Самари

Самари, ₆₂Sm
Самари
Дуудлага	/saˈmari/
Гадаад байдал	мөнгөлөг цагаан
Стандарт атомын жин Ar°(Sm)
	150.36±0.02; 150.36±0.02 (товчлогдсон);
Үелэх систем дэх Самари
	промети ← самари → европи
Атомын дугаар (Z)	62
Бүлэг	f-блокийн бүлгүүд (дугааргүй)
Үе	6-р үе
Блок	f-блок
Электрон байгуулалт	[Xe] 4f6 6s2
Давхарга бүрт	2, 8, 18, 24, 8, 2
Физик шинж чанарууд
Төлөв	хатуу
Хайлах температур	1345 K (1072 °C, 1962 °F)
Буцлах температур	2173 K (1900 °C, 3452 °F)
Нягт (20° C)	7.518 г/см3
шингэн үед (х.т.)	7.16 г/см3
Хайлах энтальп	8.62 кЖ/моль
Уурших энтальп	192 кЖ/моль
Хувийн дулаан шингээлт	29.54 Ж/(моль·K)
Атомын шинж чанар
Исэлдэлтийн зэрэг	нийтлэг: +3; 0, +1, +2
Цахилгаан сөрөг чанар	Полингийн шаталбар: 1.17
Ионжилтын энерги	1-р: 544.5 кЖ/моль ; 2-р: 1070 кЖ/моль ; 3-р: 2260 кЖ/моль ; ;
Атомын радиус	эмпирик: 180 пм
Ковалент радиус	198±8 пм
	Спектрийн хүрээ дэх өнгөт шугамуудсамари элементийн спектрийн шугам
Бусад шинж чанарууд
Байгалийн тархац	анхдагч
Талст бүтэц	ромбогидрал (hR3)
Торны тогтмолууд	ar = 0.89834 нм; α = 23.307°; ah = 0.36291 нм; ch = 2.6207 нм (20 °C)
Дулааны тэлэлт	poly: 12.7 (ө.т.) µм/(м⋅K)
Дулаан дамжуулалт	13.3 Вт/(м⋅K)
Цахилгаан эсэргүүцэл	α, poly: 0.940 (ө.т.) µΩ⋅м
Соронзон чанар	парасоронзон
Моляр соронзон мэдрэмж	+1860.0×10−6 см3/моль (291 K)
Юнгийн модуль	49.7 ГПа
Хөдөлгөх модуль	19.5 ГПа
Эзлэхүүний модуль	37.8 ГПа
Дууны хурд нимгэн саваа	2130 м/с (20 °C)
Пуассоны коэффициент	0.274
Викерсийн хатуулаг	410–440 МПа
Бринеллийн хатуулаг	440–600 МПа
CAS дугаар	7440-19-9
Түүх
Нэрийн үүсэл	Василий Самарский-Быховецын нэрээр нэрлэсэн самарскит эрдсийн нэрээр
Нээсэн	Лекок де Буабодран (1879)
Анх ялгасан	Вильгельм Мутман (1903)
Хамгийн тогвортой изотопууд ү; з;
	Ангилал: Самари; үзэх · хэлэлцэх · засах \| эх сурвалж

Самари (Англи: Samarium; Самарскит гэх эрдсийн нэрээр нэрлэгдсэн энэ эрдсийг германы эрдэс судлаач Хайнриx Розе оросын уул уурхайн инженер Василий Самарский-Быховецын нэрээр нэрлэжээ^[11]) нь Sm химийн тэмдэглэгээтэй атомын дугаар 62 бүхий химийн элемент юм. Самари нь бусад лантаноидын бүлгийн элементүүдтэй адил гялтганасан мөнгөлөг өнгөтэй газрын ховор элемент элемент. Мөн түүнчлэн самари нь байгальд цэврээрээ байдаг хамгийн анхны хүний нэрээр нэрлэгдсэн элемент юм.^[11]

Цахим холбоос

Wiktionary

Wiktionary: Самари – Энэ үгийг тайлбар толиос харна уу

Commons: Самари – Викимедиа дуу дүрсний сан

Эшлэл

↑ "Стандарт атомын жин: Самари". CIAAW. 2005.
↑ Прохаска, Томас; Иргер, Йоханна; Бенефилд, Жаклин; Бөхлке, Жон К.; Чессон, Лесли А.; Коплен, Тайлер Б.; Дин, Типин; Данн, Филип Ж. Х.; Грёнинг, Манфред; Холден, Норман Э.; Мейжер, Харро А. Ж. (2022-05-04). "Элементүүдийн стандарт атомын жин 2021 (IUPAC Техникийн тайлан)". Pure and Applied Chemistry (Англи хэлээр). doi:10.1515/pac-2019-0603. ISSN 1365-3075.
↑ ^3.0 ^3.1 Арбластер, Жон В. (2018). Элементүүдийн кристаллографийн шинж чанарын сонгосон утгууд. Материалын Парк, Охайо: ASM International. ISBN 978-1-62708-155-9.
↑ Yttrium and all lanthanides except Ce and Pm have been observed in the oxidation state 0 in bis(1,3,5-tri-t-butylbenzene) complexes, see Cloke, F. Geoffrey N. (1993). "Zero Oxidation State Compounds of Scandium, Yttrium, and the Lanthanides". Chem. Soc. Rev. 22: 17–24. doi:10.1039/CS9932200017. and Arnold, Polly L.; Petrukhina, Marina A.; Bochenkov, Vladimir E.; Shabatina, Tatyana I.; Zagorskii, Vyacheslav V.; Cloke (2003-12-15). "Arene complexation of Sm, Eu, Tm and Yb atoms: a variable temperature spectroscopic investigation". Journal of Organometallic Chemistry. 688 (1–2): 49–55. doi:10.1016/j.jorganchem.2003.08.028.
↑ SmB₆⁻ cluster anion has been reported and contains Sm in rare oxidation state of +1; see Paul, J. Robinson; Xinxing, Zhang; Tyrel, McQueen; Kit, H. Bowen; Anastassia, N. Alexandrova (2017). "SmB₆^– Cluster Anion: Covalency Involving f Orbitals". J. Phys. Chem. A 2017,^? 121,^? 8,^? 1849–1854. 121 (8): 1849–1854. Bibcode:2017JPCA..121.1849R. doi:10.1021/acs.jpca.7b00247. PMID 28182423. S2CID 3723987..
↑ Гринвуд, Норман Н.; Эрншоу, Алан (1997). Элементүүдийн хими (2-р хэвлэл). Butterworth-Heinemann. х. 28. doi:10.1016/C2009-0-30414-6. ISBN 978-0-08-037941-8.
↑ Лиде, Д. Р., ed. (2005). "Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds". CRC Хими, физикийн гарын авлага (PDF) (86-р хэвлэл). Бока Ратон (Флорида): CRC Press. х. 4-134. ISBN 0-8493-0486-5.
↑ Вэст, Роберт (1983). CRC, Хими, физикийн гарын авлага. Бока Ратон, Флорида: Chemical Rubber Company Publishing. х. E112. ISBN 978-0-8493-0464-4.
↑ Кондев, Ф. Г.; Ван, М.; Хуан, В. Ж.; Наими, С.; Ауди, Г. (2021). "The NUBASE2020 evaluation of nuclear properties" (PDF). Chinese Physics C. 45 (3): 030001. doi:10.1088/1674-1137/abddae.
↑ Чиера, Надин М.; Спрунг, Питер; Амелин, Юрий; Дресслер, Ругард; Шуман, Доротеа; Талип, Зейнеп (2024-08-01). "The ¹⁴⁶Sm half-life re-measured: consolidating the chronometer for events in the early Solar System". Scientific Reports. 14 (1). doi:10.1038/s41598-024-64104-6. PMC 11294585.
↑ ^11.0 ^11.1 Chemistry in Its Element – Samarium, Royal Society of Chemistry.

[CIAAWсамари-1] "Стандарт атомын жин: Самари". CIAAW. 2005.

[CIAAW2021-2] Прохаска, Томас; Иргер, Йоханна; Бенефилд, Жаклин; Бөхлке, Жон К.; Чессон, Лесли А.; Коплен, Тайлер Б.; Дин, Типин; Данн, Филип Ж. Х.; Грёнинг, Манфред; Холден, Норман Э.; Мейжер, Харро А. Ж. (2022-05-04). "Элементүүдийн стандарт атомын жин 2021 (IUPAC Техникийн тайлан)". Pure and Applied Chemistry (Англи хэлээр). doi:10.1515/pac-2019-0603. ISSN 1365-3075.

[Arblaster_2018-3] 3.0 ^3.1 Арбластер, Жон В. (2018). Элементүүдийн кристаллографийн шинж чанарын сонгосон утгууд. Материалын Парк, Охайо: ASM International. ISBN 978-1-62708-155-9.

[Cloke1993-4] Yttrium and all lanthanides except Ce and Pm have been observed in the oxidation state 0 in bis(1,3,5-tri-t-butylbenzene) complexes, see Cloke, F. Geoffrey N. (1993). "Zero Oxidation State Compounds of Scandium, Yttrium, and the Lanthanides". Chem. Soc. Rev. 22: 17–24. doi:10.1039/CS9932200017. and Arnold, Polly L.; Petrukhina, Marina A.; Bochenkov, Vladimir E.; Shabatina, Tatyana I.; Zagorskii, Vyacheslav V.; Cloke (2003-12-15). "Arene complexation of Sm, Eu, Tm and Yb atoms: a variable temperature spectroscopic investigation". Journal of Organometallic Chemistry. 688 (1–2): 49–55. doi:10.1016/j.jorganchem.2003.08.028.

[5] SmB₆⁻ cluster anion has been reported and contains Sm in rare oxidation state of +1; see Paul, J. Robinson; Xinxing, Zhang; Tyrel, McQueen; Kit, H. Bowen; Anastassia, N. Alexandrova (2017). "SmB₆^– Cluster Anion: Covalency Involving f Orbitals". J. Phys. Chem. A 2017,^? 121,^? 8,^? 1849–1854. 121 (8): 1849–1854. Bibcode:2017JPCA..121.1849R. doi:10.1021/acs.jpca.7b00247. PMID 28182423. S2CID 3723987..

[GE28-6] Гринвуд, Норман Н.; Эрншоу, Алан (1997). Элементүүдийн хими (2-р хэвлэл). Butterworth-Heinemann. х. 28. doi:10.1016/C2009-0-30414-6. ISBN 978-0-08-037941-8.

[magnet-7] Лиде, Д. Р., ed. (2005). "Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds". CRC Хими, физикийн гарын авлага (PDF) (86-р хэвлэл). Бока Ратон (Флорида): CRC Press. х. 4-134. ISBN 0-8493-0486-5.

[8] Вэст, Роберт (1983). CRC, Хими, физикийн гарын авлага. Бока Ратон, Флорида: Chemical Rubber Company Publishing. х. E112. ISBN 978-0-8493-0464-4.

[NUBASE2020-9] Кондев, Ф. Г.; Ван, М.; Хуан, В. Ж.; Наими, С.; Ауди, Г. (2021). "The NUBASE2020 evaluation of nuclear properties" (PDF). Chinese Physics C. 45 (3): 030001. doi:10.1088/1674-1137/abddae.

[Chiera2024-10] Чиера, Надин М.; Спрунг, Питер; Амелин, Юрий; Дресслер, Ругард; Шуман, Доротеа; Талип, Зейнеп (2024-08-01). "The ¹⁴⁶Sm half-life re-measured: consolidating the chronometer for events in the early Solar System". Scientific Reports. 14 (1). doi:10.1038/s41598-024-64104-6. PMC 11294585.

[royalSoc-11] 11.0 ^11.1 Chemistry in Its Element – Samarium, Royal Society of Chemistry.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]