Черниговын Вант Улс
Черниговын Вант Улс | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1024–1402 | |||||||||
 Черниговын вант улсыг үндэслэгч, Черниговын Мстиславын бэлгэдэл
| |||||||||
 Черниговын Вант Улс 1054–1132 онд | |||||||||
 Черниговын Вант Улс (1132) | |||||||||
| Төлөв | Киевийн Русь дахь вант улс (1024–1240) Алтан Ордын хараат (1245–1362) Литвын Их Гүнт Улс дахь вант улс (1362–1402) | ||||||||
| Нийслэл | Чернигов | ||||||||
| Нийтлэг хэл | Зүүн Слав (албан ёсны) | ||||||||
| Шашин | Зүүн Ортодокс (албан ёсны) | ||||||||
| Төр засаг | Хаант засаг Ольговичийнхан | ||||||||
| Ван | |||||||||
• 1024–1036 | Мстислав (анхны) | ||||||||
| Түүх | |||||||||
• Байгуулагдсан | 1024 | ||||||||
• Мөхсөн | 1402 | ||||||||
| Мөнгөний нэгж | Гривна | ||||||||
| |||||||||
| Өнөөдөр | |||||||||
Черниговын Вант Улс (Орос: Черниговское княжество) нь Киевийн Русийн бүрэлдэхүүнд багтаж байсан нэгэн вант улс ба түүний нийслэл нь Чернигов хот байв. Тус вант улс нь 1024 онд Северщина орчим байгуулагдсан ба удалгүй тус вант улсын улс төр, эдийн засгийн чухал төв болон хувирчээ. Черниговын вангууд нь хэд хэдэн удаа Киевийн их ван болохын төлөө тэмцэж байснаас гадна тэд зэрэг зиндааны хувьд удаан хугацаанд Киевийн ноёдын дараа ордог байв.
Вант улс байгуулагдсан цагаасаа эхлэн Днепр мөрний зүүн талын өргөн уудам нутгийг эзэмшиж байв. Газар нутгийн хувьд зүүн хойд зүгт Муром ба Рязань хүрч, зүүн урд талаараа «Зэрлэг газар» хүрч байжээ. Чухал хотуудын тоонд Новгород-Северски,Стародуб, Брянск, Путивль, Курск, Глухов, Гомель орно.
1097 онд тус вант улсаас Северскийн Вант Улс болон Рязанийн Вант Улсууд бие даан тусдаа гарчээ.
1239 онд Русь руу хийсэн Монголчуудын аян дайны хөлд Черниговын Вант Улс өртөн сүйрчээ. 1246 онд улсын ван Михаил нас барсны дараа вант улс Брянск, Новосиль, Карачев, Таруса гэх мэтийн хэд хэдэн жижиг вант улсад хуваагдав. Бүх Русийн хамгийн том хотуудын нэг байсан Черниговыг монголчууд сүйтгэсний дараа удаан хугацааны туршид улсын нийслэлийн үүргээ гүйцэтгэж чадахгүй байсан тул нийслэлийг Брянск руу нүүлгэн шилжүүлжээ. XIV зуунд дараагийн задрал явагдсан байдаг. Дараа нь вант улсын нутаг дэвсгэр нь Литвын Их Вант Улсын мэдэлд очив. XV зууны төгсгөлөөр Литвад католик сүсэгтний тоо нэмэгдэхтэй зэрэгцэн олон тооны үнэн алдартны шашинтай орос ноёд газар нутгаа аван Москвагийн Их Вант Улсад нэгдэх болжээ.
| Оросын түүх |
|---|
 |
| Түүх*Орос үндэстэн*Кирилл үсэг |
Черниговын вангууд
[засварлах | кодоор засварлах]- Мстислав Владимирович (1024–1036 он)
- Цэцэн Ярослав - Киевийн их ван (1036–1054 он)
- II Святослав (1054–1073 он)
- I Всеволод (1073–1076 он)
- Владимир Мономах (1076–1077 он)
- Борис Вячеславич (1077 он)
- I Всеволод (1077–1078 он)
- Олег Святославич (1078 он)
- Владимир Мономах (1078–1094 он)
- Олег Святославич (1094-1097 он)
- Давыд Святославич (1097-1123 он)
- Ярослав Святославич (1123-1127 он)
- Всеволод Ольгович (1129-1139 он)
- Владимир Давыдович (1139-1151 он)
- Изяслав Давыдович (1151-1154 он)
- Святослав Ольгович (1154-1164 он)
- Олег Святославич (1164 он)
- Святослав Ольгович (1164-1177 он)
- Ярослав Всеволодович (1176–1198 он)
- Игорь Святославич (1198–1201/1202 он)
- Олег Святославич (1201/1202–1204 он)
- Всеволод Святославич (1204–1206/1208 он)
- Глеб Святославич (1206/1208–1215/1220 он)
- Мстислав Святославич (1215/1220–1223 он)
- Михаил Всеволодович (1223–1235 он)
- Мстислав Глебович (1235–1239/1241 он)
- Ростислав Михайлович (1241–1242 он)
- Михаил Всеволодович (1242–1246 он)
Мөн үзэх
[засварлах | кодоор засварлах]Ном зүй
[засварлах | кодоор засварлах]- Голубовский Н. История Северской Земли до половины XIV ст. Київ 1882
- Зайцев А. Черниговское Княжество, древнерусские княжества X — XIII ст. М. 1975