Умард Ирланд
| Төрийн дуулал {{{төрийн_дуулал}}} |
|
| Нийслэл | Белфаст |
| Албан ёсны хэл(нүүд) | англи (де-факто) ирланд Ольстерийн шотланд1 |
| Засаглал | Үндсэн хуульт хаант засаглал |
| - Британийн хаан | II Элизабет |
| - Нэгдсэн Вант Улсын Ерөнхий сайд | Гордон Браун |
| - Тэргүүн сайд | Питер Робинзон |
| - Дэд тэргүүн сайд | Мартин МакГиннесс |
| - Төрийн нарийн бичгийн дарга | Шоон Вүүдворд |
| Тусгаар тогтнолын үйл явдлууд | |
| - Ирландын засгийн газрын тухай хуулиар байгуулагдсан | 1921 оны 5-р сарын 3 |
| Газар нутаг | |
| - Нийт | 13843 км² (-д) |
| Хүн ам | |
| - 2008 оны тооцоо | 1759000[1] (-д) |
| - 2001 оны тооллого | 1685267 |
| - Нягтшил | 122/км² (-д) |
| ҮНБ | 2002 оны тооцоо |
| - Нийт | 33.2 тэрбум фунт стерлинг (-д) |
| - 1 хүнд оногдох ҮНБ | 19603 фунт стерлинг (-д) |
| Мөнгөн тэмдэгт | фунт стерлинг (GBP) |
| Цагийн бүс | UTC+0 |
| - Зун | UTC+1 |
| Улсын домэйн нэр | .uk2 |
| Утасны код | ++443 |
| 1Албан ёсоор хүлээн зөвшөөрөгдсөн хэлүүд: Умард Ирландад албан ёсны хэл байхгүй. Англи хэлний хэрэглээ жишгээр тогтоогдсон. Ирланд ба Ольстерийн шотланд хэл албан ёсоор цөөнхийн хэлд тооцогддог. 2Бүгд Найрамдах Ирланд Улстай адил .ie буюу Европын Холбооны нэг хэсгийн хувьд .eu домэйн нэрийг хэрэглэх нь түгээмэл. ISO 3166-1 нь GB боловч .gb-г хэрэглэдэггүй. |
|
Умард Ирланд (англ. Northern Ireland, ирл. Tuaisceart Éireann, Ольстерийн шотланд: Norlin Airlann) Нэгдсэн Вант Улсад багтдаг улс бөгөөд[2] Ирланд арлын зүүн хойд хэсэгт оршдог. Өмнөд ба баруун талаараа Бүгд Найрамдах Ирланд Улстай хиллэдэг. 2001 оны тооллогоор хүн ам нь 1685000 байсан нь арлын нийт хүн амын дөрөвний нэг гаруй хувь буюу НВУ-ын хүн амын 3 хувийг бүрдүүлж байв.
Умард Ирланд хуучин Ирландын Ольстер мужийн есөн гүнлигээс бүрддэг. 1920 оны Ирландын засгийн газрын тухай хуулийн дагуу 1921 оны 5-р сарын 3-нд НВУ-ын тусгай захиргааны нэгж болон байгуулагдсан[3]. Гэхдээ үндсэн хуулийн үндэс суурь нь Их Британи, Ирландын хоорондох 1800 оны Холбооны тухай актаар тавигдсан. 50 гаруй жилийн турш өөрийн шилжилтийн засгийн газар, парламенттай байсан. Эдгээр байгууллагыг 1972 онд түдгэлзүүлж, 1973 онд бүрэн татан буулгасан бөгөөд шилжилтийг сэргээх оролдлогын дараа 1998 оны Умард Ирландын тухай хуулийн дагуу Умард Ирландын Гүйцэтгэх засаг, Умард Ирландын Ассемблейг байгуулсан. Ассемблей угсаатан хоорондын зөвшилцлийн ардчилсан зарчим дээр үндэслэн үйл ажиллагаагаа явуулдаг.
Умард Ирланд олон жилийн турш голдуу католик шашинт үндсэрхэг үзэлтнүүд болон голдуу протестант шашинт холбооны талынхны хоорондох харгис ширүүн угсаатан-улс төрийн зөрчил мөргөлдөөний () талбар болж байлаа.[4] Ерөнхийдөө үндсэрхэг үзэлтнүүд Умард Ирландыг Ирландын бусад хэсэгтэй улс төрийн талаар дахин нэгтгэхийг хүсдэг бол,[5][6] яльгүй олонхи болох холбооны талыг баримтлагчид нь Нэгдсэн Вант Улсын нэг хэсэг хэвээр үлдэхийг хүсдэг.[7] Холбооны талынхан нь өөрсдийгөө британичууд буюу ольстерчууд гэдэг бол үндсэрхэг үзэлтнүүд нь өөрсдийгөө ирландчууд гэцгээдэг. 1998 онд Белфастын хэлэлцээрт (буюу "Сайн Баасан гарагийн хэлэлцээр") гарын үсэг зурсны дараа мөргөлдөөнд оролцогч хагас цэрэгжсэн бүлгүүдийн ихэнх нь зэвсэгт ажиллагаагаа зогсоосон.
[засварлах] Эшлэл
- ↑ http://news.bbc.co.uk/1/hi/northern_ireland/7775349.stm
- ↑ The Countries of the UK statistics.gov.uk, accessed 10 October, 2008. The Northern Ireland Act 1998 describes Northern Ireland as "part of the United Kingdom". The term "constituent country" is sometimes applied to Northern Ireland by Unionists and British sources. [1] [2].
- ↑ Statutory Rules & Orders published by authority, 1921 (No. 533); Additional source for 3 May 1921 date: Alvin Jackson, Home Rule - An Irish History, Oxford University Press, 2004, p198.
- ↑ Northern Ireland LIFE & TIMES survey. Question: Generally speaking, do you think of yourself as a unionist, nationalist or neither?, ARK Research, 2005
- ↑ Strategy Framework Document: Reunification through Planned Integration: Sinn Féin’s All Ireland Agenda www.sinnfein.ie, accessed 2 August 2008
- ↑ Policy Summaries: Constitutional Issues www.sdlp.ie, accessed, 2 August 2008
- ↑ Standing up for Northern Ireland www.uup.org, accessed 2 August 2008
[засварлах] Нэмж унших материал
- Jonathan Bardon, A History of Ulster (Blackstaff Press, Belfast, 1992), ISBN 0-85640-476-4
- Brian E. Barton, The Government of Northern Ireland, 1920—1923 (Athol Books, 1980).
- Paul Bew, Peter Gibbon and Henry Patterson The State in Northern Ireland, 1921—72: Political Forces and Social Classes, Manchester (Manchester University Press, 1979)
- Tony Geraghty (2000). The Irish War. Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-7117-4.
- Robert Kee, The Green Flag: A History of Irish Nationalism (Penguin, 1972–2000), ISBN 0-14-029165-2
- Osborne Morton, 1994. Marine Algae of Northern Ireland Ulster Museum, Belfast.
- Henry Patterson, "Ireland Since 1939: The Persistence of Conflict" (Penguin, 2006), ISBN 978-1-84488-104-8
- Hackney, P. (Ed).1992. Stewart's and Corry's Flora of the North-east of Ireland. Third edition. Institute of Irish Studies, The Queen's University of Belfast. ISBN 0-85389-446-9(HB)
[засварлах] Гадны холбоос
- BBC Northern Ireland News The Northern Ireland news from BBC News Online
- Online NI Local Government Portal
- ni-photos.jmcwd.com Photos From Around Northern Ireland
- NICVA Northern Ireland Council for Voluntary Action
- Community NI Community NI: Northern Ireland voluntary and community sector.
- Geography in Action The geology of Northern Ireland
- BBC Learning Northern Ireland: Landscapes Unlocked - Aerial footage from the Sky High series explaining the physical, social and economic geography of Northern Ireland
- Northern Ireland Elections
- BBC Nations History of Ireland on bbc.co.uk
- Conflict Archive on the Internet from the University of Ulster
- Inconvenient Peripheries : Ethnic Identity and the United Kingdom EstatePDF by Prof. Philip Payton
- From Partition to Direct Rule: 50 Years of Northern Ireland Parliamentary Papers Online
- Discover Northern Ireland Northern Ireland Tourist Board
- Outdoor Activities NI Directory of outdoor activities and activity providers in Northern Ireland. Provided by the Countryside Access & Activities Network and The Northern Ireland Tourist Board
- Walk NI The definitive guide to walking in Northern Ireland from the Countryside Access & Activities Network and The Northern Ireland Tourist Board
- Northern Ireland Tourist Guide What has Northern Ireland got to offer tourists?
- The Northern Ireland Guide - a travel guide to Northern Ireland for tourists and residents alike
- Armagh Down Tourism
- Go To Belfast
- Fermanagh Lakelands
- Mourne Mountains
- culturenorthernireland.org
| Их Британи, Умард Ирландын Нэгдсэн Вант Улсын харъяа улс орон, нутаг дэвсгэр | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
|||||||||