1 сарын 10

1 сарын 10 бол Григорийн тооллоор жилийн арав дахь өдөр. Энэ өдрөөс хойш жил дуусахад 355 өдөр үлдэнэ. Хэрвээ өндөр жил таарвал 356 өдөр үлдэнэ.

Онцлох үйл явдал

МЭӨ 49 – Юлий Цезарь Рубикон голыг гаталсан нь иргэний дайн эхлэх дохио болов.
9 – Хятадын Баруун Хань улс мөхөж, Шинь улс байгуулагдав.
236 – Фабиан пап Ромын шашны тэргүүний суудалд сууж, 12 дахь пап лам болов.
1475 – Молдавын III Степаны арми Васлуйн тулаанд Османы эзэнт гүрний армийг ялав.
1776 – Америкийн улстөр судлаач, онолч Томас Пэйн "Нийтлэг мэдрэмж" бүтээлээ хэвлүүлэв.
1861 – Америкийн иргэний дайн: Флорида муж Холбооны бүрэлдэхүүнээс гарав.
1863 – Дэлхийн хамгийн хөгшин метро гэгдэх Лондон хотын метроны Паддингтон болон Фаррингтоныг холбосон шугам нээгджээ.
1870 – Алдарт бизнесмэн Жон Д.Рокэфеллер "Стандарт Ойл" компанийг үүсгэн байгуулжээ.
1916 – Дэлхийн нэгдүгээр дайн: Оросын эзэнт гүрний арми Османы эзэнт гүрний армийг буулган авав.
1920 – Версалийн гэрээ байгуулагдсанаар дэлхийн I дайн дуусав.
1927 – Дэлхийн түүхэн дэх хамгийн алдартай зөгнөлт кино гэгдэх "Метрополис" кино Германд нээлтээ хийв.
1941 – Дэлхийн хоёрдугаар дайн: Грекийн арми Клейзурыг эзлэн авсан.
1946 – НҮБ-ын Ерөнхий ассемблейн анхны хуралдаан Лондон хотноо эхлэв. Анхны хуралдаанд 51 улсын төлөөлөгчид оролцжээ.
1966 – Ташкентын тунхагаар Энэтхэг-Пакистаны тал энхийн гэрээнд гарын үсэг зурж, Энэтхэг-Пакистаны хооронд жил гаруй үргэлжилсэн дайн өндөрлөжээ.
1984 – АНУ, Ватиканы хооронд 117 жил тасраад байсан дипломат харилцаа эргэн сэргэв. 1867 онд АНУ-ын Төлөөлөгчдийн танхим Ватикантай эдийн засаг болон соёлын талаар харилцах бүх харилцаагаа таслах шийдвэр гаргаж байжээ.
1990 – Уорнерийн харилцаа холбооны компани, Тайм компаниуд нэгдэж, Тайм Уорнер компани байгуулагдав.
2007 – Гвиней улсад бүх нийтийн ажил хаялт зарласны дараа, тухайн үеийн ерөнхийлөгч Лансана Конте үүрэгт ажлаа өөрийн хүсэлтээр өгөв.
2012 - Пакистаны Жамруд тосгонд бөмбөг дэлбэрч 30 орчим хүн амиа алдан, 78 хүн шархаджээ.
2013 - Пакистан улсын Куетта орчимд цуврал дэлбэрэлтийн улмаас 100 орчим хүн амиа алдаж, 270 хүн шархаджээ.
2019 - АНУ-ын Висконсин мужийн Гордон хотод 13 настай Жейми Клоссыг амьдаар нь олов. Эцэг, эхийг нь хороож, өөрийг нь барьцаалснаас хойш 88 хоногийн дараа түүнийг эсэн мэнд олжээ. Энэ хэргийг Жейк Паттерсон гэгч үйлдсэн байна.

Мэндэлсэн алдартнууд

1810 – АНУ-ын 23 дахь төрийн нарийн бичгийн дарга Жеремиа С.Блак (1883 онд нас барсан)
1864 – Оросын эзэнт гүрний угсаа залгамжлах хунтайж Пётр Николаевич (1931 онд нас барсан)
1880 – Испанийн 7 дахь ерөнхийлөгч Мануэль Азаниа (1940 онд нас барсан)
1883 – Алексей Толстой, Оросын зохиолч
1913 – Чехословак улсын 9 дэх ерөнхийлөгч Густаф Хюсак (1991 онд нас барсан)
1914 – БНХУ буюу Тайванийн 23 дахь дарга Юү Куо-Хуа (2000 онд нас барсан)
1916 – Нобелийн шагналт химич Суне Бергстром (2004 онд нас барсан)
1918 – Гайана улсын анхны ерөнхийлөгч Артур Чунг (2008 онд нас барсан)
1919 - Тэрүкүни Манзо, сүмогийн 38 дахь ёкозүна († 1977)
1933 – Украины анхны ерөнхийлөгч Леонид Кравчук
1936 – Нобелийн шагналт физикч Роберт Вүүдроу Уилсон
1939 – Алтан бөмбөрцөг наадмын шилдэг туслах дүрийн шагналт Саль Минео (1976 онд амиа алдсан)
1944 – Алдарт жүжигчин Френк Синатрагийн хүү бага Синатра (2016 онд нас барсан)
1949 – Хүнд жингийн дэлхийн 2 удаагийн, 1968 оны Мехикогийн олимпын аварга Жорж Формэн
1984 – Марокко улсын хөлбөмбөгч Маруна Шамах
1989 - EXID хамтлагийн Solji

Нас барсан алдартнууд

1951 – Нобелийн шагналт зохиолч Синклейр Льюс (1885 онд төрсөн)
1957 – Нобелийн шагналт зохиолч, яруу найрагч Габриела Мистрал (1889 онд төрсөн)
1968 – Бэсил Сидней, Английн жүжигчин (* 1894)
1971 – Шанель брендийг үндэслэгч, загвар зохион бүтээгч Коко Шанель (1883 онд төрсөн)
1986 – Нобелийн шагналт яруу найрагч, сэтгүүлч Ярослав Сайферт (1901 онд төрсөн)
1990 - Точинишики Киётака сүмогийн 44 дэх ёкозүна (* 1925)
2016 – Английн дуучин, ая зохиогч Девид Бауви (1947 онд төрсөн)

Тэмдэглэлт өдөр

(Багамын арлууд) Үндсэн хуулийн өдөр
Бенин Фете ду Водуны өдөр

Commons: 1 сарын 10 – Викимедиа зураг, бичлэг, дууны сан