Рутени
Харагдац
| Рутени | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Дуудлага | /rutʰeni/ | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Гадаад байдал | мөнгөлөг цагаан металл | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Стандарт атомын жин Ar°(Ru) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Үелэх систем дэх Рутени | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Атомын дугаар (Z) | 44 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бүлэг | 8-р бүлэг | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Үе | 5-р үе | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Блок | d-блок | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Электрон байгуулалт | [Kr] 4d7 5s1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Давхарга бүрт | 2, 8, 18, 15, 1 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Физик шинж чанарууд | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Төлөв | хатуу | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хайлах температур | 2607 K (2334 °C, 4233 °F) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Буцлах температур | 4423 K (4150 °C, 7502 °F) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Нягт (20° C) | 12.364 г/см3[3] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| шингэн үед (х.т.) | 10.65 г/см3 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хайлах энтальп | 38.59 кЖ/моль | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Уурших энтальп | 619 кЖ/моль | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хувийн дулаан шингээлт | 24.06 Ж/(моль·K) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Уурын даралт
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Атомын шинж чанар | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Исэлдэлтийн зэрэг | нийтлэг: +3, +4 −2,[4] 0,[5] +1,[4] +2,[4] +5,[4] +6,[4] +7,[4] +8[4] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Цахилгаан сөрөг чанар | Полингийн шаталбар: 2.2 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ионжилтын энерги |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Атомын радиус | эмпирик: 134 пм | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ковалент радиус | 146±7 пм | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бусад шинж чанарууд | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Байгалийн тархац | анхдагч | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Талст бүтэц | гексагонал нягт бүтэцтэй (гнб) (hP2) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Торны тогтмолууд | a = 270.58 пм c = 428.16 пм (20 °C)[3] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Дулааны тэлэлт | 6.78×10−6/K (20 °C)[3][a] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Дулаан дамжуулалт | 117
αa 5.77 αc 8.80 αavr 6.78 Вт/(м⋅K) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Цахилгаан эсэргүүцэл | 71 nΩ⋅м (0 °C) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Соронзон чанар | парасоронзон[6] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Моляр соронзон мэдрэмж | +39×10−6 см3/моль (298 K)[6] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Юнгийн модуль | 447 ГПа | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хөдөлгөх модуль | 173 ГПа | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Эзлэхүүний модуль | 220 ГПа | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Дууны хурд нимгэн саваа | 5970 м/с (20 °C) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Пуассоны коэффициент | 0.30 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Моосын хатуулаг | 6.5 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Бринеллийн хатуулаг | 2160 МПа | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| CAS дугаар | 7440-18-8 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Түүх | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Нэрийн үүсэл | Оросын Латин нэр Рутени үгнээс[7][8] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Нээсэн ба анх ялгасан | Карл Эрнст Клаус (1844) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Хамгийн тогвортой изотопууд | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Рутени нь Ru тэмдэгтэй , атомын дугаар нь 44 байдаг химийн элемент юм. Энэ нь ховор шилжилтийн металлд хамаардаг. Германы эрдэмтэн Карл Эрнст Клаус 1844 онд нээсэн бөгөөд Рутениа хэмээх төрөлх нутгийнхаа нэрээр нэрлэжээ.
Шинж чанар
[засварлах | кодоор засварлах]Физик шинж чанар
[засварлах | кодоор засварлах]
| Z | Элемент | Э/бүрхүүлийн дугаар |
|---|---|---|
| 26 | төмөр | 2, 8, 14, 2 |
| 44 | рутени | 2, 8, 18, 15, 1 |
| 76 | осми | 2, 8, 18, 32, 14, 2 |
| 108 | хасси | 2, 8, 18, 32, 32, 14, 2 |
Рутени нь 8-р бүлгийн бусад элементүүдээс ялгаатай нь гадна электроны бүрхүүлдээ 1 л электронтой байдаг.
Зарим рутенийн оксидийг ангижруулах томьёо:
| 0.455 V | Ru2+ + 2д− | ↔ Ru |
| 0.249 V | Ru3+ + e− | ↔ Ru2+ |
| 1.120 V | RuO2 + 4H+ + 2д− | ↔ Ru2+ + 2Н2O |
| 1.563 V | RuO2− 4RuO2− |
↔ Ru2+ + 4H2O |
| 1.368 V | RuO− 4RuO− |
↔ Ru2+ + 4H2O |
| 1.387 V | RuO4 + 4H+ + 4e− | ↔ RuO2 + 2Н2O |
Цахим холбоос
[засварлах | кодоор засварлах]| Wiktionary: Рутени – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу |
Эшлэл
[засварлах | кодоор засварлах]- ↑ "Стандарт атомын жин: Рутени". CIAAW. 1983.
- ↑ Прохаска, Томас; Иргер, Йоханна; Бенефилд, Жаклин; Бөхлке, Жон К.; Чессон, Лесли А.; Коплен, Тайлер Б.; Дин, Типин; Данн, Филип Ж. Х.; Грёнинг, Манфред; Холден, Норман Э.; Мейжер, Харро А. Ж. (2022-05-04). "Элементүүдийн стандарт атомын жин 2021 (IUPAC Техникийн тайлан)". Pure and Applied Chemistry (Англи хэлээр). doi:10.1515/pac-2019-0603. ISSN 1365-3075.
- ↑ 3.0 3.1 3.2 3.3 Арбластер, Жон В. (2018). Элементүүдийн кристаллографийн шинж чанарын сонгосон утгууд. Материалын Парк, Охайо: ASM International. ISBN 978-1-62708-155-9.
- ↑ 4.0 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 Гринвуд, Норман Н.; Эрншоу, Алан (1997). Элементүүдийн хими (2-р хэвлэл). Butterworth-Heinemann. х. 28. doi:10.1016/C2009-0-30414-6. ISBN 978-0-08-037941-8.
- ↑ Ru(0) is present in the carbonyl-phosphine complex Ru(CO)2(PPh3)3, see Stephane Sentets, Maria del Carmen Rodriguez Martinez, Laure Vendier, Bruno Donnadieu, Vincent Huc, Noël Lugan, and Guy Lavigne (2005). "Instant "Base-Promoted" Generation of Roper's-type Ru(0) Complexes Ru(CO)2(PR3)3 from a Simple Carbonylchlororuthenium(II) Precursor". J. Am. Chem. Soc. 127 (42): 14554–14555. doi:10.1021/ja055066e. PMID 16231891.
{{cite journal}}: CS1 maint: multiple names: authors list (link) - ↑ 6.0 6.1 Haynes, p. 4.130
- ↑ Льюис, Дэвид И. (2019-09-02). "The Minor Impurity in Spent Ores of the "Siberian Metal": Ruthenium Turns 175". Chemistry – A European Journal (Англи хэлээр). 25 (49): 11394–11401. doi:10.1002/chem.201901922. ISSN 0947-6539.
- ↑ Пичков, В. Н. (1996-10-01). "The Discovery of Ruthenium: "I Named The New Body, in Honour of my Motherland"". Platinum Metals Review (Англи хэлээр). 40 (4): 181–188. doi:10.1595/003214096X404181188. ISSN 0032-1400.
- ↑ Кондев, Ф. Г.; Ван, М.; Хуан, В. Ж.; Наими, С.; Ауди, Г. (2021). "The NUBASE2020 evaluation of nuclear properties" (PDF). Chinese Physics C. 45 (3): 030001. doi:10.1088/1674-1137/abddae.
Иш татахад гарсан алдаа: <ref> tags exist for a group named "lower-alpha", but no corresponding <references group="lower-alpha"/> tag was found

