Хакас
| Хакасын Бүгд Найрамдах Улс (Монгол) Республика Хакасия (Орос) Хакасия Республиказы (Хакас) |
|
|---|---|
| сүлд | далбаа |
| 90px |
|
| Төрийн дуулал: n/a | |
| Нийслэл | Абакан |
| Байгуулагдсан | 1930 оны 10 сарын 20 |
| Ангилал Холбооны тойрог Эдийн засгийн бүс |
БНУ Сибирь Зүүн Сибирь |
| Код | 19 |
| Газар орон | |
| Нутгийн хэмжээ - ОХУ дахь дэс |
61,900 км² 61900 |
| Хүн ам зүй (2002 оны тооллого) | |
| Хүн амын тоо - ОХУ дахь дэс - Нягтрал - Хотын - Хөдөөний |
546,072 хүн 71 8.8 хүн / км² 70.8% 29.2% |
| Албан ёсны хэлнүүд | орос, хакас |
| Засгийн газар (2008 оны 10 сарын байдлаар) | |
| ' | |
| Засгийн газрын тэргүүн | Алексей Лебедь |
| Хууль тогтоох байгууллага | Дээд зөвлөл |
| Үндсэн хууль | Хакасын Бүгд Найрамдах Улсын Үндсэн хууль |
| Албан ёсны цахим сүлжээ | |
| http://www.rhlider.ru | |
Бүгд Найрамдах Хакас Улс (орос. Респу́блика Хака́сия; хак. Хакас Республиказы) — Оросын Холбооны Улсын холбооны этгээд болоод бүгд найрамдах улс. Сибирийн холбооны тойрог болон Дорно Сибирийн эдийн засгийн бүст багтана. Нийслэл - Абакан хот.
Газар нутгийн талбай - 61,569 км2[1], 2010 оны хүн амын тоо - 532,319[2]. Хүн амын 81,7% - Оросууд, 12.1% (63,643) - Хакасууд.[3] Орос хэлнээс гадна Хакас хэл албанд хэрэглэгдэнэ.
Агуулга |
Түүх[засварлах]
Хакасууд нь Түрэг хэлний бүлгийн Хакас хэлээр ярилцдаг ард түмэн бөгөөд хиргистэй түүхийн хувьд холбоотой. Хиргисүүд анх Монголын баруун хойно нутагладаг байсан нь батлагдсан бөгөөд хожим баруун урагш нүүхэд үлдэж хоцорсон нь хакасууд гэх таамаглал байдаг. Хакасууд Енисей мөрний дунд биед нүүдлийн мал аж ахуй эрхлэн амьдарч иржээ.
Түрэг, Уйгурын ханлигуудтай тэмцэж, 13-р зуун хүртэл тусгаар байдлаа хадгалж ирсэн боловч Чингис хааны Их Монгол Улсын захиргаанд нэгдсэн аж.
Улмаар 17-р зуунд Оросын мэдэлд шилжсэн байна.
1930 оны 10 сарын 10-нд Хакас муж байгуулагдсан бөгөөд 1991 онд Бүгд Найрамдах Улс болсон байна.
Аж үйлдвэр[засварлах]
Улаан буудай, эрдэнэшишийн тариалан, мал аж ахуй, чулуун нүүрс, төмөрлөг, үнэт металлын олборлох аж ахуй, мод боловсруулах үйлдвэрлэл хөгжсөн.
Байгалийн баялаг[засварлах]
Чулуун нүүрс, төмрийн хүдэр, төмөрлөг бус ашигт малтмал, зэс, молибден, хар тугалга, алт, барилгын материалын орд газруудтай.
Засаг захиргааны хуваарь[засварлах]
Хакасын БНУ нь улсын чанартай 5 хот, 8 дүүргээс бүрдэнэ.
Зүүлт[засварлах]
| Commons: Khakassia - зураг, дуу, бусад юмс |
| Сибирийн холбооны тойргийн бүрэлдэхүүн (12) | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
|||||||||