Ташкент
Ташкент
Toshkent / Тошкент | |
|---|---|
| Tashkent | |
Ташкент хотын үзэмж Дээд Чуулганы барилга | |
Хоч: Tosh (ш.о. 'Чулуу') | |
Уриа: Kuch Adolatdadir ("Хүч шударга ёсонд байдаг") | |
| Солбицол: 41°18′40″N 69°16′47″E / 41.31111°N 69.27972°EСолбицол: 41°18′40″N 69°16′47″E / 41.31111°N 69.27972°E | |
| Улс | |
| Суурьшсан | МЭӨ 3-р зуун |
| Дүүрэг | 12 дүүрэг |
| Засаг захиргаа | |
| • Төрөл | Хотын захиргаа |
| • Хоким | Шавкат Умирзаков |
| Газар нутаг | |
| 631.29 км2 (243.74 бээр2) | |
| • Бөөгнөрөл | 6,400 км2 (2,500 бээр2) |
| Хэмжээ | |
| • Урт | 25 км (16 бээр) |
| • Өргөн | 30 км (20 бээр) |
| Өндөр | 455 м (1,493 фут) |
| Хүн ам (2025 оны 10 сарын 1) | |
| • Нийслэл | 3,164,030[1] |
| • Байр | Төв Азид 1-т Узбекистанд 1-т |
| • Нягтрал | 4,816/км2 (12,470/бээр2) |
| • Хотын бүс | 2,575,431 |
| • Бөөгнөрөл | 2,633,661 |
| • Нягтрал | 410/км2 (1,100/бээр2) |
| Иргэдийн нэршил | Toshkentlik (Узбек) |
| Цагийн бүс | UTC+05:00 (UZT) |
| Шуудангийн код | 100000–100214 |
| Бүсийн дугаар | 71 |
| Улсын дугаар | 01 |
| ХХИ (2019) | 0.814[2] маш өндөр |
| Олон улсын нисэх онгоцны буудал | Ислам Каримовын Ташкентын олон улсын нисэх онгоцны буудал |
| Шуурхай тээврийн систем | Ташкентын метро |
| Вэб сайт | tashkent |
| Албан ёсны нэр | Баруун Тэнгэр Уул |
| Шалгуур | Natural: |
| Эшлэл | 1490 |
| Бүртгэл | 2016 (40-р чуулган) |
| Бүс нутаг | 528,177.6 га |
Ташкент хот (узбек хэлний латинаар Toshkent, кириллээр Тошкент, «чулуун хот») — нь Узбекистаны нийслэл, улсынхаа төдийгүй Дундад Азийн хамгийн олон хүнтэй хот.
Газар нутаг
[засварлах | кодоор засварлах]Одоо цагт улсын зүүн хойд биеийн Чирчик голын хөндийд д.т.дээш 440—480 м өндөрт 334.8 км²[3][4] талбайг Ташкент хотод хамааруулан хуваарилсан байдаг.[5]
Хүн ам
[засварлах | кодоор засварлах]Хүн ам нийт (2009) - 2,220,700 хүн[6][7], метрополи газар нутаг 4.45 олон.[8]
Яг албан бүртгэлээр 2009 оны байдлаар 2.3 сая[7] оршин суугчтай гэдэг ч шилжин ирээд бүртгэлгүй суугчдыг тооцвол 4.45 сая хүний хот болсон бололтой.[9] 2008 онд хотын хүн амын 63.0% - узбек, 20.0% - орос, 4.5% - татар угсаатан байжээ.[10]
Засаг захиргааны нэгж
[засварлах | кодоор засварлах]Ташкент анх 4 хуваагддаг байсан бол нэмэгдсээр байгаад одоо 11 дүүрэгтэй.

| Дүүрэг[11] | Хүн ам мянг. хүн (01.01.2009)[12] |
Газар нутаг км² |
Нягтрал хүн/км² |
|---|---|---|---|
| Бектемир | 27,5 | 20,5 | 1341 |
| МирзоУлуғбек | 245,2 | 31,9 | 7687 |
| Миробод | 122,7 | 17,1 | 7175 |
| Олмазор | 305,4 | 34,5 | 8852 |
| Сергели | 149,0 | 56,0 | 2661 |
| Учтепа | 237,0 | 28,2 | 8404 |
| Хамза | 204,8 | 33,7 | 6077 |
| Чилонзор | 217,0 | 30,0 | 7233 |
| Шайхонтохур | 285,8 | 27,2 | 10 507 |
| Юнусобод | 296,7 | 41,1 | 7219 |
| Яккасарой | 115,2 | 14,6 | 7890 |
| Ташкент | 2206,3 | 334,8 | 6590 |
Засаг захиргааны нэгжүүдийн түүхэн нэрс
[засварлах | кодоор засварлах]Анх:
- Бешйохоч
- Кукча
- Шайхонтохур
- Себзор
1940:
- Октябрь
- Киров
- Сталин
- Фрунзе
- Ленин
- Куйбышев
1981:
- Бектемир
- Акмаль Икрамов (Учтепинский)
- Хамза (Хамза)
- Ленин (Мирабад)
- Куйбышев (Мирзо Улугбек)
- Сергели
- Октябрь (Шайхонтохур)
- Собир Рахимов (Олмазар)
- Чиланзар
- Фрунзе (Яккасарайск)
- Киров (Юнусабад)
Газар зүй
[засварлах | кодоор засварлах]Уур амьсгал
[засварлах | кодоор засварлах]| Цаг уурын мэдээлэл: Ташкент (1991–2020, туйлын үе 1867–одоо) | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Сар | 1 сар | 2 сар | 3 сар | 4 сар | 5 сар | 6 сар | 7 сар | 8 сар | 9 сар | 10 сар | 11 сар | 12 сар | Жил |
| Макс. Температур °C (°F) | 22.6 (72.7) |
27.0 (80.6) |
32.5 (90.5) |
36.6 (97.9) |
39.9 (103.8) |
43.0 (109.4) |
44.6 (112.3) |
43.1 (109.6) |
40.0 (104.0) |
37.5 (99.5) |
31.6 (88.9) |
27.3 (81.1) |
44.6 (112.3) |
| Дундаж дээд °C (°F) | 7.2 (45.0) |
9.5 (49.1) |
16.0 (60.8) |
22.3 (72.1) |
28.0 (82.4) |
33.6 (92.5) |
35.9 (96.6) |
34.9 (94.8) |
29.5 (85.1) |
22.2 (72.0) |
14.1 (57.4) |
8.6 (47.5) |
21.8 (71.3) |
| Өдрийн дундаж °C (°F) | 2.3 (36.1) |
4.2 (39.6) |
10.2 (50.4) |
15.9 (60.6) |
21.1 (70.0) |
26.2 (79.2) |
28.3 (82.9) |
26.6 (79.9) |
21.0 (69.8) |
14.4 (57.9) |
8.1 (46.6) |
3.5 (38.3) |
15.2 (59.3) |
| Дундаж доод °C (°F) | −1.3 (29.7) |
0.1 (32.2) |
5.3 (41.5) |
10.1 (50.2) |
14.3 (57.7) |
18.4 (65.1) |
20.1 (68.2) |
18.4 (65.1) |
13.4 (56.1) |
8.3 (46.9) |
3.6 (38.5) |
−0.1 (31.8) |
9.2 (48.6) |
| Мин. температур °C (°F) | −28 (−18) |
−25.6 (−14.1) |
−16.9 (1.6) |
−6.3 (20.7) |
−1.7 (28.9) |
3.8 (38.8) |
8.2 (46.8) |
5.7 (42.3) |
0.1 (32.2) |
−11.2 (11.8) |
−22.1 (−7.8) |
−29.5 (−21.1) |
−29.5 (−21.1) |
| Дундаж хур тунадас см (инч) | 54.9 (2.16) |
72.1 (2.84) |
66.4 (2.61) |
63.3 (2.49) |
41.1 (1.62) |
16.8 (0.66) |
3.4 (0.13) |
2.1 (0.08) |
4.6 (0.18) |
23.7 (0.93) |
51.2 (2.02) |
58.4 (2.30) |
458.0 (18.03) |
| Average extreme snow depth см (инч) | 3 (1.2) |
2 (0.8) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
0 (0) |
2 (0.8) |
3 (1.2) |
| Дундаж хур тунадастай өдрүүд (≥ 1.0 мм) | 14 | 14 | 14 | 13 | 11 | 8 | 4 | 3 | 4 | 8 | 11 | 13 | 117 |
| Бороотой өдөр | 14 | 13 | 14 | 12 | 11 | 7 | 4 | 3 | 3 | 7 | 10 | 12 | 110 |
| Цастай дундаж өдөр | 9 | 7 | 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 2 | 6 | 27 |
| Дундаж харьцангуй чийгшил (%) | 73 | 68 | 61 | 60 | 53 | 40 | 39 | 42 | 45 | 57 | 66 | 73 | 56 |
| Сарын дундаж нартай цаг | 104.7 | 119.4 | 169.2 | 222.7 | 303.0 | 352.8 | 386.5 | 353.4 | 283.8 | 220.4 | 135.0 | 104.7 | 2,755.6 |
| Эх сурвалж 1: Pogoda.ru.net[13] | |||||||||||||
| Эх сурвалж 2: NOAA[14] | |||||||||||||
Метро
[засварлах | кодоор засварлах]
Ташкент хотод метроны шугам сүлжээ бий. Ташкентын метро 1977 онд байгуулагдсан. Шугамууд:
- Чинлазар (1977 онд ашиглалтад орсон)
- Узбекистан (1984 онд ашиглалтад орсон)
- Юнусабад (2001 онд ашиглалтад орсон)[15].
Түүх
[засварлах | кодоор засварлах]Зургийн цомог
[засварлах | кодоор засварлах]Ташкентын түүхэн газрын зургууд:
- 1865
- 1913
- 1940
- 1965
- 1966
- 1981
- 2000
Ардын аж ахуй
[засварлах | кодоор засварлах]Зургийн цомог
[засварлах | кодоор засварлах]Ташкентын худалдаа үйлчилгээний төв:
Бусад:
Aх дүү хотууд
[засварлах | кодоор засварлах]Мөн үзэх
[засварлах | кодоор засварлах]Цахим холбоос
[засварлах | кодоор засварлах]| Wiktionary: Ташкент – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу |
- Stronski, Paul, Tashkent: Forging a Soviet City, 1930–1966 (Pittsburgh, University of Pittsburgh Press, 2010).
- Jeff Sahadeo, Russian Colonial Society in Tashkent, 1865–1923 (Bloomington, IN, Indiana University Press, 2010).
- Photos of historical monuments and modern buildings in Tashkent
- Recent photos of Tashkent with comments in English
- Disability Information Resource Centre in Tashkent
- Tashkent Directory[permanent dead link]
Эшлэл
[засварлах | кодоор засварлах]- ↑ "Toshkent shahar statistika boshqarmasi" [Ташкент Хотын Статистикийн Газар]. Татаж авсан: 2026-05-29.
- ↑ "Sub-national HDI – Area Database – Global Data Lab". hdi.globaldatalab.org (Англи хэлээр). Татаж авсан: 2025-07-06.
- ↑ "Ташкент (Узбекистан)". Эх хувилбараас архивласан: 2011-08-23. Татаж авсан: 2012-07-02.
- ↑ Ташкент, Узбекистан: все о Ташкенте от «Тонкостей туризма»
- ↑ "Справка о городе на официальном сайте хокимията г. Ташкент". Эх хувилбараас архивласан: 2012-01-25. Татаж авсан: 2012-05-30.
- ↑ "Население Ташкента". Эх хувилбараас архивласан: 2013-07-06. Татаж авсан: 2012-07-02.
- 1 2 Демографические данные
- ↑ Uzbektourism.uz[permanent dead link]
- ↑ Uzbektourism.uz[permanent dead link]
- ↑ "Этнический состав населения Ташкента на 2008 год". Эх хувилбараас архивласан: 2012-01-26. Татаж авсан: 2012-06-30.
- ↑ "Административно-территориальное деление на сайте хокимията г. Ташкент (узб.)". Эх хувилбараас архивласан: 2010-07-26. Татаж авсан: 2012-07-02.
- ↑ "Административно-территориальное деление на сайте хокимията г. Ташкент (рус.)". Эх хувилбараас архивласан: 2015-02-07. Татаж авсан: 2012-07-02.
- ↑ Климат Ташкента (Орос хэлээр). Pogoda.ru.net. Татаж авсан: 2026-05-29.
- ↑ "Tashkent Climate Normals 1991–2020". Үндэсний далай тэнгис ба агаар мандлын захиргаа. Татаж авсан: 2026-05-29.
- ↑ Первый участок Юнусабадской линии был пущен в эксплуатацию 24 октября 2001 года.
- ↑ Карамель «Лайма». Сделано в Ташкенте
