Хром
Харагдац
| Хром | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Дуудлага | /xrɔm/ | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Гадаад байдал | металлын мөнгөлөг | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Стандарт атомын жин Ar°(Cr) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Үелэх систем дэх Хром | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Атомын дугаар (Z) | 24 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бүлэг | 6-р бүлэг | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Үе | 4-р үе | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Блок | d-блок | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Электрон байгуулалт | [Ar] 3d5 4s1 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Давхарга бүрт | 2, 8, 13, 1 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Физик шинж чанарууд | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Төлөв | хатуу | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хайлах температур | 2180 K (1907 °C, 3465 °F) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Буцлах температур | 2944 K (2671 °C, 4840 °F) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Нягт (20° C) | 7.192 г/см3 [3] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| шингэн үед (х.т.) | 6.3 г/см3 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хайлах энтальп | 21.0 кЖ/моль | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Уурших энтальп | 347 кЖ/моль | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хувийн дулаан шингээлт | 23.35 Ж/(моль·K) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
Уурын даралт
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Атомын шинж чанар | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Исэлдэлтийн зэрэг | нийтлэг: +3, +6 −4,[4] −2,[5] −1,[5] 0,[6] +1,[5] +2,[5] +4,[5] +5[5] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Цахилгаан сөрөг чанар | Полингийн шаталбар: 1.66 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ионжилтын энерги |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Атомын радиус | эмпирик: 128 пм | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ковалент радиус | 139±5 пм | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бусад шинж чанарууд | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Байгалийн тархац | анхдагч | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Талст бүтэц | бие-төвтэй куб (бтк) (cI2) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Торны тогтмол | a = 288.49 пм (20 °C)[3] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Дулааны тэлэлт | 4.81×10−6/K (at 20 °C)[3] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Дулаан дамжуулалт | 93.9 Вт/(м⋅K) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Цахилгаан эсэргүүцэл | 125 nΩ⋅м (20 °C) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Соронзон чанар | антиферросоронзон (илүү: SDW)[7] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Моляр соронзон мэдрэмж | +180.0×10−6 см3/моль (273 K)[8] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Юнгийн модуль | 279 ГПа | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хөдөлгөх модуль | 115 ГПа | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Эзлэхүүний модуль | 160 ГПа | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Дууны хурд нимгэн саваа | 5940 м/с (20 °C) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Пуассоны коэффициент | 0.21 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Моосын хатуулаг | 8.5 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Викерсийн хатуулаг | 1060 МПа | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бринеллийн хатуулаг | 687–6500 МПа | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| CAS дугаар | 7440-47-3 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Түүх | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Нэрийн үүсэл | Грекийн χρῶμα, "өнгө" үгнээс, учир нь олон хромын нэгдлүүд эрчимтэй өнгөтэй байдаг | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Нээсэн ба анх ялгасан | Луи Никола Воклен (1794, 1797) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хамгийн тогвортой изотопууд | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Хром (Chromium) нь Cr хэмээх тэмдэглэгээтэй, атомын дугаар 24 бүхий, 6-р бүлгийн эхний элемент болох химийн элемент юм. Төмөрлөг саарал өнгөтэй, гялалзсан хатуу металл бөгөөд өндөр температурт хайлдаг. Үнэр, амтгүй, уян зөөлөн шинж чанартай. Тус элементийн нэр нь Грек хэлээр "өнгө" гэсэн утгатай "хрома" (χρωμα) хэмээх үгнээс гаралтай. 1797 онд Луйс Николас Ваукелин хромыг крокоит (Хар тугалгын хромат) дотроос олж нээжээ.
Гадны холбоос
[засварлах | кодоор засварлах]| Wiktionary: Хром – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу |
Эшлэл
[засварлах | кодоор засварлах]- ↑ "Стандарт атомын жин: Хром". CIAAW. 1983.
- ↑ Прохаска, Томас; Иргер, Йоханна; Бенефилд, Жаклин; Бөхлке, Жон К.; Чессон, Лесли А.; Коплен, Тайлер Б.; Дин, Типин; Данн, Филип Ж. Х.; Грёнинг, Манфред; Холден, Норман Э.; Мейжер, Харро А. Ж. (2022-05-04). "Элементүүдийн стандарт атомын жин 2021 (IUPAC Техникийн тайлан)". Pure and Applied Chemistry (Англи хэлээр). doi:10.1515/pac-2019-0603. ISSN 1365-3075.
- 1 2 3 Арбластер, Жон В. (2018). Элементүүдийн кристаллографийн шинж чанарын сонгосон утгууд. Материалын Парк, Охайо: ASM International. ISBN 978-1-62708-155-9.
- ↑ Cr(–4) is known in Na4Cr(CO)4; see John E. Ellis (2006). "Adventures with Substances Containing Metals in Negative Oxidation States". Inorganic Chemistry (Англи хэлээр). 45 (8): 3167–3186. doi:10.1021/ic052110i.
- 1 2 3 4 5 6 Гринвуд, Норман Н.; Эрншоу, Алан (1997). Элементүүдийн хими (2-р хэвлэл). Butterworth-Heinemann. х. 28. doi:10.1016/C2009-0-30414-6. ISBN 978-0-08-037941-8.
- ↑ Cr(0) is known in Cr(CO)6; see John E. Ellis (2006). "Adventures with Substances Containing Metals in Negative Oxidation States". Inorganic Chemistry (Англи хэлээр). 45 (8): 3167–3186. doi:10.1021/ic052110i.
- ↑ Фосетт, Эрик (1988). "Spin-density-wave antiferromagnetism in chromium". Reviews of Modern Physics. 60: 209. Bibcode:1988RvMP...60..209F. doi:10.1103/RevModPhys.60.209.
- ↑ Вэст, Роберт (1984). CRC, Хими, физикийн гарын авлага. Бока Ратон, Флорида: Chemical Rubber Company Publishing. х. E110. ISBN 0-8493-0464-4.
- ↑ Кондев, Ф. Г.; Ван, М.; Хуан, В. Ж.; Наими, С.; Ауди, Г. (2021). "The NUBASE2020 evaluation of nuclear properties" (PDF). Chinese Physics C. 45 (3): 030001. doi:10.1088/1674-1137/abddae.

