Румын
| Төрийн дуулал 'Deşteaptă-te, romвne! Румынчууд аа, сэрцгээ!' |
|
 |
|
| Нийслэл | Бухарест |
| Албан ёсны хэл(нүүд) | Румын хэл |
| Засаглал | Хагас ерөнхийлөгчийн засаглалтай нэгдсэн улс |
| - Ерөнхийлөгч | Трайан Башеску |
| - Ерөнхий сайд | Эмиль Боч |
| Тусгаар тогтнолын үйл явдлууд | |
| - Трансильвани бий болсон | 10-р зуун |
| - Валлахи бий болсон | 1290 |
| - Молдав бий болсон | 1346 |
| - Нэгдсэн улс бий болсон | 1599 |
| - Молдав, Валлахийг дахин нэгтгэсэн | 1859 оны 1 сарын 24 |
| - Тусгаар тогтнолоо албан ёсоор хүлээн зөвшөөрүүлсэн | 1878 оны 7 сарын 13 |
| - Трансильванийг нэгтгэсэн | 1918 оны 12 сарын 1 |
| Европын холбоонд элссэн | 2007 оны 1 сарын 1 |
| Газар нутаг | |
| - Нийт | 238,391 км² (82-д) |
| - Ус (%) | 3 |
| Хүн ам | |
| - 2009 оны 7 сар оны тооцоо | 22,215,421[1] (51-д) |
| - 2002 он оны тооллого | 21,680,974 |
| - Нягтшил | 90/км² (104-д) |
| ҮНБ | 2009 оны тооцоо |
| - Нийт | $258.892 тэрбум[2] (-д) |
| - 1 хүнд оногдох ҮНБ | $12,131[2] (58-д) |
| ХХИ (2009 он) | 0.837 (63-д) – өндөр |
| Мөнгөн тэмдэгт | Лев (RON) |
| Цагийн бүс | UTC+2 |
| - Зун | UTC+3 |
| Улсын домэйн нэр | .ro |
| Утасны код | +40 |
Румын нь Зүүн Европт орших улс юм. Баруун урд талаараа Серби, баруун талаараа Унгар, хойд талаараа Украйн, зүүн хойд талаараа Молдав, өмнө талаараа Болгар улсуудтай хиллэх бөгөөд зүүн талаараа Хар тэнгис ээр хүрээлэгдэнэ. Нийслэл нь Бухарест хот.
Зүүн Европын слав гаралтай улсууд дунд орших Ром гаралтай улс бөгөөд цорын ганц албан ёсны хэл нь румын хэл юм. Үнэн алдартны шашны нөлөө ихтэй.
Төрийн далбаа нь Чадын төрийн далбаатай андуурагдах тохиолдол их байдаг ч Румыны төрийн далбааны цэнхэр өнгө нь арай бүдэг юм. 1989 онд ардчилсан системд шилжих хүртэл төрийн далбааны голд нь тэр үеийн төрийн сүлд нь дүрслэгдсэн байдаг байв.
Агуулга |
[засварлах] Нэршил
Албан ёсны нэр нь румын хэлээр Romвnia, монгол хэлээр Румын гэдэг.
Уг нэр нь "Ромчуудын нутаг" хэмээх утгатай. Хуучин нэрүүдийг нь доор оруулав:
[засварлах] Түүх
 Энэ хэсэг хэт богино байна. Үүнийг өргөжүүлж Википедиад туслаарай. |
Мөн Молдавын түүхийг үзнэ үү.
Эрт цагт дакичууд Румыны нутагт оршин суудаг байв. Улмаар Ромын эзэнт гүрний мэдэлд багтсанаар Румын хэмээх нэр үүсчээ.
[засварлах] Засаг захиргааны хуваарь
Румын нь засаг захиргааны хувьд 41 муж болон нийслэл Бухарестад хуваагдана.
[засварлах] Газарзүй
Серби, Болгар улстай хиллэх хил нь ерөнхийдөө Дунай мөрний дагуу байдаг. Молдавтай хиллэх хил болох Прут гол нь Дунай мөрөнтэй нийлж, Хар тэнгист цутгана. Дунай мөрний адаг дельт нь тусгай хамгаалалттай.
Румыны нутгийн 34%-ийг уулс, 33%-ийг толгод, 33%-ийг тал газар эзэлнэ. Тус улсын төвд Карпатын нуруу Трансильваний тэгш өндөрлөгөөр хүрээлэгдэн оршино. Карпатын нуруунд далайн түвшнээс дээш 2,000 м-ээс өндөр 14 оргил бий. Хамгийн өндөр Молдовяну оргил нь 2,544 м өндөр юм.
[засварлах] Хүн ам
Оршин суугчдын 89% нь румын, 6% нь мажар, 2% нь цыган үндэстэн болно. Мөн серби, украйн, герман, турк, татар, словак, болгар, орос, еврейчүүд цөөн тоотой бий. Румынчууд нь эртний даки болон шилжин суурьшсан цыгануудын цус холилдож үүссэн гэж үздэг ч хүлээн зөвшөөрдөггүй хүмүүс бий. Мажаруудын ихэнх нь Унгартай газар нутгийн маргаантай Трансильванид амьдардаг.
Чаушескугийн засаглалын үед төрөлтийг дэмжих бодлого баримталж, Балканы хойгийн хамгийн их хүн амтай улс болсон ч зах зээлийн системд шилжсэний дараа хүүхдээ өсгөж хүчрэхгүй болсон эцэг эхчүүд хүүхдээ хаях үзэгдэл их гарсан билээ.
[засварлах] Дэлхийн өв
Румыны нутагт ЮНЕСКО-гийн Дэлхийн өвийн жагсаалтад бүртгэгдсэн соёлын өв 6, байгалийн өв 1 бий.
-
Дунай мөрний дельт - (1991)
-
Цайз-сүмүүд бүхий Трансильваний тосгод - (1993, 1999 онд өргөтгөсөн)
-
Хорезу сүм - (1993)
-
Молдавын хойд хэсгийн ханын зураг бүхий сүмүүд - (1993)
-
Sвrbi Josani.jpg
Марамреш бүсийн модон сүмүүд - (1999)
-
Сигисоарагийн түүхэн бүс нутаг - (1999)
-
Дакичуудын цайз - (1999)
[засварлах] Эшлэл
- ↑ Romania - People. https://www.cia.gov+(1 November 2009). January 1, 2010-д хандсан.
- ↑ 2.0 2.1 Romania. International Monetary Fund. 2010-04-21-д хандсан.
[засварлах] Гадаад холбоосууд
 |
Commons: Romвnia - зураг, дуу, бусад юмс |
- Засгийн газар
- Ерөнхий мэдээлэл
- Country Profile from BBC News
- Romania information from the United States Department of State
- Portals to the World from the United States Library of Congress
- Romania at UCB Libraries GovPubs
- Эдийн засаг болон хууль
- Exchange Rates – from the National Bank of Romania
- Romanian Law and Miscellaneous - English
- Соёл урлаг ба түүх
- Chronology of Romania from the World History Database
- ICI.ro - A comprehensive site about Romania
- Treasures of the national library of Romania
- Жуулчлал
| Европын орнууд |
|---|
| Австри · Азербайжан1 · Албани · Андорра · Армен2 · Беларусь · Бельги · Болгар · Босни ба Херцеговина · Ватикан · Герман · Грек · Гүрж1 · Дани3 · Ирланд · Исланд · Испани1 · Итали1 · Казахстан1 · Кипр2 · Косово5 · Орос1 · Латви · Литва · Лихтенштейн · Люксембург · Македон4 · Мальта · Молдав · Монако · Монтенегро · Нидерланд3 · Норвеги3 · Нэгдсэн Вант Улс · Польш · Португал3 · Румын · Сан-Марино · Серби · Словак · Словен · Турк1 · Унгар · Украйн · Финланд · Франц1 · Хорват · Чех · Швейцари · Швед · Эстон |
| 1 Европ тивд оршдоггүй нутаг дэвсгэртэй. 2Нутаг нь бүхэлдээ Баруун Азид орших ч Европтой соёл, улс төрийн хамааралтай. 3 Европоос алслагдсан харъяат нутаг дэвсгэртэй. 4 Нэр нь Гректэй маргаантай. 5 2008 оны 2 сарын 17-нд Серби улсаас салж, тусгаар тогтносноо зарлан тунхагласан бөгөөд одоогоор НҮБ-ын 69 гишүүн хүлээн зөвшөөрдөг.  |
