeneous town" (PDF). Czech Sociological Review. 9 (2): 235–246. Эх хувилбараас (PDF) архивласан: 2008-02-27. Татаж авсан: 2012-08-16.
  16. ↑ Dominic Swire (2006). "Bratislava Blast". Finance New Europe. Эх хувилбараас архивласан: Арван хоёрдугаар сар 10, 2006. Татаж авсан: May 8, 2007. {{cite web}}: Check date values in: |archivedate= (help)
  17. ↑ "World Weather Information Service – Bratislava". Дэлхийн Цаг Уур Судлалын Байгууллага. Эх хувилбараас архивласан: 2023-08-07. Татаж авсан: 2026-05-30.
  18. ↑ "Bratislava Airport Climate Normals 1991–2020". World Meteorological Organization Climatological Standard Normals (1991–2020). National Oceanic and Atmospheric Administration. Эх хувилбараас архивласан: 2023-08-07. Татаж авсан: 2026-05-30.
  19. ↑ "Bratislava Ivanka" (Итали хэлээр). Словакийн Ус Цаг Уурын Хүрээлэн [sk]. Эх хувилбараас архивласан: 2023-08-30. Татаж авсан: 2026-05-30.
  1. ↑ Братиславын метрополитан бүсийг Братислав болон Трнавагийн өөрөө удирдах мужийн нэгдсэн нутаг дэвсгэр гэж тодорхойлдог.
Эш татахад гарсан алдаа: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found.
"https://mn.wikipedia.org/w/index.php?title=Братислав&oldid=860860"-с авсан