Жаргалант сум (Баянхонгор)

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Jump to navigation Jump to search
«Жаргалант сум» үгээр энд холбогдлоо. Өөр зүйлийн хуудсыг «Жаргалант сум»-аас олж болно.
Жаргалант сум
ᠵᠢᠷᠭᠠᠯᠠᠩᠲᠣ ᠰᠤᠮᠤ
сум
Эзэн улс Монгол улс Монгол (МУ)
Дээд аймаг Mn coa bayankhongor aymag.png Баянхонгор
Дотоод баг (‌4) 1. Намтолгой
2. Өлзийт-Өндөр
3. Хөндлөн булаг
4. Эмээл толгой
Сумын төв Жаргалант
Газар нутаг 4175 км²
Хүн ам (2015) 2,882 хүн
Шуудан-дугаар 64180
Хаяа залгаа
газар, нутаг
Хангай, ↗ Чулуут,
Гурванбулаг,
Заг, ↘ Галуут

Жаргалант (Jirɣalangtu.png ) нь Баянхонгор аймгийн сум юм. Жаргалант нь 1940 онд Заг сумаас салж Байдрагийн үржлийн сангийн аж ахуйг түшиглэн байгуулагджээ. Байдраг үржлийн сангийн аж ахуй нь нарийн, нарийвтар ноосны чиглэлийн хонин сүргийн бүтцийг шинээр бий болгож түүнийгээ "Чамаар" (Байдраг) үүлдрийн хонь гэж нэрлэсэн. Энэхүү сангийн аж ахуй нь тухайн үедээ "Эрдэнэт хивс" компанид ноосоо нийлүүлдэг байсан ба Эрдэнэт хивсний үндсэн түүхий эд нь мөнөөх нарийн нарийвтар урт ноос юм. Жаргалант сум нь Байдрагийн сангийн аж ахуйг түшиглэн байгуулагдсан болохоор нийт монголчууд Жаргалант гэхээсээ илүүтэйгээр Байдраг гэж нэрийдэх болжээ. Жаргалант сум нь дөрвөн багтай. 2015 оны жилийн эцсийн хүн амын болон малын тооллогоор 2882 хүн, 126 гаруй мянган толгой мал бүртгэгдсэн.

Жаргалант сум нь аймгийнхаа хамгийн хойд талын сум бөгөөд өөрийн аймгийнхаа Галуут, Гурванбулаг, Заг сумд болон Архангай аймгийн Чулуут, Хангай сумдтай хиллэдэг. Тус сум нь Баянхонгор аймгийн Хангайн бүсийн сумдын төв нь бөгөөд сум дундын эмнэлэг, МУСГЗ Ц.Намсрайн нэрэмжит арван хоёр жилийн сургалттай сургууль, Сум дундын Цагдаагийн хэсэг, Эрчим хүчний байгууллагатай. 2008 онд Жаргалант сум хөдөлгөөнт үүрэн холбоотой болсон. 2009 онд төвийн эрчим хүчний шугамд холбогдож, байнгын эрчим хүчээр хангагдсан.

Хүмүүс[засварлах | edit source]

  • Б.Бордух - Үндэсний бөхийн улсын начин
  • Шарын Намжилсүрэн- Үндэсний бөхийн цэргийн начин
  • Ц.Магванрэнцэн - Үндэсний бөхийн аймгийн заан
  • Д.Сайнбилэг - Үндэсний бөхийн аймгийн заан
  • Мөнхжаргалын Эрдэнэхуяг- Үндэсний бөхийн аймгийн начин
  • Мөнхжаргалын Батбаатар- Үндэсний бөхийн аймгийн харцага
  • Ж.Баярдамба - Үндэсний бөхийн аймгийн начин
  • Ч.Пунцаг - Хүний гавъяат эмч
  • О.Батсайхан - Монгол улсын Төрийн соёрхолт, түүхч
  • Ц.Намсрай - Монгол улсын Төрийн соёрхолт, Соёлын гавьяат зүтгэлтэн
  • Б.Отгонбаяр - Тэквондогийн ДАШТ-ий мөнгөн медальт тамирчин
  • Э ЦэндАюуш - Монгол Улсын Боксын Насанд Хүрэгчид, Залуучуудын улсын аваргын хошой хүрэл медальт тамирчин

Газарзүй[засварлах | edit source]

Жаргалант сум нь Хангайн нурууны өвөрт оршино. Тус суманд Байдраг, Цохиот, Хүрэм, Хавцгай, Нарийн тээл, Цагаан дөрөлж зэрэг гол, Биндэръяа Хөх нуур, Давсан нуур зэрэг нуур, Эг, Нам зэрэг өндөр даваа бий. Газрын зурагт тэмдэглэгддэг Монгол улсын томоохон голуудын нэг Байдраг гол нь тус сумын Гурван голын эх хэмээх газраас эх авч Баянхонгор аймгийнхаа нутгаар урссаар Бөөнцагаан нуурт цутгана.

Түүхэн, домогт газарууд[засварлах | edit source]