Пүё улс

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Пүё
вант улс
НТӨ 2-р зуун—494 он
НТ 1 он. Пүё, Дорно Пүёгийн байршил
Нийслэл тэмдэглэгдээгүй
Хэл бичиг пүё хэл
Төр засаг хаант засаг
Улсын ван
 •   ?–? Хэ Му-сү?
 •  НТӨ 86-48 он Хэ Бүрү
 •  ?–494 он Чань
Түүх
 •  НТӨ 2-р зуун үүсэн байгуулагдсан
 •  494 он эзлэгдэн мөхсөн
Өмнөх
Дараах
Кужусонь
Кугүрё
Пэгжэ
Мохэ
Өнөөгийн
улс орон
Flag of the People's Republic of China.svg Хятад

Пүё — НТӨ 2-р зуунаас НТ 494 он хүртэл Манжуурт оршин байсан өвөг солонгос улс байв.

НТӨ 86 онд Дорно Пүё нь өгүүлэн буй Умар Пүё буюу үндсэн Пүёгоос тусгаарлажээ. Мөн Чулбунь Пүё гэж дурдагджээ. Солонгосын гурван улсын үеийн Кугүрё, Пэгжэгийн хааны удмыг Пүёгийн үр хойч, салбар гэдэг.

Пүё 494 онд Кугүрёд дагаар орсон бөгөөд зарим үлдэгдэл Пэгжэд нийлжээ. 538 онд Пэгжэгийн ван улсаа «Өмнө Пүё» гэж нэрийдэж байв. Пэгжэгийн вангуудыг пүё овогтон гэж тэмдэглэжээ. Өдгөө Өмнө Солонгост Пүё хошуу нутаг бий.

Хадмал толь
Солонгос үсэг 부여 → BuyeoПүё

Түүх[засварлах | edit source]

Умар Пүё[засварлах | edit source]

Домогт өгүүлсэнээр Хэ Му-сү (тэнгэрийн хөвүүн) төрийн эрх авч шинэ ордон бариулан ван болж улсын нэрийг «Пүё» хэмээжээ. Кугүрё улсыг үндэслэн Жүмунг Хэ Му-сү, Юхуа лусын дагина хоёрын дундаас төрсөн гэдэг.

Нийтийн тооллын 3-р зуунд Ляодунгийн хятад жанжин Кунсүнь Дү Пүётэй холбоолж сяньби, Кугүрётой байлдаж байсан, Цао Вэйн Ван Чигээр удирдуулсан цэрэг Шюаньтү мужид ирэхэд Пүё угтаж авсан гэдэг.

285 онд мужун Хуйн удирдсан сяньби Пүёг довтолж Үйрё ванг амиа хорлоход хүргэсэн ба хятадын Жинь улсын Ү ван Пүёд төр улсаа дахин босгоход тусалжээ.

Кугүрёгийн довтолгооноор Аши гол (өнөөгийн Харбин)-ыг алдаж баруун өмнөш Нунъань хүрч нүүжээ. 347 онд Хожуу Яний Хуан ван довтолж Пүёгийн Хёнь ванг олзолж байв.

458 онд Харбин орчим үлдсэн Пүёгийн ихэнх нь Кугүрёгийн харьяанд орж, зарим нь Тоба Вэйд алба барьж байв. 494 онд өвөг тунгус мохэ Пүёг довтолсонд вангийн угсаа нь Кугүрёд дагаар орж Пүё улс мөхжээ.

Дорно Пүё[засварлах | edit source]

Самгүгсаги сударт өгүүлсэнээр Дорно Пүё (Dongbuyeo) НТӨ 86 оноос НТ 22 онд Умар Пүёгийн дорно этгээдэд Угжотой хаяа залган оршиж байв. Домогт өгүүлсэнээр Пүёгийн ван Хэ бү-рү чулуун хаднаас алтан мэлхий мэт хүүг олж Кымуа (алтан мэлхий) ханхүү хэмээжээ. Хэ бү-рүгийн дараа Кымуа улсын ван болж Юхуатай гэрлэн ордонд авчирчээ. Юхуа нарны гэрлээс жирэмслэн алтан өндөг гаргасанд Кымуа өндгийг няцлахыг оролдсон ч өндөг гэмтсэнгүй. Өндөг хагарч Кугүрё улсыг үндэслэгч Жүмун төржээ. Жүмунг Кымуагийн бусад долоон хүү алахыг оролдоход Жүмун Чулбунь Пүё руу зайлан оджээ.

Кымуагийн их хүү Тэсу дараагийн ван болж Юри вангийн үед Кугүрё руу довтолж байв. Юригийн залгамжлагч Тэмүсинь Дорно Пүёг довтлон Тэсуг алж газар нутгийг нь хураажээ. 285 онд Дорно Пүёг сэргээх оролдлого гарч байв.

Чулбунь Пүё[засварлах | edit source]

НТӨ 37 онд Жүмун Чулбунь Пүёд ирж суун Кугүрё улсыг байгуулсан гэдэг. Жүмун Угжо, Тунъе, Хэнъинг байлдан дагуулжээ.