Паспорт

Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас
Jump to navigation Jump to search
Дотор, гадар нүүрний жишээ

Паспорт (өмнө нь "портоо орхих эсвэл бичгээр зөвшөөрөл" гэж нэрлэдэг байсан) нь улсуудын хилийг давж, гадаадад байхдаа өмчлөгчийн иргэний үнэмлэх, иргэншлийг нотолсон баримт бичиг юм. Паспорт нь иргэний харъяаллыг илэрхийлдэг боловч оршин суугаа улсыг заавал зааж өгөх шаардлагагүй.

Түүх[засварлах | edit source]

Паспорттай төстэй үүрэг гүйцэтгэж байсан бичиг цаасны талаарх хамгийн анхны мэдэгдлүүдийн нэг нь Еврей Библид байдаг. Нехемиа 2: 7-9, МЭӨ 450 оны үеэс эхлэн, Персийн Артаксеркс хаанд үйлчилж байсан Нехемиаг Иуда руу явах зөвшөөрөл хүсчээ; Хаан зөвшөөрч, түүнд "голын цаад талын захирагчид" захидлыг түүнд газар нутгаар аялж явахдаа түүнд аюулгүйгээр хүрэхийг хүсэв.

Паспорт нь Хятадын эрх баригчдын нэгэн чухал хэсэг нь Баруун Хань шиг байсан бөгөөд Цинь гүрний үед биш юм. Тэд нас, өндрийн болон биеийн онцлог зэрэг дэлгэрэнгүй мэдээллийг шаарддаг байв. Эдгээр паспорт нь эзэн хааны мужууд болон хяналтын цэгүүдийн хооронд шилжих хүний ​​чадварыг тодорхойлдог. Хүүхдүүд хүртэл паспорт хэрэгтэй байсан ч ээжийнхээ асрамжинд байсан нэг жил эсвэл түүнээс доош насныхан тэдэнд шаардлагатай биш байж болох юм.

Монголын Гадаад гаргасан Баримт бичиг

Барууны орнууд паспортын нэр "Passport" гэдэг нь "seaport" (боомт) -аас гардаггүй, харин Дундад зууны үед ашигладаг багажнуудаас ("porte") дамжин өнгөрдөг гэдэгт итгэдэг. Дундад зууны Европт зарим нэг баримт бичгийг орон нутгийн засаг захиргаанаас зорчигчдод олгож болно. Энэ систем Франц, 1867 оны хуулиар 1878 онд байгуулагдсан нийгмийн сөрөг хөдөлгөөнийг хянахын тулд олон нийтийн дэг журмын дагуу пасспортын хяналтыг сэргээх боломжийг олгожээ. 1879 онд эзэнт гүрэн ОХУ-аас ирсэн шилжин суурьшигчдын паспортын шаардлагыг тавьсан. 30 000 онд Польшоос 1885 онд цөллөгийг албадан гаргажээ. 1894 оноос эхлэн паспортаа Герман улсад зорчих гадаадын иргэдэд зориулсан паспорт, 1908 онд гадаадын ажилтан 1908 онд иргэний үнэмлэх авсан байна. 1905 онд байгуулагдсан Германы хөдөө аж ахуйн ажилчдын агентлаг тэдгээрийг хянах үүрэгтэй. Манж Чин гүрний үед Оросын эзэнт гүрэнтэй харьцахдаа "PASSPORT" гэсэн үгийг 1845 онд "護照" болгон орчуулсан байна. Богд хаант Монгол улсын Гадаад явдлын яам нь Хятад руу аяллын баримт бичгийг гаргасан.

Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсад 1925 он хүртэл үндэсний гадаад паспорт байсангүй. Улсын анхдугаар Их Хуралд Гадаад явдлын яамны сайдаас оруулсан илтгэлд зориулж 1924 оны 11 дүгээр сарын 12-нд гаргасан тогтоолын 9 дүгээр зүйлд “...Гадаад улс оронд одогчдод түүний төрсөн газар, нас, төрөл садан, аж явдал зэргийг тодорхойлсон паспорт гэдэг үнэмлэх бичгийг шийтгэн олгуулж оруулбал зохино” гэж тогтоожээ. Энэ саналыг 1925 оны 4 дүгээр сарын 3-нд Засгийн газрын 11 дүгээр хурлаар хэлэлцээд “Энэхүү паспорт бичгийг олгуулах нь зүйтэй болох тул эл бичгийг дэвтэр болгон үйлдүүлбээс зохино” гэжээ. Ийнхүү Монгол Улсын гадаад паспорт түүхнээ бий болсон бөгөөд түүнийг цаашид боловсронгуй болгох талаар 1926 онд Засгийн газрын хурал, Улсын III Их Хурал, 1927 оны Улсын IV Их Хурал тус тус хэлэлцсэн байна. 1926 оноос гадаадад суралцаж эхэлсэн оюутны асуудлыг Гадаад явдлын яам хариуцах болсны зэрэгцээ Монголд байгаа гадаадын иргэдийн байдал Монголын төр, засгийн анхаарлын төвд ямагт байсаар иржээ. Гадаадын харьяат нарт хамгаалах бичиг олгох тухай дүрмийг Ардын Засгийн газар 1921 онд батлан гаргажээ. Энэ асуудлыг Гадаад явдлын яам хариуцаж байсан учир ийм баримт бичиг олгох нь юуны өмнө аль улсын иргэн болох, ямар ажил хөдөлмөр эрхлэн амьдран суугааг тодруулан тогтооход чухал байв. Хамгаалах тэмдэгт бичиг нь гадаадын иргэдийн Монголд оршин суух үнэмлэх юм.

Жишээ нь[засварлах | edit source]

Ази тивийн улс орон бүрийн гадаад паспорт[засварлах | edit source]

Энэ хуудсанд Ази тивд оршдог бүрэн эрхт улс, заримдаг эрхт хоёр орон (Тайвань, Палестин), харъяат хоёр орон (Хонкон, Макао) тус бүрийн иргэдийг гадаад улсад аялж жуулчлахад шаарддаг паспортын нүүр хавтасны зургуудыг харуулж байна.

Дорно Ази[засварлах | edit source]

Дорно-Өмнө Ази[засварлах | edit source]

Дунд Ази[засварлах | edit source]

Өмнө Ази[засварлах | edit source]

Өрнө Ази[засварлах | edit source]

Америк тивийн Үндсэн улс орон бүрийн гадаад паспорт[засварлах | edit source]

Хойд Америк[засварлах | edit source]

Өмнөд Америк[засварлах | edit source]

Далайн орнууд улс бүрийн гадаад паспорт[засварлах | edit source]