Надежда Аллилуева
Надежда Аллилуева (орос. Наде́жда Серге́евна Аллилу́ева, 1901 оны 9-р сарын 22-нд Баку хотод төрсөн—1932 оны 11-р сарын 9-нд ЗХУ-ын Москва хотод нас барсан) — Зөвлөлтийн удирдагч Иосиф Сталины хоёр дахь эхнэр. 1918 оноос Бүх оросын Коммунист (большевик) намын гишүүн.
Намтар
[засварлах | кодоор засварлах]Надежда Аллилуевагийн эцэг Сергей Яковлевич Аллилуев (1866-1945) Воронеж мужийн Рамонье тосгоны тариачны гэр бүлээс гаралтай байсан. Тэрээр Кавказ руу нүүж, тэнд төмөр замын депод ажиллаж, хөдөлмөрийн хүнд нөхцөлтэй тулгарсан гэдэг. Эцэг Сергейн эмэг эх нь цыган хүн байсан тул Светлана Аллилуевын гэр бүлийн шинж чанар болох "өмнөд зүгийн хар нүд" зэргийг өвлөн авчээ. Эцэг Сергей 1898 онд Оросын Социал Демократ Хөдөлмөрийн Намд (РСДРП) элсэж, ажилчдын дугуйланд идэвхтэй оролцож байжээ. Эдгээр дугуйланд тэрээр Кавказ дахь намын ажлын гол зохион байгуулагчдын нэг Михаил Калининтай танилцсан байна. Сергей баривчлагдаж, Сибирьт цөлөгдсөн боловч удалгүй 1902 он гэхэд Кавказ руу буцаж ирээд 1904 онд тэрээр "Коба" Жугашвили (хожим Иосиф Сталин)-тай Бакугаас Тифлис рүү хэвлэх машин зөөхөд нь тусалж байхдаа танилцжээ.
Аллилуевагийн эх Ольга Федоренко (1877-1951) нь Евгений Федоренко, Магдалена Айчольц нарын есөн хүүхдийн отгон нь байв. Сүүлд Аллилуевагийн охин Светлана дурсамждаа өвөг эцэг Евгенийн талаар украин үндэстэн, эх нь гүрж хүн байсан гэж бичжээ. Тэрээр гэртээ гүрж хэлээр ярьж өссөн гэдэг. Магдалена герман цагаачдын гэр бүлээс гаралтай бөгөөд гэртээ герман, гүрж хэлээр ярьдаг байжээ. Ольгагийн эцэг эхэндээ түүнийг найзынхаа хүүтэй гэрлэхийг хүссэн боловч тэрээр татгалзаж, 14 настайдаа Сергейтэй хамт амьдрахаар шийдэж гэрээсээ зугтаажж, Тифлист нийлсэн гэдэг.
Надежда Сергеевна Аллилуева 1901 оны 9-р сарын 22-нд Баку хотод төрсөн бөгөөд Анна, Фёдор, Павел нарын дараа төрж гэр бүлийн 4 хүүхдийн отгон нь байжээ. 1904 онд тэдний гэр бүл Москва руу нүүгээд удалгүй 1906 онд Баку руу буцсан байна. 1907 онд баривчлагдахаас зугатаж Аллилуевагийн эцэг Сергей гэр бүлээ Санкт-Петербург руу шилжүүлэв. Гэр бүл нь тэнд үлдэж, большевикуудыг, тэр дундаа Сталиныг гэртээ нуухад тусалдаг байв. Сергей Аллилуев цахилгаан станцад ажиллаж байсан бөгөөд 1911 он гэхэд дэд станцын даргаар томилогдсоноор тэдний гэр бүл боломжтой амьдрах болсон юм.
Надежда Аллилуевагийн нэг ах нь Зөвлөлтийн цэргийн удирдагч Павел Аллилуев (1894—1938), нөгөө ах нь 1918 онд Сталины нарийн бичгийн дарга байсан Фёдор Аллилуев (1898—1955) нар байв. Аллилуевагийн эгч Анна нь ЗХУ-ын Төрийн аюулгүй байдлын комиссар Станислав Реденсийн эхнэр байв.
1918 оноос тэрээр В.Лениний ажлын албанд туслахаар ажиллаж байгаад нас барсных нь дараа Серго Оржоникизегийн албанд ажилласан.
Надежда Аллилуева, Иосиф Сталин нарын ууган хүү Василий Сталин 1921 онд төрсөн. Гэр бүлийн хоёр дахь хүүхэд нь 1926 онд төрсөн охин Светлана Аллилуева байв. 1921 онд Сталины өмнөх гэрлэлтийн хүү Яковыг Тифлис хотод эхийнхээ хамаатан садныд амьдарч байхад нь гэртээ хүлээн авчээ. Аллилуева дагавар хүүгээсээ зургаахан насаар эгч байсан бөгөөд түүнтэй найрсаг харилцаатай байжээ.
Аллилуевагийн амьдралын сүүлийн жилүүд нөхрийнхөө хайхрамжгүй байдлаас гадна эрүүл мэндийн асуудлаас болж дарамтад байжээ. Тэр "аймшигтай сэтгэлийн хямрал" болон толгой өвчинтэй байсан байна.
Дараа нь юу болсон нь бүрэн тодорхойгүй байгаа ч 1932 оны 11-р сарын 9-ний өглөө эрт 31 настай Аллилуева өрөөндөө ганцаараа өөрийгөө зүрхэндээ буудаж, тэр даруй нас баржээ.
И.Сталин болон бусад удирдагчид Аллилуевагийн амиа хорлосон тухай зарлах нь зохисгүй гэж үзсэн тул мухар олгойн үрэвсэл нь үхлийн шалтгаан болсон гэж зарласан байна. Энэхүү мэдэгдэл нь Зөвлөлт Холбоот Улсын олон хүний хувьд гэнэтийн зүйл болсон бөгөөд Сталин гэрлэсэн гэдгийг анх удаа олон нийтэд хүлээн зөвшөөрсөн явдал байв. Түүний хүүхдүүдэд ч мөн үхлийн жинхэнэ шалтгааныг хэлээгүй аж.