Термодинамик

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
эсвэл Термодинамик (Грек хэлний "дулаан" гэсэн утгатай θερμη терме болон чадал гэсэн утгатай δυναμις динамис гэсэн үгсээс гаралтай) нь макро түвшинд физик системүүдийн температур, даралт, эзэлхүүн зэрэг хэмжигдэхүүнүүдийн өөрчлөлтийн хүчин зүйлсийг тэдгээр системүүдийн бөөмсийн 

огц хөдөлгөөнийг статистик аргаар шинжилэх замаар судалдаг физикийн шинжлэх ухааны нэг салбар ухаан юм.[1][2] Барагцаагаар хэлбэл дулаан гэдэг нь "энергийн шилжилт" бөгөөд динамик нь "хөдөлгөөнтэй" холбогдоно. Тиймээс хамгийн чухал нь термодинамик энергийн хөдөлгөөн болон хэрхэн энерги хөдөлгөөнд шилжиж буйг судалдаг. Түүхийн үүднээс харвал анхны уурын хөдөлгүүрүүдийн [[Термодинамик а

  1. Адиабат систем – хил нэвтрэн дулаан солилцохгүй байх ёстой.
  2. Битүү систем - хил нэвтрэн дулаан солилцох боломжтой.
  3. Хаалттай систем – хил нэвтрэн бодис солилцохгүй байх боломжтой.
  4. Нээлттэй систем – хил нэвтрэн дулаан, ажил, матери солилцох боломжтой
                 (энэ тохиолдолд ихэвчлэн Хяналтын эзэлхүүн гэдэг)...

Термодинамик процессууд[засварлах | edit source]

Үндсэн өгүүлэл: Термодинамик процессууд

Термодинамик процесс гэдгийг термодинамик системийн эхний төлөвөөс эцсийн төлөв хүртэлх энергийн өөрчлөлтөөр тодорхойлох боломжтой. Термодинамик процесс болгон нь ихэвчлэн нэг нэгнээсээ чухам аль параметр нь тухайлбал эзэлхүүн, даралт, температур тогтмол байгаагаасаа хамааран ялгагддаг. Термодинамикийн түгээмэл долоон процессуудыг доор харуулав:

  1. Изобар процесс - тогтмол даралттай үед.
  2. Изохор процесс - тогтмол эзэлхүүнтэй үед:
  3. Изотерм процесс - тогтмол температуртай үед.
  4. Адиабат процесс - дулаан солилцоогүй үед.
  5. Изэнтропи процесс - (адиабат процессын эсрэг) тогтмол энтропитай үед.
  6. Изэнтальпи процесс - тогтмол энтальпитай үед.
  7. Тогтмол төлөв - системийн дотоод энергид өөрчлөлт гарахгүй үеийн процесс.

Ишлэл[засварлах | edit source]

  1. Perrot, Pierre (1998). A to Z of Thermodynamics. Oxford University Press. ISBN 0-19-856552-6. 
  2. Clark, John, O.E. (2004). The Essential Dictionary of Science. Barnes & Noble Books. ISBN 0-7607-4616-8. 

Нэмж унших[засварлах | edit source]

  • Cengel, Yunus A.; Boles, Michael A. (2002). Thermodynamics - An Engineering Approach. McGraw Hill. ISBN 0-07-238332-1. 
  • Kroemer, Herbert; Kittel, Charles (1980). Thermal Physics. W. H. Freeman Company. ISBN 0-7167-1088-9. 
  • Goldstein, Martin; Inge, F (1993). The Refrigerator and the Universe. Harvard University Press. ISBN 0-674-75325-9. 
  • Dunning-Davies, Jeremy (1997). Concise Thermodynamics: Principles and Applications. Horwood Publishing. ISBN 1-8985-6315-2. 

{{cite book | editor=Gal-Or, Benjamin; title= Modern Developments in Thermodynamics, Wiley, {{cite book | author=Gal-Or, Benjamin; title=Cosmology, Physics and Philosophy, Springer Verlag, 1981, 1983, 1987, New York

Гадаад холбоос[засварлах | edit source]