Сан-Томе ба Принсипи

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Jump to navigation Jump to search
Бүгд Найрамдах Ардчилсан
Сан-Томе ба Принсипи Улс
República Democrática de
São Tomé and Príncipe (португал)
тусгаар тогтносон орон, бүрэн эрхт улс
Төрийн далбаа Төрийн сүлд
Уриа: "Unidade, Disciplina, Trabalho"
"Эв нэгдэл, Дэг журам, Хөдөлмөр"
Төрийн дууллын нэр:
порт. Independência total (Бүрэн тусгаар тогтнол)

НийслэлСан-Томе
Том хот нийслэл
Албан хэл португал хэл
Зөвшөөрөгдсөн орон нутгийн хэл
Ард түмэн  Сан-Томечууд
Төр засаг нэгдмэл байгууламж, хагас ерөнхийлөгчийн
бүгд найрамдах засагтай
 -  Ерөнхийлөгч Эваристо Карвальо
 -  Ерөнхий сайд Жоржи Бом Жесуш
Португалаас тусгаар тогносон
Нутаг дэвсгэр
 -  Бүх талбай 1,001 [1] км2 (171)
 -  Гадаргын ус (%) маш бага
Хүн ам
 -  Тооцоо (2018) 211,028 (186)
 -  Тооллого (2012) 178,739 
 -  Нягт сийрэг 199.7 хүн/км2 
ДНБ (ХАЧТ) 2017 оны тооцоо
 -  Нийт дүн $685 сая[2] 
 -  Нэг хүнд $3,220[2] 
ДНБ (Нэрлэсэн) 2017 оны тооцоо
 -  Нийт дүн $355 сая[2] 
 -  Нэг хүнд $1,668[2] 
ОТББИ (2010) 33.9[3] 
ХХИ (2019) 0.625[4] (135)
Мөнгөний нэгж Добра (STN)
Цагийн бүс +0
Замын хөдөлгөөн баруун
Домэйн нэр .st
Утасны томьёо +239

Сан-Томе ба Принсипи (порт. São Tomé and Príncipe, англиар Saint Thomas and Prince), албан ёсоор Бүгд Найрамдах Ардчилсан Сан-Томе ба Принсипи Улс (порт. República Democrática de São Tomé e Príncipe) нь Төв Африкийн баруун экваторын эргийн харалдаа орших, Гвинейн булангийн арлын орон юм. Хоорондоо 140 орчим км зайтай, Габоны баруун хойд эргээс 140 орчим км зайд орших 2 гол арал болох Сан-Томе болон Принсипиг тус тус төвлөх 2 олтриг дээр байдаг.

Эдгээр арлууд 15-р зуунд Португалын аялагчид олох хүртэл хүн амьдардаггүй эзгүй байв. 16-р зууны турш португалчууд бага багар арлуудыг колоничилж, суурьшсан бөгөөд Атлантын боолын худалдааны гол төвүүдийн нэг болжээ. Галт уулын үржил шимт хөрс, экваторын дагуух байрлал нь чихрийн нишингийн тариаланд тохиромжтой байсан бөгөөд улмаар кофе болон какао зэрэг валютын эх үүсвэр болох газар тариалан эрхлэх болж, энэ нь Африкийн эх газраас импортолсон боолуудын хөдөлмөр дээр тогтож байв. 19, 20-р зуунд нийгмийн эмх замбараагүй байдал, эдийн засгийн тогтворгүй байдал үргэлжилсээр 1957 онд тайван замаар тусгаар тогтнолоо олж авчээ. Сан-Томе ба Принсипи нь түүнээс хойш Африктаа хамгийн тогтвортой, ардчилсан засаглалтай улсуудын нэг байсаар ирэв.

201,800 оршин суугчтай (2018 оны албан ёсны тооцоо),[5][6] Сан-Томе ба Принсипи улс нь Африктаа хүн амын тоогоор Сейшелийн арлуудын дараа 2-рт орх хүн ам цөөтэй бүрэн эрхт улс бөгөөд португал хэлт орнуудын дунд хамгийн жижиг улс юм. Хүн амын ихэнх нь Африк, эсвэл португал-африкийн эрлийз (местичо) гаралтай байх бөгөөд ихэвчлэн католик ёсыг дагана. Португалын ноёрхол тус орны соёл, зан заншил, дуу хөгжимд гүнзгий ул мөр үлдээж, Европ, Африкийн хосолсон соёлыг бий болгожээ. Тус улс нь Португал хэлтэй орнуудын хамтын нийгэмлэгийг үүсгэн байгуулалцсан гишүүн орон юм.

Эшлэл[засварлах | edit source]