Чех

Чөлөөт нэвтэрхий толь, Википедиагаас
Харайх: Удирдах, Хайлт
Бүгд Найрамдах Чех Улс
Česká republika
Төрийн далбаа Төрийн сүлд
Уриа: чех. Pravda vítězí
"Үнэн ялдаг"
Төрийн дууллын нэр:
чех. Kde domov můj?
"Миний гэр хаана вэ?"
Нийслэл 
(их хот)
Prague CoA CZ.svg Прага
Албан хэл Чех хэл
Төр засаг Парламентын бүгд
найрамдах улс
 -  Ерөнхийлөгч Милош Земан (2013-)
 -  Ерөнхий сайд Иржи Руснок
Түүхэн суурь
 -  Бохем гүнт улс 870 он 
 -  Бохем вант улс 1198 он 
 -  Чехословак улс 1918 оны 10 сарын 28 
 -  өнөөгийн Чех улс 1993 оны 1 сарын 1 
Нутаг дэвсгэр
 -  Бүх талбай 78,866 км2 (116)
 -  Гадаргын ус (%) 2
Хүн ам
 -  Тооллого (2011) 10,562,214 
 -  Нягт сийрэг 134 хүн/км2 
ДНБ (ХАЧТ) 2011 оны тооцоо
 -  Нийт дүн $268.772 тэрбум[1] 
 -  Нэг хүнд $25,525[1] 
ДНБ (Нэрлэсэн) 2011 оны тооцоо
 -  Нийт дүн $218.363 тэрбум[1] 
 -  Нэг хүнд $20,938[1] (38)
ОТББИ (2008) 26 (бага) (4)
ХХИ (2010) 0.865[2] (дээд) (28)
Мөнгөний нэгж Чех крон (CZK)
Цагийн бүс +1
Замын хөдөлгөөн баруун
Домэйн нэр .cz1
Утасны томьёо +420
1Европын холбооны гишүүн тул мөн .eu-г хэрэглэнэ.
Храдчани - Прагын цайз

Бүгд Найрамдах Чех Улс (чех. Česká republika), Чех улс (чех. Česko) нь төв Европын нэгэн улс бөгөөд өөрөөр Бохем ч гэж нэрлэгддэг. Нийслэл бөгөөд хамгийн том хот нь Прага юм. Мөнгөн тэмдэгт нь Чех крон (koruna - CZK) бөгөөд 1 евро ойролцоогоор 25 CZK-той тэнцдэг. БНЧУ-ын ерөнхийлөгч нь Вацлав Клаус билээ. Хүн ам нь 10 сая орчим. Албан ёсны хэл нь чех хэл юм. Чех хэл нь Славян хэлний бүлд багтдаг бөгөөд словак, польш хэлнүүдтэй төрөл юм. 1993 онд Чехийн Гадаад явдлын яам Чех гэсэн нэрийг албан ёсны бичиг баримтаас гадуур хэрэглэж болно гэж мэдэгдсэн.

Чехийн түүх МЭ IX зуунаас эхтэй бөгөөд удаан хугацааны турш Төв Европын хамгийн хүчирхэг улсуудын нэг байсан. Хожим Чех Нэгдүгээр Райхын хамгийн олон хүн амтай, хамгийн баян улс болсон бөгөөд олон ч эзэн хаан эндээс карьераа эхэлж байлаа. 1515 оны Венагийн гэрээний нөхцлийн дагуу 1526 онд Луй Ягеллон нас барсны дараа одоогийн Чехийн нутаг дэвсгэрийн хэсгүүд болох Бохем, Унгарын вант улсууд Хабсбургийн захиргаанд орсон. Ийнхүү Хабсбургийн бүрэлдхүүнд 1918 он хүртэл байсан. Тус улс нь 1918-1992 онд Чехословакийн нэг байв. Чехословак 1918 онд Австри-Унгарын Эзэнт гүрнээс тусгаар тогтнож байлаа. Чехословакийн анхны ерөнхийлөгч нь Томас Гарриг Мазарик байлаа. Чехословак 1993 онд тайван замаар Бүгд Найрамдах Чех Улс болон Словак хэмээх хоёр улс болон задарчээ. Бүгд Найрамдах Чех Улс 2004 оны тавдугаар сарын 1-нд Европын Холбооны гишүүн болсон.

Бүгд Найрамдах Чех Улс далайд гарцгүй бөгөөд Герман, Австри, Словак, Польш улсуудтай хиллэдэг.

Эх үүсвэр[засварлах]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 Czech Republic. International Monetary Fund. 14 January 2012-д хандсан.
  2. Human Development Report 2011. United Nations (2011). 5 November 2011-д хандсан.

Гадаад холбоос[засварлах]

Commons
Викимедиа дуу дүрсний сан: Czech Republic