Сонин

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Jump to navigation Jump to search
Сонин уншиж буй хүн
Нью-Йорк Таймс сонины 1918 оны 11 дүгээр сарын 11-ний өдрийн дугаарын нүүр

Сонин гэдэг нь эдийн засаг, улс төр, нийгэм, спорт зэргийн шинэ соргог мэдээг мэдээлэх зорилготой Олон нийтийн мэдээллийн хэрэгсэл нэг төрөл бөгөөд нийтлэл, өгүүлэл, гэрэл зураг, зураасан зураг зэргийг цаасан дээр хэвлэсэн зүйлийг хэлнэ.

Сонин нь дэлхий дахин болон орон нутгийн, мөн ямар нэг бүлэглэлийн доторх мэдээллийг дамжуулах хэрэгсэл бөгөөд сонины газар гэж нэрлэгдэх мэргэжлийн байгууллагын хэвлэн гаргадаг сонин нь нийгэмд хүчтэй нөлөө үзүүлдэг. Сонины үзүүлэх нөлөө нь түүний хэвлэгдэх хувиар хэмжигдэнэ.

Сонинд мэдээ, нийтлэл бичдэг хүнийг сэтгүүлч мэргэжилтэй эсэхээс үл хамаарч нийтэд нь сурвалжлагч гэнэ.

Түүх[засварлах | edit source]

Цаасан дээр хэвлэгддэг тул цаасыг хүн төрөлхтөн ашиглаж эхэлсэн үеэс сонин бий болсон гэж үздэг.

Орчин үеийн сонин нь аж үйлдвэрийн хувьсгалын дараах Европт бий болсон бөгөөд цаасыг машин ашиглан их хэмжээгээр үйлдвэрлэх боломжтой болсноос улбаатай. Мөн хэвлэх тоног төхөөрөмжийн хөгжил, боловсролын түвшний өсөлт ч сониныг дэлгэрэхэд нөлөөлсөн. Сонин нь олон түмэнд зориулсан зах зээлийн нэг хэлбэр болтлоо өсч, байгууллагууд сонинд зар сурталчилгаагаа тавиулах болжээ. Сонин нь шинэ соргог мэдээ буюу сонин сайхан гэсэн үгнээс гаралтай. Энэ нь сонины шинэ мэдээг дамжуулах чанарт тун сайн тохирсон нэр юм. Монгол Улсад анх сонин хэвлэл үүсэхэд хөрш орнуудын нөлөө их байсан гэж үздэг. Монголын анхны сонинуудыг дурдвал: Дорнод хязгаарын амьдрал, Шинэ толь хэмээх бичиг, Нийслэл хүрээний сонин бичиг зэрэг юм. Шинэ толь хэмээх бичиг сонин нь 1913 оны 3 дугаар сарын 06-нд анхны дугаараа төрөлх Монгол хэлээр, Монголчууд өөрсдөдөө зориулж гарсан тул Монголын үндэсний сэтгүүл зүйн өдөр гэж тэмдэглэдэг.

Төрөл ангилал[засварлах | edit source]

Сонин хэвлэлийг түгээж буй үзэл баримтлал, сэдэв, хамрах хүрээ, давтамж зэргээс хамаарч ангилдаг.

Давтамжаар нь[засварлах | edit source]

  • Өдөр тутмын сонин
  • Өглөөний сонин (Өглөө, оройны сонин)
  • Оройны сонин (Өглөө, оройны сонин)
  • Долоо хоног тутмын сонин
  • Хоёр долоо хоног тутмын сонин
  • Сар тутмын сонин
  • Тэмдэглэлт өдрийн сонин гэх мэт.

Хамрах хүрээгээр нь[засварлах | edit source]

  • Үндэсний хэмжээний сонин
  • Орон нутгийн сонин
  • Хотын сонин
  • Сургуулийн сонин гэх мэт.

Хандах бүлгээр нь[засварлах | edit source]

  • Бүх нийтийн хэвлэл
  • Хүүхдийн хэвлэл
  • Эмэгтэйчүүдийн хэвлэл
  • Эрэгтэйчүүдийн хэвлэл
  • Мэргэжлийн хэвлэл гэх мэт.

Хүн амын насжилтаар нь[засварлах | edit source]

  • Хүүхэд залуусд
  • Хүүхэд багачуудад
  • Ахмадуудад
  • Бүх нийтэд зориулсан гэх мэтээр ангилдаг.

Цахим сонин[засварлах | edit source]

Мөн үзэх[засварлах | edit source]

Цахим холбоос[засварлах | edit source]