Гондурас

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
— «Хондурас» гээд холбогдов —
Jump to navigation Jump to search
República de Honduras
Бүгд Найрамдах Гондурас Улс
Гондурасын төрийн далбаа
Гондурасын төрийн сүлд
Төрийн далбаа Төрийн сүлд
Уриа: „Libre, Soberana e Independiente“
(испаниар: „Чөлөөт, бүрэн эрхт ба тусгаар“)
Албан хэл Испани
Нийслэл Тегусигальпа
Төрийн хэлбэр Бүгд Найрамдах Улс
Засаглалын хэлбэр Ерөнхийлөгчийн засаглал
Төрийн тэргүүний зэрэгцээ засгийн газрын тэргүүн Ерөнхийлөгч Хуан Орландо Эрнандес
Газар нутгийн талбай 112.090 км²
Хүн ам 8.893.259
2016 оны 7 сар орчим[1]
Хүн амын нягтрал 79 хүн/км²
Хүн амын өсөлт +1,64 %[2] (2016)
ДНБ
  • Нийт (нэрлэсэн)
  • Нийт (ХАЧХ)
2016[3]
  • 21,36 тэрбум $ (106.)
  • 43,17 тэрбум $ (109.)
ДНБ хүн тутамд 2016[3]
  • 2.609 $ (131.) (Нэрлэсэн)
  • 5.271 $ (137.) (ХАЧХ)
Хүний хөгжлийн илтгэцүүр 0,625 (129.) (2016)[4]
Мөнгөн тэмдэгт Гондурасын лемпир (HNL)
Тусгаар тогтносон 1821 оны 9 сарын 15
(Испаниас)
Төрийн дуулал Гондурасын төрийн дуулал
Үндэсний баярын өдөр Есдүгээр сарын 15
(Тусгаар тогтнолын өдөр)
Цагийн бүс UTC−6
ТХ-н дугаар HN
ISO 3166 HN, HND, 340
Домэйн нэр .hn
Утасны бүсчлэлийн дугаар +504
Honduras on the globe (Americas centered).svg
Honduras map (en).gif

Гондурас (ᠾᠣᠨ᠋ᠳ᠋᠋ᠦ᠋ᠷᠠᠰ - hондүрас, Honduras - Хондурас) улс Төв Америкт хойгуураа Гватемал, баруун урдаараа Сальвадор, зүүн урдаараа Никарагуатай хиллэн оршдог. Газар нутгийн ихэнх хэсэг нь өндөрлөг, халуун, чийглэг уур амьсгалтай. Уулархаг газраараа 5000 м хүртэл тунадас унадаг. Нутгийн 45 хувийг халуун орны карибын нарс, эбен зэрэг үнэт мод бүхий ой эзлэнэ. Улуа, Агуан зэрэг хэд хэдэн голтой. Ашигт малтмалаас мөнгө, алт, өнгөт металлын болон төмрийн хүдэр бий.

Гондурас бол Латин Америкийн хоцрогдол орон юм. Эдийн засгийн үндэс нь хөдөө аж ахуй. Хөдөө аж ахуйд хүн амын гуравны хоёр нь ажилладаг. Гол таримал нь кофе, эрдэнэ шиш, гадил, жүрж. Экспортын 40 хувийг гадил, кофе эзлэнэ. Аж үйлдвэрээс нэхмэл, хүнсний үйлдвэрүүдтэй. Эдийн засагт нь гадаадын, гол нь Америкийн капитал нэвтэрчээ. Авто болон төмөр замын тээвэр сул хөгжсөн. Олон улсын чанартай нисэх онгоцны буудал хэд хэд бий. Хүн амын 90 шахам хувь нь испани-индианы эрлийз юм. Хүн амд ногдох жилийн дундаж орлогоор Гондурас Латин Америкт сүүлчийн байранд ордог. Албан ёсны хэл нь испани.[5]

МЭӨ нэгдэх мянган жилд Гондурасын нутаг дэвсгэрт эртний түүхт майя аймгийн индиануудын соёл цэцэглэн хөгжиж байжээ. Тэр соёлын гол төв нь Копан хот байв. Майячуудын урлагийн уламжлалт шинж одоогийн индиан аймгийн өнгө алаглан будсан баг, сав суулганы хээнд хадгалагдан үлдсэн байна. XVI зууны эхэн хүртэл уугуул хүн ам болох индианууд нь Гондурасын нутаг дэвсгэрийг «Игуэрас» буюу «Ибуэрас» гэж нэрлэдэг байв.

Гондурасын эрэг орчим газрыг Х. Колумб 1502 онд нээсэн бөгөөд испаничууд энэ орныг эрэг орчимдоо их гүнзгий учраас Гондурас (испаниар «хондура» гэдэг нь гүнзгий гэсэн утгатай үг) гэж нэрлэсэн ажээ. Испаничууд 1525 оноос Гондурасыг байлдан эзэлж эхэлсэн байна. Гондурасчууд тусгаар тогтнолынхоо төлөө шаргуу тэмцсэний дүнд 1821 онд Испаниас тусгаарлан салжээ. Гондурас 1838 оноос бие даасан улс болсон байна.

Мөнгөний нэгж нь лемпира.

Зургийн цомог[засварлах | edit source]

Цахим холбоос[засварлах | edit source]

 Commons: Гондурас – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан
Wiktionary
Wiktionary: Гондурас – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу

Эшлэл[засварлах | edit source]

  1. CIA World Factbook - Honduras. Abgerufen am 6. Januar 2017.
  2. cia.gov
  3. 3.0 3.1 imf.org
  4. hdr.undp.org United Nations Development Programme (UNDP),
  5. Хүүхэд-залуучуудын нэвтэрхий толь. III боть. Улсын хэвлэлийн газар. 1988.