Хангин хошуу
Хангин хошуу
杭锦旗 • ᠬᠠᠩᠭᠢᠨ ᠬᠣᠰᠢᠭᠤ | |
|---|---|
  Хангин Өвөр Монгол дахь төвийн байршил  Хангин Хангин (Хятад) | |
| Улс |  Хятад |
| Өөртөө засах орон | Өвөр Монгол |
| Аймгийн энтэй хот | Ордос |
| Хошууны төв | Шанаа балгас |
| Газар нутаг | |
• Нийт | 19,000 км2 (7,000 бээр2) |
| Өндөр | 1,391 м (4,564 фут) |
| Хүн ам (2020)[1] | |
| • Нийт | 110,824 |
| • Нягтрал | 5.8/км2 (15/бээр2) |
| Цагийн бүс | UTC+8 (Хятадын Стандарт) |
| Вэб сайт | www |
| Хангин хошуу | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Хятад нэр | |||||||||
| Уламжлалт | 杭錦旗 | ||||||||
| Хялбаршуулсан | 杭锦旗 | ||||||||
| Шуудан | Hangkin | ||||||||
| |||||||||
| Монгол нэр | |||||||||
| Монголын Кирилл | Хангин хошуу | ||||||||
| Монгол бичиг | ᠬᠠᠩᠭᠢᠨ ᠬᠣᠰᠢᠭᠤ | ||||||||
| |||||||||
Хангин хошуу (монгол бичгээр: ᠬᠠᠩᠭᠢᠨ ᠬᠤᠱᠢᠭᠤ, ханггин хошигу; хятадаар 杭锦旗, пиньинь галиг: Háng jǐnqí) — Хятад улсын Өвөр Монгол орны аймгийн энтэй Ордос хотын харъяат хошуу. Хошууны төв нь Шинэ балгас бөгөөд хошуу нь баруун болон баруун хойд, хойд талаар Баяннуур хоттой, зүүн талаар Далад, Эзэн Хороо хошуу, Дуншэн дүүрэгтэй, өмнө талаар Отог, Үүшин хошуудтай тус тус хиллэдэг.
1949 оноос Хангин хошуу нэртэй болохоос урьд Чин улсын үед Их Зуугийн чуулганы Ордосын баруун гарын хойд хошуу нэртэй байсан. Тухайн үед Хангин хошуу нь энэ хошууны нийтлэг нэр байсан бөгөөд хожим нь албан ёсны нэр болжээ.
Нутгийн хуваарь
[засварлах | кодоор засварлах]Хангин хошуу дотроо 5 балгас, 1 сум болж хуваагдана.
| Нэр | Монгол бичиг | Хятад ханз | Пиньинь галиг | Бүс нутгийн код |
|---|---|---|---|---|
| Хот балгас | ||||
| Шинэ балгас | ᠰᠢᠨᠡ ᠪᠠᠯᠭᠠᠰᠤ | 锡尼镇 | Xīní Zhèn | 150625100 |
| Балган балгас | ᠪᠠᠯᠭᠤᠨ ᠪᠠᠯᠭᠠᠰᠤ |
巴拉贡镇 | Bālāgòng Zhèn | 150625101 |
| Жаргалант балгас | ᠵᠢᠷᠭᠠᠯᠠᠩᠲᠤ ᠪᠠᠯᠭᠠᠰᠤ |
吉日嘎朗图镇 | Jírìgālǎngtú Zhèn | 150625102 |
| Дугуй тал балгас | ᠳᠤᠭᠤᠢᠲᠠᠯᠠ ᠪᠠᠯᠭᠠᠰᠤ |
独贵塔拉镇 | Dúguìtǎlā Zhèn | 150625103 |
| Хөх мод балгас | ᠬᠥᠬᠡᠮᠣᠳᠣ ᠪᠠᠯᠭᠠᠰᠤ |
呼和木独镇 | Hūhémùdú Zhèn | 150625104 |
| Сум | ||||
| Их Ус сум | ᠶᠡᠬᠡᠤ᠋ᠰᠤ ᠰᠤᠮᠤ | 伊和乌素苏木 | Yīhéwūsù Sūmù | 150625200 |
Түүх
[засварлах | кодоор засварлах]Урьд нь Ордосын баруун гарын хойд хошуу. Энэ хошууг 1649 онд байгуулж, Их Зуугийн чуулганд харьяалуулжээ. Чин гүрний үед энэ хошууны нийтлэг нэр нь "Хангин хошуу" байв. 1949 онд албан ёсоор Хангин хошуу нэртэй болсон.
| Нэр | Цол | Бүрэн эрхийн хугацаа | Тайлбар |
|---|---|---|---|
| Бага Жамц | Засаг, улсын түшээ гүн | 1649-1670 | |
| Соном | Засаг, улсын түшээ гүн | 1670-1672 | |
| Дүүрэн | Засаг, хошууны бэйс | 1672-1707 | 1672 оноос засаг улсын түшээ гүн, 1698 оноос засаг хошууны бэйс |
| Сэрэндаш | Засаг, хошууны бэйс | 1707-1712 | |
| Лүмбү | Засаг, хошууны бэйс | 1712-1717 | |
| Сэрэннамжил | Засаг, хошууны бэйс | 1717 | |
| Цэвээнбайнжур | Засаг, төрийн бэйл | 1717-1772 | 1717 оноос засаг хошууны бэйс, 1754 оноос засаг төрийн бэйл |
| Рашдарж | Засаг, хошууны бэйс | 1772-1806 | |
| Рашжамц | Засаг, хошууны бэйс | 1806-1812 | |
| Рашпил | Засаг, хошууны бэйс | 1812-1813 | |
| Дондовсэрэн | Засаг, хошууны бэйс | 1813-1841 | |
| Жигмэддовжал | Засаг, хошууны бэйс | 1841-1857 | |
| Батманлай | Засаг, хошууны бэйс | 1857-1880 | |
| Арвинбаяр | Засаг, хошой чин ван | 1880-1924 | 1880 оноос засаг хошууны бэйс. Тэрээр Монгол малчдын эрх ашгийг хамгаалж, Хан хятадуудыг Ордост газар тариалан эрхлэхийг эсэргүүцэж байв. 1912 онд тэрээр Олноо Өргөгдсөн Монгол Улсад үнэнч байхаа тангараглав. 1913 онд түүнийг Жан Шаозэн (張紹曾) хулгайлж, Сүйюань (綏遠) руу аваачиж, тэнд Хятадад үнэнч байхаа тангараглахаас өөр аргагүй болгож, хошой чин вангийн цол хүртжээ. |
| Алтан-Очир | Засаг, хошой чин ван | 1924-1949 | |
Мөн үзэх
[засварлах | кодоор засварлах]Эх сурвалж
[засварлах | кодоор засварлах]- ↑ Inner Mongolia: Prefectures, Cities, Districts and Counties
- ↑ 清史稿/卷209
- ↑ 阿拉善盟档案史志局, ed. (2015). 清代蒙古各旗札萨克和王公世袭集 (Хятад хэлээр). 宁夏人民出版社. х. 88–90. ISBN 978-7-227-06076-5.