Jump to content

Зөвлөлт Социалист Бүгд Найрамдах Холбоот Орос Улс

Википедиа — Чөлөөт нэвтэрхий толь
Зөвлөлт Социалист Бүгд Найрамдах Холбоот Орос Улс
Российская Советская Федеративная Социалистическая Республика
1917–1991
ЗСБНХ Орос улсын далбаа
Төрийн далбаа
  • (1954–1991)
Төрийн дуулал: 
ЗХУ дахь (улаан ба цагаан) ЗСБНХ Орос улс (улаан) 1956 - 1991
Төлөв
Нийслэл
Томоохон хотМосква
Албан ёсны хэлОрос хэл
Хүлээн зөвшөөрөгдсөн хэлОросын хэлнүүд
Шашин
Ард түмний нэршилОросууд
Төр засагХолбооны коммунист улс
Төрийн тэргүүн 
• 1917 (анхны)
Лев Каменев
• 1990–1991 (сүүлчийн)
Борис Ельцин
Засгийн газрын тэргүүн 
• 1917–1924 (анхны)
Владимир Ленин
• 1990–1991
Иван Силаев
• 1991 (сүүлчийн)
Борис Ельцин
Хууль тогтоох байгууллага
Түүх 
11 сарын 7, 1917
1917–1922
• Зөвлөлт Бүгд Найрамдах Улс тунхаглав
1 сарын 25, 1918
12 сарын 30, 1922
2 сарын 19, 1954
6 сарын 12, 1990
12 сарын 12, 1991
• Оросын Холбооны Улс нэртэй болов
12 сарын 25, 1991
12 сарын 26, 1991
12 сарын 25, 1993
Газар нутаг
1956[баримт хэрэгтэй]17,125,200 км2 (6,612,100 миль2)
Хүн ам
• 1989[1]
147,400,537
Мөнгөний нэгжЗөвлөлтийн рубль (SUR)
Цагийн бүс(UTC +2 - +12)
Утасны томьёо+7
Домэйн нэр.su
Өмнө нь
Дараа нь
1918:
Бүгд Найрамдах Орос Улс
1920:
Орос Улс
1922:
Алс Дорнодын Бүгд Найрамдах Улс
1923:
Приамурийн засгийн газар
1944:
Тува
1956:
ЗСБН Карель-Фин улс
1922:
Зөвлөлт Холбоот Улс
1925:
ЗСБН Туркмен улс
1940:
ЗСБН Карель-Фин улс
1991:
Оросын Холбооны Улс
Ичкерийн Бүгд Найрамдах Чечень Улс

Зөвлөлт Социалист Бүгд Найрамдах Холбоот Орос Улс (товчоор: ЗСБНХОУ; орос. Российская Советская Федеративная Социалистическая Республика, РСФСР) нь Зөвлөлт Социалист Бүгд Найрамдах Холбоот Улсын (ЗСБНХУ буюу товч орос. СССР) бүрэлдэхүүн дахь хамгийн ууган, хамгийн том газар нутагтай бөгөөд хамгийн олон хүн ам бүхий Холбооны бүгд найрамдах улс байсан юм.

Энэ улс нь 1917 оны 11 сарын 7-нд Октябрийн хувьсгалаас 1922 онд ЗСБНХУ байгуулагдах хооронд оршин тогтнож байсан социалист Орос улс 1917 оны 10-р сарын 25-нд (11-р сарын 7) Түр засгийн газрыг түлхэн унагасны дараа байгуулагдсан. 1918 оны 7-р сарын 19-нд Үндсэн хууль батлагдахаас өмнө 1918 оны 7-р сарын 19-ний өдрөөс эхлэн Оросын төрийн албан ёсны нэргүй байсан бөгөөд үүнийг албан ёсоор Оросын Социалист Холбооны Зөвлөлт Бүгд Найрамдах Улс гэж нэрлэдэг байв. 1922 оны төгсгөлөөр байгуулагдсан Зөвлөлт Холбоот Улсын үндэслэн байгуулагч бүрэлдэхүүн улс болсон юм.

1991 оны 12-р сарын 25-нд ЗСБНХУ задран унаж тус улсын албан ёсны нэрийг Оросын Холбооны Улс болгон өөрчилсөн. 1991 оны 12-р сарын 26-нд ЗСБНХУ-ын оршин тогтнохоо больж, ЗХУ-ын Дээд Зөвлөлийн Бүгд Найрамдах Улсуудын Зөвлөл зохих тунхаглалыг баталсантай холбогдуулан ЗХУ-ын эрх зүйн залгамжлагч нь Оросын Холбооны Улс болсон байна.

1917 оны хоёрдугаар сарын хувьсгал нь Оросын хаант засгийг төгсгөл болгов. Үүний дараа парламент (Төрийн Дум) болон ажилчин- ба цэргийн зөвлөлөөс (Зөвлөл) бүрдсэн Оросын түр засгийн газар халааг нь авчээ.

1917 онд Владимир Ленины коммунист большевикуудын хийсэн Октябрийн хувьсгал нь засгийн газрын үйл ажиллагааг үндсээр нь өөрчлөв. Хувьсгалт ардчилал хэмээгдэн тодорхойлогдох болсон 1917 оны хувьсгалын дараа угийн хязгаарлагдмал байсан улс төрийн олон ургальч байдал дуусгавар болло. Хэдийгээр зөвлөлтүүд мөлжигч анги давхаргыг намаар солих нь зүйтэй гэдгийг ойлгосон боловч иргэдийн ба улс төрийн либерализмыг төрийн бодлогод оролцох оролцоог үгүй болгов. Гэхдээ тэд үзэл бодлоо илэрхийлэхийг нь яаж нухчин дарах арга замыг төрөл бүрээр нь боловсруулан олж чадсан юм.

Большевикууд ба тэдний холбоотнууд олон ургальч үзлээс татгалзав.

  1. Almanaque Mundial 1996, Editorial América/Televisa, Mexico, 1995, pp. 548–552 (Demografía/Biometría table)