Жуулчлал

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Тайландад гинжтэй барс харж буй жуулчид
Jigulchilal.PNG

Жуулчлал (англ. Tourism) гэвэл амрах, зугаацаж цэнгэх, заваа өнгөрүүлэх, ажил хэргийн зорилгоор хол газар хэдэн сар, өдрөөр аялах гэдэг утгыг илэрхийлэх жуулчлах үйлийн нэр гэж ойлгоно. "Амралт, ажил хэргийн зорилгоор нэг жилийн дотор оршин суудаг газраасаа хол аялан явж амьдраваас түүнийг жуулчин гэнэ" гэж Дэлхийн Жуулчлалын Байгууллага тодорхойлжээ.[1]

Сүүлийн жилүүдэд дунджаар жил бүр 1 тэрбум хүмүүс олон улсад аялж 1 их наяд ам.дол (837 сая евро) зарцуулж байна.

2010 онд нийт 940 сая хүн улс дамжин жуулчлаж, жуулчлалын орлого 919 тэрбум америк доллараар хэмжигджээ. Энэ нь өнгөрөгч онтойгоо харьцуулахад жуулчдын тоо 6.6%, орлого 4.7% өссөн байна.[2]

Жуулчлал нь Франц, Египет, Грек, Ливан, Израйль, АНУ, Их Британи, Испани, Итали, Тайланд болон арлын Багам, Фижи, Мальдив, Филиппин, Сейшел зэрэг олон орны ажиллах хүч, үйлчилгээ, үйлдвэрлэлийн салбарыг хөдөлгөн, мэдэгдэхүйц орлого бий болгогч эдийн засгийн чухал салбар хэмээгддэг. Жишээлбэл, агаарын, газрын тээврүүд, эмнэлэг, зочид буудал, амралт, үзвэрийн газрууд, цэнгэл, байгалийн хүрээлэнгүүд, мөрийтэй тоглоомын , худалдааны газрууд, хөгжмийн болон жүжгийн тоглолт зэрэг нь жуулчлалын үйлчилгээнд хамрагдана.

Дэлхий дахины жуулчлалын орлого, тоо[засварлах | edit source]

2013 онд хамгийн их жуулчин хүлээн авсан орнууд[засварлах | edit source]

2013 онд хамгийн их жуулчин хүлээн авсан 10 орнууд

2013 онд дэлхий даяар 1,087 тэрбум жуулчид аялж өмнөх оноосоо 5% илүү гарав.

Байр Улс Дэлхийн жуулчлалын байгууллага
Бүс
Олон улсын жуулчид
ирэгсэд
(2013)[3]
Олон улсын жуулчид
ирэгсэд
(2012)[3]
Өөрчлөлт
(2012 -
2013)
(%)
Өөрчлөлт
(2011 -
2012)
(%)
1 ФранцФранц Франц Европ 83.0 сая 1.8
2 Америкийн Нэгдсэн УлсАмерикийн Нэгдсэн Улс Америк Хойд Америк 69.8 сая 66.7 сая 4.7 6.3
3 ИспаниИспани Испани Европ 60.7 сая 57.5 сая 5.6 2.3
4 Хятад улсХятад улс Хятад улс Aзи 55.7 сая 57.7 сая 3.5 0.3
5 ИталиИтали Итали Европ 47.7 сая 46.4 сая 2.9 0.5
6 Flag of Turkey.svg Турк Европ 37.8 сая 35.7 сая 5.9 3.0
7 ГерманГерман Герман Европ 31.5 сая 30.4 сая 3.7 7.3
8 Их БританиИх Британи Их Британи Европ 31.2 сая 29.3 сая 6.4 0.1
9 Оросын Холбооны УлсОросын Холбооны Улс Орос Европ 28.4 сая 25.7 сая 10.2 13.5
10 Flag of Thailand.svg Тайланд Aзи 26.5 сая 22.4 сая 18.8 16.2

2013 онд хамгийн их жуулчлалын орлоготой орнууд[засварлах | edit source]

Байр Улс Бүс Жуулчлалын орлого
(2013)[3]
Жуулчлалын орлого
(2012)[4]
Өөрчлөлт
(2012 -
2013)
(%)
Өөрчлөлт
(2011 -
2012)
(%)
1 Америкийн Нэгдсэн УлсАмерикийн Нэгдсэн Улс Америк Хойд америк $139.6 тэрбум $126.2 тэрбум 10.6 9.2
2 ИспаниИспани Испани Европ $60.4 тэрбум $56.3 тэрбум 7.4 6.3
3 ФранцФранц Франц Европ $56.1 тэрбум $53.6 тэрбум 4.8 2.2
4 Хятад улсХятад улс Хятад улс Aзи $51.7 тэрбум $50.0 тэрбум 3.3 3.2
Загвар:Макао MAC-CHN Aзи $51.6 тэрбум $43.7 тэрбум 18.1 13.7
5 ИталиИтали Итали Европ $43.9 тэрбум $41.2 тэрбум 6.6 4.2
6 Flag of Thailand.svg Тайланд Aзи $42.1 тэрбум $33.8 тэрбум 24.4 24.4
7 ГерманГерман Герман Европ $41.2 тэрбум $38.1 тэрбум 8.1 1.9
8 Их БританиИх Британи Их Британи Европ $40.6 тэрбум $36.2 тэрбум 12.1 3.3
Загвар:HKG-CHN Aзи $38.9 тэрбум $33.1 тэрбум 17.7 16.2
9 АвстралиАвстрали Австрали Далайн $30.9 тэрбум $31.7 тэрбум 2.8 4.5
10 Flag of Turkey.svg Турк Европ $27.9 тэрбум $25.3 тэрбум 6.8 2.4


2013 онд Азийн жуулчлал[засварлах | edit source]

2013 онд Азид 248,0 сая жуулчид аялав.

Байр Улс Олон улсын жуулчид - ирэгсэд (2013)[3] Олон улсын жуулчид - ирэгсэд
(2012)[3]
Өөрчлөлт
(2012 -
2013)
(%)
Өөрчлөлт
(2011 -
2012)
(%)
1 Хятад улсХятад улс Хятад улс 55.7 сая 57.7 сая 3.5 0.3
2 Flag of Thailand.svg Тайланд 26.5 сая 22.4 сая 18.8 16.2
3 МалайзМалайз Малайз 25.7 сая 25.0 сая 2.7 1.3
Загвар:HKG-CHN 25.6 сая 23.7 сая 8.0 6.5
Загвар:Макао MAC-CHN 14.2 сая 13.5 сая 5.1 5.0
4 Өмнө СолонгосӨмнө Солонгос Өмнө Солонгос 12.1 сая 11.1 сая 9.3 13.7
5 Flag of Singapore.svg Сингапур 11.0 сая 6.8
6 ЯпонЯпон Япон 10.3 сая 8.3 сая 24.0 34.4
7 ИндонезИндонез Индонез 8.8 сая 8.0 сая 9.4 5.2
8 ТайваньТайвань Тайвань 8.0 сая 7.3 сая 9.6 20.1
9 Flag of Vietnam.svg Вьетнам 7.5 сая 6.8 сая 10.6 9.5
10 ЭнэтхэгЭнэтхэг Энэтхэг 6.8 сая 6.5 сая 4.1 4.3

2013 онд Европын жуулчлал[засварлах | edit source]

2013 онд Европт 563,44 сая жуулчид аялав.

Байр Улс Олон улсын жуулчид - ирэгсэд
(2013)[3]
Олон улсын жуулчид - ирэгсэд
(2012)[3]
Өөрчлөлт
(2012 -
2013)
(%)
Өөрчлөлт
(2011 -
2012)
(%)
1 ФранцФранц Франц 83.0 сая 1.8
2 ИспаниИспани Испани 60.7 сая 57.5 сая 4.7 6.3
3 ИталиИтали Итали 47.7 сая 46.4 сая 2.9 0.5
4 Flag of Turkey.svg Турк 37.8 сая 35.7 сая 5.9 3.0
5 ГерманГерман Герман 31.5 сая 30.4 сая 3.7 7.3
6 Их БританиИх Британи Их Британи 31.2 сая 29.3 сая 6.4 0.1
7 Оросын Холбооны УлсОросын Холбооны Улс Орос 28.4 сая 25.7 сая 10.2 13.5
8 АвстриАвстри Австри 24.8 сая 24.1 сая 2.7 4.9
9 Flag of Ukraine.svg Украйн 24.6 сая 23.0 сая 7.2 7.5
10 Грек Грек 17.9 сая 15.5 сая 15.5 5.5

2010 онд хамгийн их жуулчлалын орлоготой орнууд[засварлах | edit source]

2010 онд дэлхий даяарх жуулчлалын орлого 919 тэрбум америк доллараар хэмжигджээ. Энэ нь өнгөрөгч онтойгоо харьцуулахад 4.7% өсчээ.[2] 2010 онд орлогоороо тэргүүлсэн доорх 10 орныг Дэлхийн Жуулчлалын Байгууллагаас тайлагнажээ.

Дэс Улс ДЖБ
Бүс
Жуулчлалын
орлого
(2010)[2]
1 Flag of the United States.svg АНУ Хойд Америк $103.5 тэрбум
2 Flag of Spain.svg Испани Европ $52.5 тэрбум
3 Flag of France.svg Франц Европ $46.3 тэрбум
4 Flag of the People's Republic of China.svg БНХАУ Ази $45.8 тэрбум
5 Flag of Italy.svg Итали Европ $38.8 тэрбум
6 Flag of Germany.svg Герман Европ $34.7 тэрбум
7 Flag of the United Kingdom.svg Их Британи Европ $30.4 тэрбум
8 Flag of Australia.svg Австрали Номхон далайн $30.1 тэрбум
9 ХонконгХонконг Хонконг (Хятад) Ази $23.0 тэрбум
10 Flag of Turkey.svg Турк Европ $20.8 тэрбум

Эшлэл[засварлах | edit source]

  1. UNWTO technical manual: Collection of Tourism Expenditure Statistics (PDF). World Tourism Organization (1995). 2009-03-26-д хандсан.
  2. 2.0 2.1 2.2 UNTWO Tourism Highlights 2011 Edition. World Tourism Organization (July 2011). 24 October 2011-д хандсан.
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 2014 Жуулчлалын хандлага. Дэлхийн жуулчлалын байгууллага (2013). 2014-06-13-д хандсан. Иш татахад гарсан алдаа: Invalid <ref> tag; name "WTO_Tourism_Highlights_2013_Edition" defined multiple times with different content Иш татахад гарсан алдаа: Invalid <ref> tag; name "WTO_Tourism_Highlights_2013_Edition" defined multiple times with different content
  4. World's top destinations by international tourism receipts. World Tourism Barometer. UNWTO (July 2013). 11 July 2013-д хандсан.