Баян-Өндөр сум (Орхон)

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт

Баян-Өндөр нь Орхон аймгийн сум юм. Тус аймгийн төв Эрдэнэт хотод олон үндэстэн ястан амьдардаг. 100 гаруй мянган хүн амтай дэлхийн зэсийн 10 том ордын нэг нь энд байдаг. 6000 орчим ажилтан ажиллагсадтай. Эрдэнэт хотын ихэнх хувь нь Халх Баяд Хотон ястанууд голлон амьдрана.

Баян-Өндөр суманд уул уурхайн компани ГОК буюу Эрдэнэт үйлдвэр байдаг. Нийт 16 улсын сургуультай ба эдгээр сургуулиуд Баян-Өндөр цогцолбор, Эрдэнэт цогцолбор, Орхон цогцолбор гэж хариалагддаг. ТАНИЛЦУУЛГА Орхон аймгийн Баян-Өндөр сум нь 21 багтай үүнээс 7 баг нь хотын төвд 14 баг нь гэр хороололд байрладаг. Сумын ЗДТГазарт улс төрийн албан хаагч 2, төрийн захиргааны албан хаагч 19, төрийн үйлчилгээний албан хаагч 18, багын засаг дарга 21, багийн зохион байгууулагч 21, багийн нийгмийн ажилтан 21, багийн хэсгийн ахлагч 91 албан хаагч ажиллаж байна.

Баян-Өндөр сум нь 27.5 мянган га нутаг дэвсгэрт 24.3 мянган өрх, 98 мянган хүн амтай. Нийт хүн амын 66.5% нь идэр болон залуу насныхан, 27.7% нь хүүхдүүд, 5.8% хөгшид оршин сууж байна. Хүн амын хүйсийн харьцаа эмэгтэй 51%, эрэгтэй 49%. Нийт өрхийн 96.6%, хүн амын 97.1% сумын төвд, өрхийн 3.4%, хүн амын 2.9% хөдөө амьдардаг.

Тус суманд соёл урлагийн байгууллага 7, спорт хороо1, спорт ордон 1, улс төрийн нам 7, төрийн бус байгууллага 196, Төсөвт байгууллага 94, шашны байгууллага 20, олон нийтийн байгууллага 7, ААНБайгууллага 3009 тус тус үйл ажиллагаа явуулж байна.

Эдийн засаг

Сумын хэмжээнд нийт 3009 аж ахуй нэгж байгууллагагаас аж үйлдвэрийн салбарт 91, төрийн өмчит үйлдвэрийн газар 4, орон нутгийн өмчит 7, худалдаа үйлчилгээний 2901 аж ахуй нэгж байгууллага үйл ажиллагаа явуулж байна.

Тус суманд 2013 онд аж үйлдвэрийн салбарт 1239618,2 сая төгрөгийн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэж 1263394,1 сая төгрөгийн борлуулалт хийж, худалдаа нийтийн хоолны салбарт 75337,6 сая төгрөг, нийтийн ахуй үйлчилгээнд 10444,8 сая төгрөг, ахуй үйлчилгээнд 1520,4 төгрөгийн гүйлгээ эргэлтэнд орсон байна.

Хөдөө аж ахуй

Сумын хэмжээнд 868 малтай өрх, малтай 8 аж ахуй нэгжийн 123569 толгой мал тоологдсоноос тэмээ 132, адуу 7210, үхэр 13230, хонь 59653, ямаа 43344 байна.

Орон сууцны хангамж

Сумын хэмжээнд тохилог орон сууц нийт 123 үүнээс 4 давхар 55 орон сууц, 5 давхар 52 орон сууц, 6 давхар 5 орон сууц, 7 давхар 1 орон сууц, 9 давхар 13 орон сууц, 12 давхар 1 орон сууцанд 9336 өрхийн 33559 мянган хүн амьдарч байна. Нийт хүн амын 38.2% нь тохилог орон сууцанд амьдарч байна. Мөн шинээр залуус, эко хороолол, Эрдэнэт элит, Төгөл хотхон зэрэг орон сууцны хорооллууд баригдаж бүтээн байгууллалт тасралтгүй хийгдэж байна.

Боловсрол

Ерөнхий боловсролын 12 жилийн улсын 15 сургууль, хувийн 7 сургуульд нийт 648 бүлэгт 18572 хүүхэд суралцаж, 1008 багш сурган хүмүүжүүлж байна. Нийт багш нарын 918 нь улсын сургуульд, 90 нь хувийн сургуульд ажиллаж байна.

Сургуулийн өмнөх боловсролын 35 цэцэрлэгээс улсын 27, хувийн 8 цэцэрлэгт 8194 хүмүүжиж 300 хүмүүжүүлэгч багш ажиллаж байна.

Мэргэжлийн 3 их дээд сургуульд 2985 оюутан, Техник мэргэжил сургалт үйлдвэрлэлийн 2 төвд 1348 хүүхэд тус тус сургалцаж байна.

Эрүүл мэнд

Эрүүл мэндийн 74 байгууллагаас Улсын төсвийн 1 эмнэлэг, өрхийн 8, хувийн 63, Эрдэнэт үйлдвэрийн 1 эмнэлэг ажилладаг бөгөөд нийт 313 их эмч, 673 дунд мэргэжилтэн, нийт 640 ортойгоор үйл ажиллагаа явуулж байна. Дунджаар 10000 хүн тутамд 31 их эмч, 67 дунд мэргэжилтэн ногдож байна.