Хэнтий
Хэнтий аймаг |
|||
|---|---|---|---|
| — аймаг — | |||
 |
|||
|
|||
 |
|||
| Улс орон |  Монгол |
||
| Аймаг | Хэнтий | ||
| Сум (18) | Нэр бүхий 18 сум | ||
| Аймгийн төв | Өндөрхаан | ||
| Газар нутаг | 80,325.08 км² | ||
| Хүн ам (тоол.) | 2010 онд ▼65,811 хүн [1] | ||
| - МУ-ын иргэн | 65,571 хүн (99.6%) [2] | ||
| Хүн ам (тооц.) | 2012 онд ▼70,205 хүн [3] | ||
| Нягт сийрэг | 2012 онд 0.87 хүн/км² | ||
| Ард түмэн | үндсэндээ монгол, 2000 оны бүртгэл тооллогоор 86.5% - халх, 8.8% - буриад |
||
| Цугаараа | Хэнтийнхэн | ||
| Урьд цагт | Сэцэн хан аймагт байв | ||
| 1923-1931 он | Хан Хэнтий уулын аймагт | ||
| 1931 он | Хэнтий аймаг үүссэн | ||
| Засаг дарга | Жагдагийн Оюунбаатар (АН) | ||
| Цагийн бүс | Улаанбаатарын цаг (НЗНЦ+8) | ||
| Утасны дуг. | +976 156 | ||
| Шуудан дуг. | 23000 | ||
| Автомашиных | ХЭ | ||
| Цахим газар | khentii.gov.mn (монголоор) | ||
Хэнтий — Монгол Улсын аймаг.
Агуулга |
Ерөнхий тойм [засварлах]
Хэнтий аймаг 1930 онд байгуулагджээ. Газар нутгийн хэмжээ - 80,311 км² (21 аймгаас 9-р том[4]). 2008 оны тооцоогоорх хүн амын тоо - 67,770 (21 аймгаас 14-р их[4]). Засаг захиргааны төв - Өндөрхаан хот. Аймгийн нутаг засаг захиргааны хувьд 17 суманд хуваагддаг. Хэнтийн нурууны нэрнээс аймгийн нэр өгөгджээ. Эзэн богд Чингис хааны төрж өссөн олон газар энэ аймгийн нутагт бий.
Газар орны тойм [засварлах]
Хэнтий аймаг Монгол орны дорно умар биед оршино. Хэрэглээний бүсчлэлээр зүүн бүст хамаарна. Хойд талаараа Оросын Холбооны Улстай (Өвөр Байгалийн хязгаар) хил залгана. Улс дотор Дорнод, Сүхбаатар, Дорноговь, Говьсүмбэр, Төв, Сэлэнгэ гэх 6 аймаг, улсын нийслэлийн Багануур дүүрэгтэй хаяална.
Аймгийн баруун талаар Хэнтийн нурууны зүүн хошуу сунайна. Нуруунд төрийн тахилгат Бурхан Халдун уул байдаг. Нурууны араас Онон гол, өврөөс аймгийн урд талаар хөндлөн урсдаг Хэрлэн гол эх авдаг.
Хүн амын тойм [засварлах]
Хэнтий аймгийн хүн амын тоо 2000 онд 70,946 байсан бол 2010 оны тооллогоор нийт хүн ам нь 65,811, суурин хүн ам нь 65,335 болж буурчээ.[5] Энэ тоогоор бол Монгол улсын 13-р олон хүн амтай аймаг гэж үзэгдэнэ. 2007 оны үед хүн амын нягтрал 0.89 (21 аймгаас 14-р шигүү[4]) байв. Хүн амын үнэмлэхүй олонх нь Монгол үндэстэн. 2000 оны тооллогын дүнгээр олонх Халх ястнаас (нийт хүн амын 86.5%) гадна Буриад ястан онцлохуйц олноор (6,223 буюу 8.8%) оршин суудаг гэжээ.[4] 2010 онд гадаад улсын харъяат иргэн 580 хүн тоологдсон нь хүн амын 0.8% болж байгаа юм.[5]
Засаг захиргааны хуваарь [засварлах]
Хэнтий аймгийн нутаг дэвсгэр засаг захиргааны хувьд дээд түвшинд 18 сум, дэд түвшинд 83 багт хуваагддаг.[6] Хүн ам олонтой 3 суурин газартай. Тухайлбал, Хэрлэн суманд харъяалагддаг аймгийн төв Өндөрхаан хот 17164, Бор-Өндөр сум буюу Бор-Өндөр тосгон 8080, Батноров суманд харъяалагдах Бэрх тосгон 2413 хүн амтай.[7]
| Сумын нэр | Хүн ам (2008)[4] | Суурин хүн ам (2010)[8] |
Нутаг дэвсгэр (км²) | Хүн амын нягтрал (хүн/км²) |
|---|---|---|---|---|
| Батноров* | 2,833 | 2,693 | 4,968 | 0.54 |
| Батширээт | 2,092 | 2,086 | 7,018 | 0.30 |
| Баян-Адрага | 2,429 | 2,205 | 3,021 | 0.73 |
| Баянхутаг | 1,949 | 1,656 | 6,029 | 0.27 |
| Баянмөнх | 1,532 | 1,347 | 2,540 | 0.53 |
| Баян-Овоо | 1,765 | 1,581 | 3,381 | 0.47 |
| Биндэр | 3,784 | 3,455 | 5,386 | 0.64 |
| Дадал | 2,667 | 2,612 | 4,727 | 0.55 |
| Дархан | 1,899 | 1,549 | 4,455 | 0.35 |
| Дэлгэрхаан | 2,353 | 2,040 | 3,986 | 0.51 |
| Галшар | 2,074 | 1,807 | 6,676 | 0.27 |
| Жаргалтхаан | 1,926 | 1,831 | 2,752 | 0.67 |
| Хэрлэн ** | 17,154 | 19,000 | 3,788 | 5.02 |
| Мөрөн | 1,934 | 1,326 | 2,196 | 0.60 |
| Норовлин | 2,341 | 2,254 | 5,334 | 0.42 |
| Өмнөдэлгэр | 5,148 | 5,156 | 10,877 | 0.47 |
| Цэнхэрмандал | 1,447 | 2,004 | 3,177 | 0.63 |
Эх сурвалж [засварлах]
- ↑ Хүн ам, орон сууцны 2010 оны улсын тооллого. Нэгдсэн дүн
- ↑ Монгол Улсын хүн амын тоо, аймаг, нийслэл, 2010 оны тооллогын дүнгээр
- ↑ Хэнтий аймгийн статистикийн хэлтэс. Хэнтий аймгийн нийгэм, эдийн засгийн байдлын танилцуулга. 2012 оны 12-р сар.
- ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 Хэнтий аймгийн Статистикийн хэлтэс. 2008 оны тайлан [1]
- ↑ 5.0 5.1 Хүн ам, орон сууцны 2010 оны улсын тооллогын үр дүн
- ↑ Хэнтий статистик (2005-2010)
- ↑ 2010 оны хүн амын улсын тооллого (баг, хорооны түвшнээр)
- ↑ Монгол Улсын 2010 оны хүн амын тооллогын дүн: Монгол улсад оршин суугаа Монгол улсын харъяат иргэдийн тоо (сум, дүүргээр)
Гадаад холбоос [засварлах]
- khentii.mn - Хэнтий аймгийн засаг захиргааны газраас эрхлэн хөтөлдөг цахим сүлжээ
- khentii.com - Хан Хэнтий нутаг минь сүлжээ
- khentii.biz - Хэнтий сүлжээ
| Монгол Улсын засаг захиргааны хуваарь (22) | |
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
|||||||
| Хэнтий |  |
|---|---|
| Сумд: Батноров · Батширээт · Баян-Адрага · Баянмөнх · Баян-Овоо · Баянхутаг · Биндэр · Бор-Өндөр · Галшар · Дадал · Дархан · Дэлгэрхаан · Жаргалтхаан · Мөрөн · Норовлин · Өмнөдэлгэр · Хэрлэн · Цэнхэрмандал Тосгон: Бэрх Аймгийн төв: Өндөрхаан хот |
|
